Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu quan trọng tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 23, nêu rõ thế giới đang đứng trước nhiều rủi ro và bất định. Ông nhấn mạnh rằng những bất ổn hiện nay phản ánh ba cuộc khủng hoảng sâu sắc: khủng hoảng trật tự quốc tế, khủng hoảng mô hình phát triển và khủng hoảng lòng tin chiến lược. Trước tình hình đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã chia sẻ một số định hướng nhằm cùng nhau kiến tạo khu vực châu Á-Thái Bình Dương hòa bình, ổn định và phát triển tự cường.
Trả lời câu hỏi về tinh gọn bộ máy và chính sách đối ngoại
Ngay sau bài phát biểu dẫn đề, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã trả lời câu hỏi của đại biểu đến từ Viện Nghiên cứu Đông Nam Á Singapore về tác động của việc sắp xếp tinh gọn bộ máy đến chính sách đối ngoại của Việt Nam. Ông cho biết Việt Nam đang triển khai mạnh mẽ việc tinh gọn bộ máy, hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực quản trị quốc gia. Mục tiêu lớn nhất là tạo ra động lực phát triển mới, nâng cao sức cạnh tranh và sức chống chịu của đất nước trong bối cảnh thế giới biến động nhanh và phức tạp. Những cải cách này không làm ảnh hưởng đến đường lối đối ngoại cơ bản của Việt Nam, mà ngược lại, sẽ giúp Việt Nam thực hiện hiệu quả hơn chính sách đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa và đa dạng hóa quan hệ quốc tế. Một Việt Nam phát triển năng động hơn, quản trị hiệu quả hơn sẽ là một đối tác tin cậy và có trách nhiệm hơn đối với khu vực và thế giới.
Vai trò của ASEAN và cam kết của Việt Nam
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh rằng Việt Nam nhìn nhận ASEAN là không gian chiến lược trực tiếp gắn với hòa bình, ổn định và phát triển của mình. Việt Nam luôn coi thành công của ASEAN cũng là thành công của chính mình. Trong ASEAN, Việt Nam không đặt mục tiêu trở thành trung tâm quyền lực, mà mong muốn là một thành viên chủ động, tích cực và có trách nhiệm, góp phần củng cố đoàn kết, tăng cường vai trò trung tâm của ASEAN và thúc đẩy tiếp cận cân bằng, thực chất trước các thách thức của khu vực. Trong những năm tới, khi năng lực quốc gia được nâng lên, Việt Nam sẽ đóng góp nhiều hơn cho ASEAN và cùng các nước thành viên khác gắn kết ASEAN như một điểm hội tụ chiến lược đặc biệt trong các lĩnh vực như kết nối kinh tế, chuyển đổi số, an ninh, chuỗi cung ứng, an ninh biển và thu hẹp khoảng cách phát triển. Ông bày tỏ tin tưởng rằng một ASEAN đoàn kết, tự cường và giữ được vai trò trung tâm sẽ tiếp tục là nền tảng quan trọng cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng ở khu vực Ấn Độ Dương - châu Á và Thái Bình Dương.
Cơ chế đối thoại chiến lược 3+3 và quan hệ với Trung Quốc
Trả lời câu hỏi từ đại diện Đoàn đại biểu Trung Quốc về cơ chế đối thoại chiến lược 3+3 giữa Trung Quốc và Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định việc thực hiện cơ chế này thể hiện quan điểm tự chủ, tự cường của Việt Nam, đồng thời là sự kế thừa truyền thống tự lực, tự cường quý báu của dân tộc Việt Nam trên cơ sở tiếp thu những tinh hoa của nhân loại. Tinh thần đó được thể hiện qua việc duy trì môi trường hòa bình, cam kết tham gia chủ động, có trách nhiệm và giải quyết các vấn đề chung của quốc tế, khu vực, cũng như hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng và hiệu quả. Việt Nam khẳng định tuân thủ đầy đủ các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế, Hiến chương Liên hợp quốc và các nguyên tắc hòa bình, cùng có lợi, là bạn tin cậy và là thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế.
Phát triển khoa học công nghệ và quản trị AI
Trả lời câu hỏi về phát triển khoa học công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới nổi, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng Việt Nam cần thúc đẩy trách nhiệm và kiểm soát của con người đối với những quyết định có hệ quả an ninh nghiêm trọng, nhất là trong lĩnh vực quốc phòng. Công nghệ càng hiện đại, trách nhiệm của con người càng phải rõ ràng và được quy định chặt chẽ, bao gồm cả AI. Ông nhấn mạnh cần bảo vệ hạ tầng và không gian dân sự, đồng thời tránh các hành vi tấn công hoặc phá hoại các hệ thống trọng yếu như y tế, năng lượng, tài chính, cảng biển, dữ liệu và các dịch vụ thiết yếu khác, trong đó AI đóng góp vào sự phát triển của các lĩnh vực này. Ông kêu gọi tính minh bạch, chia sẻ thông tin và xây dựng lòng tin thông qua đối thoại dựa trên các nguyên tắc tự nguyện, tiêu chuẩn kỹ thuật, và dần tiến tới các khuôn khổ chặt chẽ khi có đồng thuận, nhằm sử dụng các ứng dụng khoa học công nghệ, bao gồm AI, phục vụ sản xuất kinh doanh cũng như quốc phòng, quân sự và an ninh.
Đối thoại Shangri-La lần thứ 23 diễn ra từ ngày 29 đến 31 tháng 5 năm 2026 tại Singapore, với sự tham gia của hơn 550 đại biểu đến từ các cơ quan an ninh và quốc phòng của 44 quốc gia. Đối thoại Shangri-La được tổ chức lần đầu vào năm 2002 tại Singapore theo sáng kiến của Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) và đã trở thành diễn đàn thường niên có ý nghĩa quan trọng đối với an ninh khu vực và quốc tế.
