Tỉnh Ninh Bình đã hoàn thành việc sắp xếp, tổ chức lại các thôn, tổ dân phố theo hướng tinh gọn, hiệu quả, giảm từ 4.482 đơn vị xuống còn 1.753 thôn, tổ dân phố (gồm 1.249 thôn và 504 tổ dân phố), tương ứng giảm 60,89%.
Mục tiêu và kết quả sắp xếp
Việc sắp xếp nhằm xây dựng hệ thống chính trị cơ sở tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện của Đảng, phát huy quyền làm chủ của nhân dân và tăng cường năng lực quản trị ở cơ sở. Trước sắp xếp, toàn tỉnh có 4.482 thôn, tổ dân phố (3.259 thôn, xóm và 1.223 tổ dân phố). Bình quân mỗi phường có 38 tổ dân phố, mỗi xã có 33 thôn. Tuy nhiên, phần lớn các đơn vị chưa đáp ứng tiêu chuẩn mới về quy mô dân số: hơn 90% tổ dân phố (1.106/1.223) có quy mô dưới 550 hộ gia đình; phần lớn thôn tại 97 xã có quy mô dưới 400 hộ.
Đồng thuận của người dân là yếu tố then chốt
Một trong những kết quả quan trọng là sự đồng thuận cao của người dân. Tại xã Thanh Liêm (Hà Nam), số thôn giảm từ 20 xuống 10 thôn. Ông Đỗ Anh Thạch, Bí thư Chi bộ, Trưởng ban Công tác mặt trận thôn Nguyễn Phú, cho biết: “Chúng tôi đã phối hợp các đoàn thể tranh thủ thời gian buổi tối gặp gỡ, trao đổi trực tiếp để lấy ý kiến, đồng thời giải đáp những băn khoăn, thắc mắc của người dân.” Kết quả, hơn 99% số hộ dân đồng thuận với Đề án sắp xếp. Ông Vũ Văn Tịnh, Bí thư Đảng ủy xã Thanh Liêm, nhấn mạnh: “Nhờ chuẩn bị chu đáo và sự đồng thuận từ cơ sở, toàn bộ quá trình lấy ý kiến đã được hoàn thành trong thời gian ngắn, đúng quy trình, công khai, minh bạch.”
Đảm bảo yếu tố đặc thù và tiêu chuẩn mới
Theo Phương án tổng thể do UBND tỉnh ban hành ngày 10/6/2026, sau sắp xếp, 1.731/1.753 đơn vị (98,75%) đạt tiêu chuẩn về quy mô dân số; 22 đơn vị còn lại chưa đạt do yếu tố đặc thù về địa hình, dân cư, văn hóa, tôn giáo hoặc điều kiện giao thông, quản lý. Quá trình thực hiện tuân thủ quy định Trung ương, xem xét toàn diện lịch sử, văn hóa, dân tộc, tôn giáo, phong tục tập quán và địa lý, hạn chế tối đa chia tách cộng đồng dân cư ổn định.
Tác động đến quản trị và phát triển địa phương
Việc tổ chức lại thôn, tổ dân phố góp phần tinh gọn tổ chức cơ sở, nâng cao hiệu quả quản lý, tập trung nguồn lực đáp ứng yêu cầu phát triển. Tỉnh cũng chú trọng bố trí đội ngũ người hoạt động không chuyên trách có phẩm chất, uy tín, năng lực ứng dụng khoa học công nghệ, đáp ứng chuyển đổi số. Khuyến khích mô hình Bí thư chi bộ đồng thời là Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố để tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả lãnh đạo.
Với sự chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống chính trị và sự đồng thuận của nhân dân, công tác sắp xếp được kỳ vọng tạo bước chuyển biến tích cực trong tổ chức bộ máy cơ sở, xây dựng nền hành chính hiện đại và thúc đẩy phát triển bền vững của tỉnh Ninh Bình trong thời gian tới.
