Luật Dân số chính thức có hiệu lực từ 1/7/2024
Kể từ ngày 1/7/2024, Luật Dân số (sửa đổi) chính thức có hiệu lực thi hành, đánh dấu bước chuyển quan trọng trong chính sách dân số Việt Nam. Luật mới mang đến nhiều điểm đáng chú ý, trong đó có việc bỏ quy định mỗi cặp vợ chồng chỉ nên có từ 1 đến 2 con, thay vào đó là khuyến khích sinh đủ 2 con.
Những điểm mới nổi bật
Theo Luật Dân số mới, Nhà nước không còn quy định cứng về số con mà chuyển sang chính sách khuyến khích các cặp vợ chồng sinh đủ 2 con. Điều này nhằm ứng phó với tình trạng mức sinh thấp kéo dài tại nhiều tỉnh, thành phố, đặc biệt là khu vực Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long.
Luật cũng bổ sung các chính sách hỗ trợ như: miễn giảm học phí cho trẻ em dưới 6 tuổi, hỗ trợ nhà ở xã hội cho gia đình có 2 con, và tăng cường dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản. Bộ Y tế cho biết, mục tiêu của Luật là duy trì mức sinh thay thế (khoảng 2,1 con/phụ nữ) trên phạm vi cả nước.
Tác động đến người dân
Nhiều chuyên gia đánh giá, việc bỏ quy định giới hạn số con sẽ tạo điều kiện cho các gia đình có quyền tự quyết về kế hoạch hóa gia đình. Ông Nguyễn Văn Tùng, một chuyên gia dân số, nhận định: "Luật mới phù hợp với xu thế phát triển bền vững, vừa đảm bảo quyền lợi của người dân, vừa giải quyết vấn đề già hóa dân số".
Tuy nhiên, Luật cũng đặt ra thách thức về nguồn lực thực hiện các chính sách hỗ trợ. Dự kiến, ngân sách nhà nước sẽ chi khoảng 5.000 tỷ đồng mỗi năm cho các chương trình dân số.
Lộ trình thực hiện
Luật Dân số có hiệu lực từ ngày 1/7/2024, nhưng một số điều khoản sẽ được triển khai theo lộ trình. Cụ thể, chính sách hỗ trợ nhà ở cho gia đình có 2 con sẽ bắt đầu từ năm 2025, trong khi các chính sách về giáo dục và y tế được áp dụng ngay.
Bộ Y tế đang xây dựng các nghị định hướng dẫn chi tiết, dự kiến ban hành trong quý III/2024. Các địa phương cũng được yêu cầu rà soát, điều chỉnh quy hoạch dân số phù hợp.
