Vĩnh Long: Đời sống đồng bào Khmer khởi sắc, văn hóa truyền thống được bảo tồn và phát huy
Sau quá trình sáp nhập, tỉnh Vĩnh Long hiện có 124 xã và phường. Trong số này, 30 xã cùng với 7 xã, phường có các ấp, khóm thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Dân số toàn tỉnh đạt hơn 3,7 triệu người, với cộng đồng người Khmer chiếm tỷ lệ hơn 11%. Nhờ vào các chương trình, dự án và chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước, đời sống vật chất và tinh thần của đồng bào Khmer đã có sự khởi sắc đáng kể, đồng thời các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc này được bảo tồn và phát huy một cách hiệu quả.
Giảm nghèo và cải thiện hạ tầng
Bà Thạch Thị Thu Hà, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Vĩnh Long, cho biết công tác dân tộc và chính sách dân tộc, tôn giáo đã góp phần giảm nghèo đáng kể trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn. Đến cuối năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào Khmer đã được kéo giảm xuống còn 1,46%, và tỷ lệ hộ cận nghèo là 2,7%. Trong giai đoạn từ năm 2021 đến 2025, tỉnh đã triển khai xây mới 279 công trình với tổng kinh phí hơn 434 tỷ đồng. Những công trình hạ tầng thiết yếu này không chỉ phục vụ đời sống hàng ngày mà còn tạo thuận lợi cho việc đi lại và lưu thông hàng hóa, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại vùng đồng bào Khmer.
Các xã, phường trong tỉnh cũng đã triển khai đồng bộ và quyết liệt phong trào thi đua “Xóa nhà tạm, nhà dột nát” do Thủ tướng Chính phủ phát động. Kết quả, toàn tỉnh đã hỗ trợ 14.738 căn nhà, bao gồm 11.604 căn xây mới và 3.134 căn sửa chữa, với tổng kinh phí hơn 894 tỷ đồng. Ông Thạch Danh, sống tại ấp Hòa Lạc A, xã Song Lộc, đã nhận được 60 triệu đồng từ chương trình này. Ông chia sẻ: “Đây là món quà rất ý nghĩa, thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và chính quyền địa phương đối với người dân khó khăn về nhà ở. Giờ đây, gia đình tôi sống trong căn nhà mới, có thêm động lực vượt qua khó khăn để xây dựng cuộc sống no ấm và hạnh phúc.”
Hoạt động thăm hỏi và chúc Tết
Trong không khí hân hoan đón Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây 2026, Bộ trưởng Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Đình Khang, cùng đoàn công tác của Bộ, đã đến thăm và chúc Tết tại Hội Đoàn kết sư sãi yêu nước tỉnh Vĩnh Long. Đoàn cũng phối hợp với chính quyền địa phương trao trực tiếp gần 250 suất quà Tết cho các gia đình chính sách, người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số, và hộ Khmer nghèo tại hai xã Châu Thành và Bình Phú.
Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang bày tỏ sự phấn khởi khi các chức sắc, chức việc và tín đồ Phật giáo trong tỉnh luôn chấp hành tốt đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước. Ông cũng đề nghị cấp ủy và chính quyền địa phương tiếp tục triển khai kịp thời, hiệu quả các dự án, chương trình và chính sách dân tộc, tôn giáo trong thời gian tới.
Song song đó, Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Vĩnh Long cũng đã tổ chức nhiều đoàn thăm hỏi và tặng quà tại các chùa Phật giáo Nam tông Khmer, cùng các gia đình chính sách và cán bộ hưu trí là người dân tộc Khmer.
Gìn giữ và lan tỏa di sản văn hóa
Đoàn nghệ thuật Khmer Ánh Bình Minh của tỉnh Vĩnh Long, với 40 biên chế gồm nhiều thế hệ nghệ nhân, nghệ sĩ và diễn viên, hàng năm biểu diễn gần 100 suất trong và ngoài nước. Khoảng 30 suất trong số đó phục vụ các nhiệm vụ chính trị tại địa phương và các sự kiện, lễ, Tết của đồng bào Khmer Tây Nam Bộ. Nghệ thuật sân khấu Dù kê, đã có hơn 100 năm hình thành và phát triển, được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2014.
Ông Thạch Mu Ni, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh, nhấn mạnh rằng các đợt liên hoan nghệ thuật sân khấu Dù kê Khmer Nam Bộ là dịp để nghệ nhân và diễn viên trao đổi, học tập kinh nghiệm, góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.
Đầu tư vào giáo dục và ngôn ngữ
Trong giai đoạn 2021-2025, tỉnh Vĩnh Long đã đầu tư hơn 100 tỷ đồng để cải thiện cơ sở vật chất và trang thiết bị cho các trường phổ thông dân tộc nội trú. Hiện có 132 trường tổ chức dạy tiếng Khmer cho 41.522 học sinh. Vào dịp hè, 137 điểm chùa đã mở 1.066 lớp bổ túc tiếng Khmer cho 23.733 học viên, với kinh phí hỗ trợ người dạy hơn 4,9 tỷ đồng.
Sư Kim Ngọc Sang, từ chùa Khmer Khóm 4, phường Nguyệt Hóa, chia sẻ: “Khi chùa mở các lớp dạy chữ Khmer vào hè, thu hút nhiều học sinh và tăng sinh theo học. Thấy học sinh tiến bộ mỗi ngày, tôi rất phấn khởi vì đã góp phần trao truyền chữ viết của dân tộc cho thế hệ trẻ.”
Việc trao truyền và phổ biến rộng rãi các loại hình nghệ thuật như sân khấu Dù kê, kịch múa và ca múa nhạc của Đoàn nghệ thuật Khmer Ánh Bình Minh, cùng với hoạt động dạy tiếng Khmer tại các cơ sở giáo dục và chùa chiền, đã góp phần quan trọng trong việc gìn giữ chữ viết và lan tỏa các giá trị di sản nghệ thuật của đồng bào Khmer Nam Bộ.
