Quy Nhơn, thành phố biển thuộc tỉnh Bình Định, vừa được định vị trở thành vùng động lực tăng trưởng của tỉnh Gia Lai theo Quy hoạch tỉnh Gia Lai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 vừa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Đây là một bước chuyển quan trọng, mở ra cơ hội phát triển mới cho khu vực Tây Nguyên và duyên hải Nam Trung Bộ.
Quy Nhơn trở thành cực tăng trưởng mới của Gia Lai
Theo quy hoạch, tỉnh Gia Lai sẽ phát triển theo mô hình không gian “một trục, hai cánh, ba cực tăng trưởng”. Trong đó, Quy Nhơn được xác định là một trong ba cực tăng trưởng, cùng với Pleiku và Ayun Pa. Vùng động lực Quy Nhơn bao gồm thành phố Quy Nhơn và các huyện lân cận thuộc tỉnh Bình Định, nhưng được Gia Lai xác định là vùng trọng điểm để thúc đẩy liên kết vùng.
Ông Trần Văn Hào, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, cho biết: “Việc định vị Quy Nhơn là vùng động lực tăng trưởng sẽ tạo ra sự kết nối mạnh mẽ giữa Tây Nguyên với các tỉnh duyên hải, khai thác tối đa tiềm năng kinh tế biển và cửa ngõ ra biển của vùng.”
Mục tiêu phát triển kinh tế biển và dịch vụ
Quy Nhơn sẽ tập trung phát triển các ngành kinh tế biển, dịch vụ logistics, du lịch ven biển, công nghiệp chế biến nông sản, năng lượng tái tạo (điện gió, điện mặt trời). Khu vực này được kỳ vọng trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu cho các tỉnh Tây Nguyên, đặc biệt là Gia Lai, Kon Tum và Đắk Lắk.
Theo quy hoạch, đến năm 2030, tỷ trọng kinh tế biển của vùng động lực Quy Nhơn sẽ chiếm khoảng 25% GRDP của tỉnh Gia Lai, tạo ra hàng nghìn việc làm mới. Cảng Quy Nhơn sẽ được nâng cấp thành cảng cửa ngõ quốc tế, đón tàu có trọng tải lớn, phục vụ xuất khẩu nông sản và hàng hóa.
Liên kết vùng và hạ tầng giao thông
Để hiện thực hóa mục tiêu, tỉnh Gia Lai sẽ ưu tiên đầu tư các tuyến giao thông kết nối với Quy Nhơn, như đường cao tốc Pleiku - Quy Nhơn, đường sắt và các tuyến đường bộ ven biển. Dự án cao tốc Pleiku - Quy Nhơn dài khoảng 140 km, dự kiến hoàn thành vào năm 2026, sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ Pleiku xuống Quy Nhơn còn 1,5 giờ thay vì 3,5 giờ như hiện nay.
Bên cạnh đó, sân bay Phù Cát (Quy Nhơn) sẽ được mở rộng, nâng công suất lên 5 triệu hành khách/năm vào năm 2030, tạo điều kiện thu hút khách du lịch và nhà đầu tư.
Tác động đến phát triển kinh tế - xã hội
Việc Quy Nhơn trở thành vùng động lực tăng trưởng của Gia Lai được kỳ vọng sẽ thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Các ngành nông nghiệp công nghệ cao, chế biến sâu nông sản (cà phê, hồ tiêu, cao su) sẽ được ưu tiên phát triển, tận dụng lợi thế cảng biển để xuất khẩu.
Ông Nguyễn Văn Hùng, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Gia Lai, nhấn mạnh: “Quy Nhơn không chỉ là cửa ngõ ra biển của Gia Lai mà còn là cầu nối để tỉnh hội nhập sâu rộng với nền kinh tế biển, thu hút đầu tư và nâng cao thu nhập cho người dân.”
Theo tính toán, đến năm 2030, GRDP bình quân đầu người của vùng động lực Quy Nhơn dự kiến đạt 6.500 USD, cao hơn mức trung bình của tỉnh Gia Lai (4.500 USD). Tỷ lệ hộ nghèo sẽ giảm xuống dưới 5%.
Thách thức và giải pháp
Mặc dù có nhiều tiềm năng, việc phát triển vùng động lực Quy Nhơn cũng đối mặt với thách thức về nguồn nhân lực chất lượng cao, bảo vệ môi trường biển và thích ứng với biến đổi khí hậu. Tỉnh Gia Lai đã đề ra các giải pháp như đào tạo lao động, thu hút nhân tài, phát triển năng lượng tái tạo và du lịch bền vững.
Phó Chủ tịch Trần Văn Hào khẳng định: “Chúng tôi sẽ phối hợp chặt chẽ với tỉnh Bình Định để xây dựng cơ chế liên kết vùng, đảm bảo hài hòa lợi ích, đồng thời bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.”
Với quy hoạch này, Quy Nhơn không chỉ là điểm đến du lịch hấp dẫn mà còn là trung tâm kinh tế năng động, góp phần đưa Gia Lai trở thành tỉnh phát triển khá của vùng Tây Nguyên vào năm 2030.
