Từ ngày 1/7/2025, Ủy ban nhân dân (UBND) cấp tỉnh sẽ được giao quản lý thêm nhiều tuyến quốc lộ, theo quy định mới được Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) ban hành. Đây là một bước tiến trong việc phân cấp quản lý, nhằm nâng cao hiệu quả khai thác và bảo trì hệ thống đường bộ.
Phân cấp quản lý quốc lộ cho địa phương
Theo Thông tư số 02/2025/TT-BGTVT do Bộ trưởng Bộ GTVT ký ngày 20/3/2025, các tuyến quốc lộ có chiều dài dưới 100 km hoặc nằm hoàn toàn trong địa giới hành chính của một tỉnh sẽ được chuyển giao cho UBND cấp tỉnh quản lý. Quy định này áp dụng cho tất cả 63 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
Cụ thể, có khoảng 120 tuyến quốc lộ với tổng chiều dài hơn 3.500 km sẽ được chuyển giao. Trước đây, các tuyến này do Bộ GTVT quản lý thông qua các Cục Quản lý đường bộ khu vực. Việc phân cấp nhằm giảm tải cho trung ương, đồng thời tạo điều kiện cho địa phương chủ động hơn trong việc bảo trì, sửa chữa và phát triển hạ tầng giao thông.
Lợi ích từ việc phân cấp
Ông Nguyễn Văn Hùng, Thứ trưởng Bộ GTVT, cho biết: “Việc phân cấp quản lý quốc lộ cho địa phương sẽ giúp rút ngắn thời gian xử lý các sự cố, nâng cao chất lượng bảo trì đường bộ, đồng thời tận dụng được nguồn lực và kinh nghiệm của các tỉnh.”
Theo tính toán của Bộ GTVT, sau khi phân cấp, ngân sách địa phương sẽ phải bố trí thêm khoảng 2.000 tỷ đồng mỗi năm để bảo trì các tuyến quốc lộ được chuyển giao. Tuy nhiên, Bộ sẽ hỗ trợ kỹ thuật và chuyển giao hồ sơ, tài liệu liên quan để các địa phương nhanh chóng tiếp quản.
Danh sách các tuyến quốc lộ chuyển giao
Một số tuyến quốc lộ tiêu biểu sẽ được chuyển giao bao gồm: Quốc lộ 1A đoạn qua các tỉnh từ Hà Tĩnh đến Quảng Bình (dài 95 km), Quốc lộ 5 (Hải Dương, Hải Phòng), Quốc lộ 6 (Hòa Bình, Sơn La), và Quốc lộ 51 (Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu). Danh sách chi tiết sẽ được Bộ GTVT công bố trước ngày 1/6/2025.
UBND các tỉnh sẽ chịu trách nhiệm toàn diện về quản lý, bảo trì, khai thác và đầu tư nâng cấp các tuyến quốc lộ này. Các địa phương cũng được khuyến khích huy động vốn xã hội hóa để đầu tư phát triển hạ tầng.
Thách thức và giải pháp
Việc chuyển giao quản lý đặt ra thách thức về nguồn nhân lực và tài chính cho các địa phương, đặc biệt là các tỉnh miền núi, vùng sâu vùng xa. Để giải quyết, Bộ GTVT sẽ tổ chức các khóa đào tạo nghiệp vụ quản lý đường bộ cho cán bộ địa phương, đồng thời xây dựng cơ chế hỗ trợ tài chính trong 3 năm đầu.
Bộ trưởng Bộ GTVT khẳng định: “Chúng tôi sẽ đồng hành cùng các địa phương trong giai đoạn chuyển tiếp, đảm bảo không gián đoạn công tác bảo trì và khai thác quốc lộ.”
Quy định mới được kỳ vọng sẽ tạo ra sự chủ động, linh hoạt hơn cho các tỉnh trong việc quản lý hệ thống giao thông, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
