Một số quốc gia thành viên chủ chốt của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã bác bỏ đề xuất yêu cầu các nước thành viên dành 0,25% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) để hỗ trợ quân sự cho Ukraine. Thông tin này được tờ The Telegraph đưa ra ngày 24/5.
Kế hoạch viện trợ bắt buộc gặp phản đối
Tổng thư ký NATO Mark Rutte từng kỳ vọng cơ chế viện trợ bắt buộc cho Kyiv sẽ được thông qua tại hội nghị thượng đỉnh của liên minh, dự kiến diễn ra ở Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 7-8/7. Tuy nhiên, một nguồn tin nội bộ NATO tiết lộ với tờ báo rằng Anh, Pháp, Tây Ban Nha, Italy và Canada “không mấy hào hứng với ý tưởng này”.
Trong số 32 quốc gia thành viên NATO, chỉ có 7 nước ủng hộ đề xuất, và tất cả đều là những quốc gia đã chi ít nhất 0,25% GDP để hỗ trợ Ukraine. Dữ liệu từ Viện Kiel cho thấy Hà Lan, Ba Lan cùng các nước Bắc Âu và Baltic đang dành từ 0,25% GDP trở lên cho hoạt động viện trợ vũ khí cho Kyiv.
Thiếu sự đồng thuận
Tuần trước, ông Rutte thừa nhận kế hoạch này chưa nhận được sự đồng thuận tuyệt đối trong NATO, vốn là điều kiện bắt buộc để đề xuất được thông qua. “Tôi không nghĩ đề xuất này sẽ được đưa ra tại thủ đô Ankara của Thổ Nhĩ Kỳ”, ông nói với các phóng viên.
Theo tờ The Telegraph, cơ chế tài trợ bắt buộc được xem là cách để các thành viên châu Âu trong NATO thể hiện cam kết tiếp tục ủng hộ Ukraine, trong bối cảnh viện trợ từ Mỹ cho Chính quyền Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky suy giảm đáng kể dưới thời Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Phản ứng từ các bên
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Anh cho biết London “tiếp tục trao đổi với các đồng minh NATO về mọi đề xuất nhằm bảo đảm liên minh có thể hỗ trợ Ukraine một cách hiệu quả nhất”.
Trong khi đó, Moskva nhiều lần chỉ trích hoạt động viện trợ quân sự của phương Tây dành cho Kyiv. Nga cho rằng điều này không thể ngăn Moskva đạt được các mục tiêu trong xung đột Ukraine, mà chỉ kéo dài giao tranh và làm gia tăng nguy cơ đối đầu trực tiếp giữa Nga và NATO.
Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov tuần trước cũng cho rằng NATO đang lợi dụng Ukraine “với mục tiêu công khai là tạo ra các vấn đề đe dọa sự tồn vong của đất nước chúng tôi và dựng lên một bàn đạp đe dọa an ninh ngay sát biên giới Nga”. Ông Lavrov đồng thời cảnh báo ý tưởng “phi thực dân hóa” Nga vẫn chưa bị NATO từ bỏ.
