Mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu đang trải qua một trong những cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất trong nhiều năm trở lại đây. Đỉnh điểm là quyết định của Lầu Năm Góc về việc rút 5.000 binh sĩ khỏi Đức, một đồng minh quan trọng của Washington trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Quyết định rút quân bất ngờ
Người phát ngôn chính của Lầu Năm Góc, Sean Parnell, thông báo vào ngày 1/5: "Bộ trưởng Chiến tranh đã ra lệnh rút khoảng 5.000 binh sĩ khỏi Đức". Quyết định này được đưa ra sau khi xem xét kỹ lưỡng tình hình lực lượng của Bộ tại châu Âu, nhằm ghi nhận các yêu cầu và điều kiện thực tế tại chiến trường.
Nguyên nhân sâu xa
Ngòi nổ trực tiếp xuất phát từ những chỉ trích gay gắt của Thủ tướng Đức Friedrich Merz. Ông Merz cho rằng Mỹ đang bị Iran "làm bẽ mặt" trong các cuộc đàm phán và thiếu chiến lược rút lui rõ ràng trong cuộc chiến bắt đầu từ ngày 28/2. Bình luận này đã gây ra phản ứng gay gắt từ Washington.
Một quan chức cấp cao của Lầu Năm Góc tiết lộ quyết định này một phần xuất phát từ sự thất vọng về việc châu Âu thiếu hỗ trợ cho các hoạt động của Mỹ. Vị quan chức này nhấn mạnh việc các đồng minh châu Âu "không cung cấp sự hỗ trợ" và những lời lẽ của họ đã khiến chính quyền tức giận, đồng thời mô tả những bình luận gần đây là "không phù hợp và không hữu ích".
Chiến lược 'Nước Mỹ trên hết'
Tổng thống Donald Trump đã nhiều lần cáo buộc các đối tác châu Âu hưởng lợi từ hành động quân sự của Mỹ mà không đóng góp tương xứng. Ông cũng chỉ trích các đồng minh NATO vì không triển khai lực lượng hải quân để giúp mở lại eo biển Hormuz, một huyết mạch quan trọng cho nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Căng thẳng không chỉ giới hạn ở Đức. Ông Trump cũng chỉ trích Thủ tướng Italy Giorgia Meloni và giới lãnh đạo Tây Ban Nha vì từ chối hỗ trợ, thậm chí không cho phép sử dụng căn cứ và không phận.
Việc rút quân khỏi Đức không chỉ là biểu hiện của sự thất vọng mà còn phản ánh chiến lược "Nước Mỹ trên hết" của ông Trump, với ưu tiên tái bố trí lực lượng về Mỹ hoặc khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Kế hoạch và tác động
Theo các quan chức quốc phòng Mỹ, việc rút 5.000 quân khỏi Đức dự kiến sẽ hoàn thành trong vòng 6-12 tháng tới, giảm số lượng binh sĩ Mỹ ở châu Âu xuống gần mức trước năm 2022. Đức hiện là nơi đóng quân lớn nhất của Mỹ ở châu Âu, với các căn cứ quan trọng như Ramstein – trung tâm hậu cần then chốt cho các hoạt động của Mỹ. Quyết định này không chỉ ảnh hưởng đến một lữ đoàn chiến đấu mà còn thay đổi vị trí của một tiểu đoàn hỏa lực tầm xa.
Các nhà phân tích cảnh báo, động thái này có thể làm căng thẳng thêm mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương, khi Washington thúc đẩy châu Âu gánh vác trách nhiệm lớn hơn đối với quốc phòng của chính mình trong khi những bất đồng về cuộc xung đột Iran tiếp tục leo thang.
Minh Đức (Theo India Today, CBS News)
