Ngày 4/6, Bộ Tư pháp đã tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến Luật Tương trợ tư pháp về dân sự cùng các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành. Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh nhấn mạnh rằng Luật Tương trợ tư pháp về dân sự và các văn bản hướng dẫn sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Để các quy định mới sớm đi vào thực tiễn, Thứ trưởng cho rằng cần có sự phối hợp chặt chẽ và trách nhiệm từ các bộ, ngành, cơ quan và tổ chức liên quan.
Vai trò của Bộ Tư pháp
Với tư cách là cơ quan trung ương và cơ quan giúp Chính phủ quản lý nhà nước về tương trợ tư pháp dân sự, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh khẳng định Bộ Tư pháp sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến và tập huấn chuyên sâu về luật cũng như các văn bản hướng dẫn. Đồng thời, Bộ sẽ tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong xử lý hồ sơ tương trợ tư pháp về dân sự, thúc đẩy đàm phán, ký kết và thực hiện các điều ước quốc tế song phương và đa phương trong lĩnh vực này.
Thứ trưởng đề nghị các bộ, ngành liên quan tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ Tư pháp trong quá trình triển khai thi hành Luật; kịp thời hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn; tăng cường nghiên cứu, quán triệt và phổ biến các quy định mới đến đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đặc biệt là các cơ quan Tòa án nhân dân, cơ quan thi hành án dân sự và doanh nghiệp cung ứng dịch vụ bưu chính công ích nhằm bảo đảm việc áp dụng pháp luật thống nhất và hiệu quả.
Những điểm mới của Luật
Giới thiệu những điểm mới của Luật Tương trợ tư pháp về dân sự, bà Phạm Hồ Hương, Phó Cục trưởng Cục Pháp luật quốc tế và Giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế, cho biết Luật gồm 4 Chương, 38 điều. Luật quy định Bộ Tư pháp là cơ quan trung ương trong tương trợ tư pháp về dân sự, có trách nhiệm làm đầu mối trao đổi thông tin, tiếp nhận, chuyển giao, theo dõi, đôn đốc việc thực hiện; thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, đồng thời là cơ quan giúp Chính phủ quản lý nhà nước trong lĩnh vực này.
Phạm vi tương trợ tư pháp về dân sự được mở rộng với việc bổ sung các hoạt động cung cấp thông tin pháp luật; cung cấp giấy tờ hộ tịch, bản án, quyết định của tòa án; đồng thời quy định riêng cơ chế tương trợ tư pháp về dân sự giữa Việt Nam với các quốc gia có chung đường biên giới.
Về trình tự, thủ tục thực hiện yêu cầu tương trợ tư pháp, Luật kéo dài thời hạn xử lý yêu cầu của Việt Nam tại Bộ Tư pháp lên 20 ngày; bổ sung cơ chế yêu cầu hoàn thiện hồ sơ đối với trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ, chưa hợp lệ. Đồng thời, quy định ứng dụng công nghệ thông tin để tối ưu hóa thủ tục, cải tiến quy trình, rút ngắn thời gian giải quyết, tiết kiệm chi phí nhằm đạt hiệu quả cao nhất trong thực hiện yêu cầu tương trợ tư pháp về dân sự.
Một điểm mới khác là kết quả thực hiện yêu cầu tương trợ tư pháp về dân sự theo trình tự của Luật sẽ được xem xét sử dụng trong quá trình giải quyết các vụ việc dân sự.
Các văn bản hướng dẫn thi hành
Trong khuôn khổ hội nghị, các đại biểu đã được nghe phổ biến Nghị định 158/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật tương trợ tư pháp về dân sự; Thông tư 07/2026/TT-BTP của Bộ trưởng Tư pháp về trình tự, thủ tục thu nộp chi phí thực tế, thực hiện tống đạt giấy tờ của nước ngoài và các mẫu văn bản trong tương trợ tư pháp về dân sự. Đồng thời, các đại biểu cũng được hướng dẫn quy trình, thủ tục thực hiện yêu cầu tương trợ tư pháp về dân sự của Việt Nam và của nước ngoài theo quy định mới.
