Ngày 28/2/2025, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về việc công bố Pháp lệnh Xử lý hành chính tại Tòa án. Pháp lệnh này đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 42 (tháng 1/2025) và sẽ có hiệu lực từ ngày 1/6/2025.
Nội dung chính của Pháp lệnh
Pháp lệnh gồm 5 chương, 28 điều, quy định chi tiết về thẩm quyền, trình tự, thủ tục xử lý hành chính tại Tòa án. Theo đó, Tòa án nhân dân các cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp xử lý hành chính như cảnh cáo, phạt tiền, tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, đình chỉ hoạt động có thời hạn, tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm.
Pháp lệnh cũng quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc phối hợp với Tòa án trong xử lý hành chính. Đặc biệt, Pháp lệnh bổ sung quy định về xử lý hành chính đối với người chưa thành niên, bảo đảm phù hợp với tâm lý lứa tuổi và khả năng nhận thức.
Tác động và ý nghĩa
Theo ông Nguyễn Thanh Tùng, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước, việc ban hành Pháp lệnh nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng về cải cách tư pháp, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước. Pháp lệnh góp phần tăng cường trách nhiệm của Tòa án trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, tổ chức, đồng thời bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật.
Pháp lệnh cũng quy định việc xử lý hành chính phải tuân thủ nguyên tắc công khai, minh bạch, đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục. Các quyết định xử lý hành chính của Tòa án có thể bị khiếu nại, kháng nghị theo quy định của pháp luật.
Quá trình xây dựng và thông qua
Pháp lệnh được xây dựng trên cơ sở tổng kết thực tiễn thi hành Pháp lệnh Xử lý hành chính năm 2013 và các văn bản liên quan. Quá trình soạn thảo đã lấy ý kiến rộng rãi của các bộ, ngành, địa phương, các chuyên gia pháp lý và nhân dân.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thảo luận kỹ lưỡng, cho ý kiến chỉ đạo để hoàn thiện dự thảo trước khi thông qua. Pháp lệnh được kỳ vọng sẽ khắc phục những bất cập trong thực tiễn, đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính, tư pháp.
Hiệu lực và triển khai
Pháp lệnh có hiệu lực từ ngày 1/6/2025, thay thế Pháp lệnh Xử lý hành chính năm 2013. Các cơ quan, tổ chức liên quan đang khẩn trương xây dựng kế hoạch triển khai, tập huấn, tuyên truyền pháp luật để bảo đảm thi hành thống nhất, đồng bộ.
Theo Bộ Tư pháp, việc ban hành Pháp lệnh là bước tiến quan trọng trong cải cách tư pháp, tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho việc xử lý hành chính tại Tòa án, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và bảo vệ trật tự, kỷ cương xã hội.
