Theo kết quả nghiên cứu hồi cứu về tai biến trong truyền máu được công bố tại hội nghị chuyên đề "Cấp phát và sử dụng máu an toàn trong bối cảnh đa chuyên khoa" do Bệnh viện Bạch Mai tổ chức ngày 26/5, trong năm 2025, tại một số đơn vị điều trị của bệnh viện tuyến Trung ương, với gần 175.000 đơn vị máu được truyền, đã ghi nhận gần 100 lượt tai biến liên quan đến truyền máu. Các ca tai biến chủ yếu được phát hiện trong vòng 2 giờ sau truyền và đều được xử trí kịp thời.
Tai biến trong truyền máu là các phản ứng hoặc biến cố bất lợi xảy ra với bệnh nhân trong hoặc sau quá trình truyền máu. Ước tính, cứ truyền 10.000 đơn vị chế phẩm máu có thể gặp 5,5 lượt tai biến. Tỷ lệ này thấp hơn đáng kể so với mức ước tính chung trên thế giới là 20-25 lượt trên 10.000 đơn vị máu.
An toàn truyền máu là ưu tiên hàng đầu
Phát biểu tại hội nghị, PGS-TS Đào Xuân Cơ nhấn mạnh: "Truyền máu an toàn không chỉ đơn thuần là có máu để truyền, mà còn phải đảm bảo truyền đúng người bệnh, đúng chế phẩm, đúng thời điểm, đúng chỉ định và được theo dõi chặt chẽ trong suốt quá trình điều trị." Ông cũng cho biết, trong bối cảnh người bệnh ngày càng nặng, nhiều bệnh lý phức tạp hơn và các kỹ thuật chuyên sâu như ECMO, ghép tạng, ung thư, huyết học ác tính, hồi sức đa cơ quan phát triển mạnh mẽ, an toàn truyền máu cần được xem như một cấu phần chiến lược của y học hiện đại, được quản trị bằng hệ thống, dữ liệu và khoa học bằng chứng.
Nguy cơ từ những sai sót nhỏ
Cùng quan điểm, PGS-TS Nguyễn Tuấn Tùng, Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, Giám đốc Trung tâm Huyết học - Truyền máu Bạch Mai, lưu ý rằng chỉ cần một mắt xích sai sót trong quy trình truyền máu cũng có thể ảnh hưởng đến an toàn người bệnh. Một mẫu máu lấy nhầm, một phản ứng nhẹ không được báo cáo, hay một trường hợp phát máu khó không được trao đổi sớm đều có thể làm gia tăng nguy cơ biến cố.
Chia sẻ tại hội nghị, giám đốc trung tâm truyền máu của một bệnh viện tuyến Trung ương tại Hà Nội cho rằng, hiện tượng đổ lỗi giữa các khoa khi xảy ra biến cố truyền máu vẫn còn tồn tại, chẳng hạn ngoại khoa đổ lỗi cho nội khoa, nội khoa đổ lỗi cho bộ phận cấp phát máu. Do đó, các chuyên gia nhấn mạnh sự cần thiết của phối hợp đa chuyên khoa trong đảm bảo an toàn truyền máu, bao gồm xét nghiệm xác định đúng nhóm máu, chỉ định truyền máu chính xác, và dữ liệu ngân hàng máu được minh bạch trên hệ thống. Hội đồng truyền máu của bệnh viện cần hoạt động hiệu quả dựa trên các quy trình an toàn đã được thiết lập và tuân thủ nghiêm ngặt.
Tăng cường báo cáo biến cố
Các khoa, phòng cần trung thực báo cáo mọi biến cố liên quan đến truyền máu lâm sàng để giúp ngăn ngừa sai sót tương tự trong tương lai. Theo thông tin tại hội nghị, nhu cầu truyền máu trong điều trị ngày càng tăng. Riêng Bệnh viện Bạch Mai trong năm 2025 đã phát 174.405 đơn vị chế phẩm máu cho 19.519 bệnh nhân, với 66.625 lần phát máu. Bệnh nhân được truyền nhiều nhất lên tới hơn 1.170 đơn vị chế phẩm máu.
