Bảo Tín Minh Châu: Khởi tố Tổng giám đốc và con trai vì gian lận thuế 9.700 tỉ đồng
Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an Hà Nội (PC03) vừa khởi tố, bắt tạm giam ông Vũ Minh Châu - Tổng giám đốc Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu về tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng. Cùng bị khởi tố với cùng tội danh này còn có ba cá nhân khác trong công ty, bao gồm ông Vũ Minh Tú (con trai ông Châu, giữ chức Trưởng ban Trợ lý độc lập) và một nhân viên kế toán.
Hai hệ thống phần mềm và khoản chênh lệch khổng lồ
Theo điều tra, trước năm 2024, ông Vũ Minh Châu và Vũ Minh Tú đã chỉ đạo nhân viên kế toán sử dụng đồng thời hai hệ thống phần mềm riêng biệt để quản lý và kê khai báo cáo thuế. Hành vi này được thực hiện xuyên suốt giai đoạn từ năm 2020 đến năm 2023.
Cơ quan điều tra đã trích xuất dữ liệu và xác định: doanh thu thực tế của Bảo Tín Minh Châu trong bốn năm này lên tới khoảng 13.700 tỉ đồng. Tuy nhiên, số liệu mà công ty kê khai trong báo cáo thuế lại thấp hơn rất nhiều, với mức chênh lệch lên đến khoảng 9.700 tỉ đồng. Hậu quả trực tiếp từ việc khai man này là thiệt hại cho ngân sách nhà nước ước tính khoảng 150 tỉ đồng.
Loạt vi phạm dồn dập và các mức phạt hành chính
Vụ việc gian lận thuế nghiêm trọng này không phải là lần đầu tiên Bảo Tín Minh Châu dính vào scandal. Doanh nghiệp này đã có một loạt vi phạm trước đó và phải chịu nhiều khoản phạt hành chính lớn.
- Tháng 9/2025, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) đã xử phạt Bảo Tín Minh Châu 200 triệu đồng vì hành vi đưa thông tin gây nhầm lẫn về sản phẩm, nhằm cạnh tranh không lành mạnh. Công ty còn bị buộc phải đăng cải chính thông tin trên website chính thức.
- Ngày 30/5/2025, Ngân hàng Nhà nước công bố kết luận thanh tra chỉ ra hàng loạt vi phạm của công ty trong lĩnh vực kinh doanh vàng, bao gồm:
- Vi phạm về chế độ hóa đơn, chứng từ kế toán và thuế.
- Vi phạm chế độ báo cáo hoạt động mua bán vàng miếng.
- Bán vàng với giá cao hơn giá niêm yết.
- Vi phạm quy định thương mại điện tử, như không công bố đầy đủ thông tin vận chuyển, khiếu nại trên website btmc.vn.
- Không xây dựng chính sách bảo vệ thông tin cá nhân người tiêu dùng.
Vi phạm phòng chống rửa tiền và mức phạt kỷ lục
Kết luận thanh tra của Ngân hàng Nhà nước còn phát hiện Bảo Tín Minh Châu vi phạm nghiêm trọng các quy định về phòng, chống rửa tiền. Cụ thể, công ty:
- Ban hành quy định nội bộ không đầy đủ.
- Không có hệ thống quản lý để xác định khách hàng nước ngoài có ảnh hưởng chính trị.
- Không báo cáo các giao dịch có giá trị lớn.
- Không thực hiện nhận biết, phân loại khách hàng theo rủi ro rửa tiền.
- Không phân công bộ phận chịu trách nhiệm phòng chống rửa tiền.
- Hạch toán chi phí quà tặng vào giá vốn không đúng, làm giảm số thuế GTGT phải nộp.
Do những vi phạm này, Chánh thanh tra Ngân hàng Nhà nước đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Bảo Tín Minh Châu với số tiền lên tới 2,64 tỉ đồng. Đây là mức phạt cao nhất trong số 6 công ty và ngân hàng bị thanh tra đợt đó. Ngân hàng Nhà nước cũng đã chuyển hồ sơ có dấu hiệu vi phạm hình sự sang Bộ Công an để điều tra, dẫn đến vụ khởi tố hiện nay.
Thay đổi nhân sự và bối cảnh công ty
Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu hoạt động chính trong lĩnh vực sản xuất, mua bán và kinh doanh vàng trang sức. Ông Vũ Minh Châu từng là Tổng giám đốc và đại diện pháp luật của công ty. Tuy nhiên, kể từ ngày 28/10/2024, người đại diện theo pháp luật đã được thay đổi từ ông Vũ Minh Châu sang bà Phạm Lan Anh. Sự thay đổi này diễn ra trong bối cảnh công ty liên tục đối mặt với các cuộc thanh tra và xử phạt từ cơ quan chức năng.
