Kuala Lumpur bất ngờ rơi vào thế khó khi Na Uy đơn phương thu hồi giấy phép xuất khẩu hệ thống tên lửa tấn công hải quân Naval Strike Missile (tên lửa NSM) chỉ vài ngày trước thời điểm giao hàng. Dù Malaysia đã thanh toán gần 95% giá trị hợp đồng trị giá khoảng 124 triệu euro (khoảng 145 triệu USD) ký năm 2018, Oslo vẫn viện dẫn lý do kiểm soát xuất khẩu nghiêm ngặt hơn.
Thiệt hại trực tiếp và hệ lụy
Sự việc không chỉ khiến Malaysia thiệt hại trực tiếp về tài chính mà còn đặt ra câu hỏi lớn về độ tin cậy của các đối tác quốc phòng từ phương Tây và NATO. Hợp đồng mua tên lửa NSM được ký kết từ năm 2018, với mục tiêu tăng cường năng lực phòng thủ hải quân của Malaysia. Tuy nhiên, quyết định đột ngột từ phía Na Uy đã làm gián đoạn kế hoạch quốc phòng của nước này.
Phản ứng từ Malaysia
Giới chức Malaysia bày tỏ sự thất vọng sâu sắc trước hành động của Na Uy. Một quan chức giấu tên cho biết, việc thu hồi giấy phép xuất khẩu vào phút chót là không thể chấp nhận được, đặc biệt khi Malaysia đã thực hiện gần như đầy đủ nghĩa vụ thanh toán. Nước này đang xem xét các biện pháp ngoại giao và pháp lý để bảo vệ quyền lợi của mình.
Bối cảnh kiểm soát xuất khẩu
Na Uy giải thích rằng quyết định thu hồi giấy phép xuất khẩu dựa trên các quy định kiểm soát xuất khẩu vũ khí ngày càng nghiêm ngặt, nhằm đảm bảo vũ khí không rơi vào tay các bên không mong muốn. Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích cho rằng động thái này có thể liên quan đến áp lực từ các đồng minh NATO hoặc những lo ngại về an ninh khu vực.
Sự việc này là một lời cảnh báo cho các quốc gia đang phụ thuộc vào nguồn cung vũ khí từ phương Tây, đồng thời thúc đẩy Malaysia tìm kiếm các đối tác thay thế đáng tin cậy hơn trong tương lai.
