Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Ninh Bình, mỗi dịp tổng kết năm học, mạng xã hội lại tràn ngập hình ảnh giấy khen, bảng điểm và giấy chứng nhận thành tích của học sinh. Việc phụ huynh chia sẻ niềm tự hào về con em mình là hoàn toàn chính đáng. Tuy nhiên, phía sau những lượt thích và lời chúc mừng trên không gian mạng lại tiềm ẩn nguy cơ lộ lọt dữ liệu cá nhân của trẻ em mà nhiều người chưa nhận thức đầy đủ.
Theo Trung tâm Ứng cứu khẩn cấp không gian mạng Việt Nam (VNCERT/CC), phần lớn thông tin của trẻ em bị lộ lọt xuất phát từ sự chủ quan của người lớn. Khi đăng tải công khai hình ảnh chứa thành tích học tập mà không có biện pháp che chắn, phụ huynh vô tình cung cấp cho kẻ xấu những thông tin cá nhân quan trọng như họ tên đầy đủ, ngày tháng năm sinh, tên trường lớp, khuôn mặt trẻ và mã số học sinh.
Những dữ liệu tưởng chừng vô hại này lại là nguồn nguyên liệu để các đối tượng xấu khai thác và thực hiện hành vi vi phạm pháp luật. Kẻ gian có thể sử dụng thông tin thu thập được để dựng lên các kịch bản lừa đảo tinh vi. Chúng có thể giả danh giáo viên, nhân viên y tế nhà trường hoặc cơ quan chức năng gọi điện thông báo con em gặp tai nạn, yêu cầu chuyển tiền viện phí khẩn cấp, đóng học phí hoặc cung cấp mã OTP ngân hàng. Vì đối tượng đọc đúng tên, tuổi, trường lớp, nhiều phụ huynh dễ mất cảnh giác và sập bẫy.
Việc công khai quá nhiều thông tin và hình ảnh của trẻ còn tiềm ẩn rủi ro bị kẻ xấu theo dõi đời sống cá nhân, tiếp cận trái phép hoặc quấy rối. Hình ảnh của trẻ có thể bị sử dụng để tạo tài khoản giả mạo, ghép ảnh bôi nhọ danh dự. Trong thời đại số, các dữ liệu nhỏ lẻ khi được tổng hợp có thể tạo thành hồ sơ số về một đứa trẻ mà gia đình không hề hay biết.
Khuyến cáo từ cơ quan chức năng
Để bảo vệ an toàn cho trẻ em trên không gian mạng và phòng ngừa các thủ đoạn lừa đảo, Công an phường Hà Nam khuyến cáo các bậc phụ huynh:
- Nếu muốn chia sẻ niềm vui lên mạng xã hội, hãy sử dụng các công cụ chỉnh sửa ảnh để che mờ hoặc cắt bỏ các thông tin như họ tên đầy đủ, ngày sinh, tên trường, lớp và mã học sinh.
- Chỉ nên chia sẻ hình ảnh của con em trong phạm vi bạn bè, người thân tin cậy. Hạn chế tối đa việc đăng tải ở chế độ Công khai (Public).
- Luôn bình tĩnh và xác minh kỹ thông tin khi nhận được các cuộc gọi lạ tự xưng là giáo viên, nhà trường hay bệnh viện yêu cầu chuyển tiền. Hãy liên hệ trực tiếp với giáo viên chủ nhiệm hoặc đường dây nóng của nhà trường để kiểm chứng.
- Khi phát hiện các dấu hiệu lừa đảo, người dân cần báo ngay cho cơ quan công an nơi gần nhất để được hỗ trợ, xử lý kịp thời.
Việc bảo vệ thông tin cá nhân của trẻ em trên mạng xã hội là trách nhiệm của mỗi gia đình. Hãy chia sẻ niềm vui một cách an toàn để tránh những rủi ro đáng tiếc.
