Viện Kiểm sát Nhân dân thành phố Hà Nội vừa hoàn tất cáo trạng truy tố bị can Vũ Đức Tĩnh (sinh năm 1981, trú tại phường Cát Lái, Thành phố Hồ Chí Minh); Nguyễn Thị Thanh Vân (34 tuổi, ở xã Phú Hội, tỉnh Lâm Đồng); Quản Văn Dương (Chủ tịch Hội đồng Quản trị Bankland) cùng 8 người khác ra trước Tòa án Nhân dân thành phố để xét xử về tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản".
Phát hành trái phép 10.000 tỷ cổ phiếu
Theo cáo trạng, từ tháng 10 năm 2021 đến tháng 11 năm 2022, Vũ Đức Tĩnh chỉ đạo thành lập ba pháp nhân gồm: Công ty Bankland, Công ty Cawiho và Công ty GBF. Sau khi thành lập, Tĩnh chỉ đạo chủ tịch HĐQT và giám đốc của ba công ty này tổ chức các hội nghị, hội thảo, cung cấp thông tin sai lệch về các hình thức đầu tư nhằm kêu gọi góp vốn và mua cổ phiếu "ảo".
Cơ quan truy tố xác định, toàn bộ vụ án, bị can Vũ Đức Tĩnh cùng đồng phạm đã chiếm đoạt của 5.368 bị hại số tiền hơn 572 tỷ đồng; trong đó đã trả lại hơn 75 tỷ đồng, còn chiếm đoạt hơn 497 tỷ đồng.
Đối với hành vi phát hành cổ phiếu "ảo", cơ quan truy tố cho biết tại Công ty Bankland, dù mới thành lập, chưa kê khai thuế, chưa được cơ quan quản lý nhà nước cấp phép phát hành cổ phiếu, nhưng ngày 1 tháng 6 năm 2022, bị can Quản Văn Dương với tư cách Chủ tịch Bankland đã ký thông báo thành lập sàn giao dịch cổ phiếu điện tử Banklandexchange tại website banklandexchange.info. Bankland sau đó tự phát hành 10.000 tỷ cổ phiếu mã BLI và định giá khởi điểm là 0,0001 USD một cổ phiếu. Qua đó, tạo ra 10 gói trái phiếu từ 100 USD đến 10 triệu USD.
Theo Viện Kiểm sát, Bankland cho phép các nhà đầu tư sở hữu cổ phiếu BLI giao dịch mua bán với nhau và sử dụng cổ phiếu này để đăng ký mua bất động sản trên sàn giao dịch của công ty. Đồng thời, Bankland liên tục đưa ra các chương trình "khuyến mại kích cầu" nhằm thu hút nhà đầu tư nộp tiền mua các gói cổ phiếu. Nhà đầu tư nộp tiền được hứa hẹn nhận các phần thưởng, quà tặng như tiền mặt, vàng, bất động sản, ô tô, xe máy SH, điện thoại iPhone, chuyến du lịch.
Viện Kiểm sát cho rằng tất cả các chương trình này đều là "ảo" do Tĩnh và đồng phạm tạo ra. Về bản chất, đây là một "đồng tiền ảo" do Bankland tự tạo, hoàn toàn không có giá trị thanh khoản trên thị trường. Hoạt động chào bán cổ phiếu đã vi phạm quy định của Luật Chứng khoán năm 2019 về điều kiện chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng.
Kết quả xác minh tại Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho thấy Bankland chưa đăng ký công ty đại chúng, không đăng ký chào bán, phát hành chứng khoán. Tài liệu tra soát tại Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam thể hiện mã cổ phiếu BLI là của Công ty Cổ phần Bảo hiểm Bảo Long, không phải của Bankland. Dù vậy, nhiều nhà đầu tư đã tin tưởng và "xuống tiền". Từ tháng 12 năm 2021 đến tháng 9 năm 2022, tổng cộng 535 bị hại đầu tư và bị nhóm Tĩnh chiếm đoạt gần 16 tỷ đồng. Công an đã ghi lời khai của 83 trong số 535 bị hại, họ yêu cầu bị can phải trả lại tiền.
Tự định giá biên độ cổ phiếu "ảo"
Tại Công ty Cawiho, ngày 1 tháng 7 năm 2022, Tĩnh chỉ đạo ông Tạ Văn Cương với tư cách Chủ tịch HĐQT thông báo thành lập sàn giao dịch cổ phiếu điện tử nội bộ Cawiho tại website cawihoexchange.com. Cả hai sau đó thống nhất phát hành cổ phiếu nội bộ của Cawiho có mã CWE. Tiếp đó, phát hành 3.000 tỷ cổ phiếu và tự định giá khởi điểm là 0,0003 USD một cổ phiếu, quy đổi 1 USD = 24.000 đồng. Ông Tĩnh còn dự kiến biên độ cổ phiếu tăng trưởng từ 0,003 USD đến 5,6 USD mỗi cổ phiếu. Nhà đầu tư có thể mua cổ phiếu trực tiếp và người mua đầu tiên được hưởng mức giá ưu đãi.
Theo điều tra, để thu hút nhiều bị hại, Tĩnh và Cương liên tục đưa ra các chương trình khuyến mãi "hợp tác cổ đông chiến lược" để kích cầu, dẫn dụ nhà đầu tư xuống tiền. Kèm theo là các quà tặng phiếu điện tử nội bộ với mức giá ưu đãi, số lượng lớn tại thời điểm hợp tác. Tuy nhiên, về bản chất, đây là "cổ phiếu ảo" do Tĩnh và Cương tự tạo ra, không có giá trị thanh khoản trên thị trường.
Tại cơ quan điều tra, các bị hại khai rằng thông qua bạn bè và được Công ty Cawiho mời chào qua mạng xã hội để đầu tư. Doanh nghiệp này giới thiệu đang hoạt động trong nhiều lĩnh vực như tài chính, bất động sản, công nghệ và có cổ phiếu nội bộ điện tử, liên kết các ngân hàng để kinh doanh ngoại hối, bất động sản. Khi tham gia đầu tư, họ được hưởng lãi suất cao và hứa hẹn được rút 100% số tiền đã đầu tư. Các nhà đầu tư được hướng dẫn truy cập website Cawiho.com.vn để tải ứng dụng Cawiho về điện thoại, thiết lập tài khoản cá nhân cùng mật khẩu. Ứng dụng hiển thị số tiền nhà đầu tư đã nộp. Người nộp tiền mặt hoặc chuyển khoản sẽ nhận được phiếu thu.
Qua xác minh tại Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC), không có mã cổ phiếu CWE. Trang thông tin điện tử của Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh cũng không có mã cổ phiếu này. Bằng thủ đoạn trên, từ tháng 11 năm 2021 đến tháng 8 năm 2022, nhóm của Tĩnh đã chào bán cổ phiếu CWE, huy động được 32,7 tỷ đồng từ 13 nhà đầu tư. Sau đó, nhóm này trả 15,9 tỷ đồng tiền hoa hồng, còn lại chiếm đoạt 16,7 tỷ đồng của 13 bị hại.
Vụ án đang được Tòa án Nhân dân thành phố Hà Nội thụ lý để xét xử trong thời gian tới.
