Quốc Hội Sôi Nổi Thảo Luận Về Dự Án Luật Sửa Đổi Luật Công Chứng
Sáng ngày 11 tháng 4, Quốc hội đã tiến hành thảo luận chi tiết về dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Công chứng. Một trong những nội dung thu hút sự chú ý đặc biệt từ nhiều đại biểu là quy định hạn chế công chứng ngoài trụ sở và chỉ cho phép công chứng các giao dịch bất động sản tại địa phương nơi có tài sản. Điều này đã tạo ra cuộc tranh luận sôi nổi về tính khả thi và tác động của quy định trong bối cảnh hiện đại.
Lo Ngại Về Tính Khép Kín Và Nguy Cơ Lợi Ích Nhóm
Đại biểu Lê Thanh Hoàn, đại diện đoàn Thanh Hóa, đã thẳng thắn bày tỏ quan điểm. Ông cho rằng nếu giữ nguyên quy định này và chỉ đưa ra lộ trình thực hiện trong tương lai với quá nhiều điều kiện phức tạp, chẳng hạn như phải chờ đến khi cơ sở dữ liệu công chứng được vận hành và các cơ sở dữ liệu liên quan được công bố, thì không chỉ đang thiết kế một quy phạm kỹ thuật cứng nhắc mà còn đang tiếp tục cấu trúc dịch vụ công chứng theo hướng khép kín. Ông Hoàn cảnh báo rằng cách tiếp cận này tiềm ẩn nguy cơ lợi ích nhóm, có thể làm chậm quá trình chuyển đổi số và giảm năng lực cạnh tranh của hệ thống pháp lý quốc gia.
Theo phân tích của đại biểu Hoàn, việc thực hiện cung cấp dịch vụ phi địa giới hành chính, không phụ thuộc vào đơn vị hành chính, là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm thúc đẩy hiệu quả và minh bạch. Nếu tiếp tục duy trì cách tiếp cận cũ, điều này sẽ cản trở sự phát triển của nền kinh tế số và hạn chế sự linh hoạt trong các giao dịch dân sự.
Đề Xuất Mở Rộng Thẩm Quyền Công Chứng
Đồng quan điểm với đại biểu Hoàn, đại biểu Nguyễn Trường Giang từ đoàn Lâm Đồng đã đề nghị cần mở rộng thẩm quyền công chứng mà không chia theo địa giới hành chính. Ông Giang nhấn mạnh rằng công chứng viên, khi không đủ thông tin hoặc nghi ngờ về tính hợp pháp, hoàn toàn có quyền từ chối công chứng đối với các hợp đồng giao dịch liên quan đến bất động sản. Điều này đảm bảo tính an toàn pháp lý mà không cần thiết phải ràng buộc bởi ranh giới địa lý.
Phát biểu của đại biểu Giang phản ánh xu hướng chung trong xã hội hiện đại, nơi công nghệ thông tin cho phép kết nối và xác minh dữ liệu từ xa, giúp giảm bớt sự phụ thuộc vào yếu tố địa phương.
Phản Hồi Từ Bộ Trưởng Bộ Tư Pháp
Trả lời các ý kiến này, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng đã khẳng định rằng thẩm quyền công chứng giao dịch bất động sản theo địa giới hành chính tỉnh, thành phố, như quy định tại điều 44, vẫn cần thiết trong giai đoạn hiện nay. Ông Tùng giải thích rằng trong bối cảnh cơ sở dữ liệu công chứng tập trung toàn quốc đang trong quá trình xây dựng và chưa được liên thông hoàn toàn, việc duy trì địa giới hành chính giúp công chứng viên kiểm tra thực tế tài sản và xác thực nhân thân một cách tốt nhất.
Điều này được xem là biện pháp quan trọng để ngăn chặn gian lận, lừa đảo đối với loại tài sản có giá trị lớn như bất động sản, bảo vệ quyền lợi của người dân và doanh nghiệp.
Bước Cải Cách Quan Trọng Trong Dự Thảo Luật
Tuy nhiên, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cũng chỉ ra rằng dự thảo luật đã đưa ra một bước cải cách quan trọng. Cụ thể, phạm vi địa giới hành chính sẽ được thu hẹp, chỉ áp dụng với các giao dịch trực tiếp có đối tượng là bất động sản. Trong khi đó, các giao dịch gián tiếp liên quan đến bất động sản có thể được thực hiện tại bất kỳ tổ chức hành nghề công chứng nào trên toàn quốc, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân.
Ông Tùng cam kết rằng khi hệ thống cơ sở dữ liệu liên thông quốc gia được hoàn thiện và vận hành ổn định, Chính phủ sẽ xem xét bãi bỏ hoàn toàn quy định về địa giới hành chính trong công chứng bất động sản. Điều này thể hiện sự linh hoạt và tiến bộ trong việc áp dụng công nghệ vào quản lý nhà nước, hướng tới một hệ thống pháp lý hiện đại và hiệu quả hơn.
Cuộc thảo luận tại Quốc hội cho thấy sự cân nhắc kỹ lưỡng giữa bảo đảm an toàn pháp lý và thúc đẩy chuyển đổi số, với hy vọng tìm ra giải pháp tối ưu cho sự phát triển bền vững của ngành công chứng Việt Nam.
