Phiên tòa phúc thẩm vụ án xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm đã phải hoãn lại do trùng với lịch xét xử một vụ án khác tại Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại Thành phố Hồ Chí Minh, trong đó có một số bị cáo liên quan. Các luật sư của các bị cáo cũng đã có văn bản đề nghị hoãn phiên tòa để đảm bảo quyền tham gia bào chữa.
Bản án sơ thẩm và kháng cáo
Trước đó, vào tháng 1/2026, Hội đồng xét xử sơ thẩm Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã tuyên phạt ông Nguyễn Thanh Phong 20 năm tù, bà Trần Việt Nga 15 năm tù về tội “Nhận hối lộ”. Cùng tội danh, bị cáo Lê Hoàng (chồng của Trần Việt Nga) lĩnh 5 năm tù; các bị cáo còn lại nhận mức án từ án treo đến 12 năm tù. Sau khi tuyên án sơ thẩm, ông Phong và bà Nga đã có đơn kháng cáo, xin giảm nhẹ hình phạt; một số bị cáo khác xin hưởng án treo hoặc phạt bằng thời hạn tạm giam.
Hành vi phạm tội
Bản án sơ thẩm xác định, trong quá trình thực hiện Nghị định 15/2018/NĐ-CP, do có nhiều nội dung mới gây khó khăn cho các cá nhân, doanh nghiệp trong việc hoàn thiện hồ sơ, đặc biệt là các yêu cầu về cung cấp tài liệu khoa học chứng minh công dụng, liều dùng của sản phẩm. Lợi dụng những khó khăn, bất cập này, các chuyên viên, lãnh đạo đơn vị chuyên môn tại Cục An toàn thực phẩm đã nhiều lần gửi văn bản yêu cầu các cá nhân, doanh nghiệp sửa đổi, bổ sung hồ sơ với nội dung chung chung, khó hiểu, gây khó khăn hoặc kéo dài thời gian xử lý hồ sơ nhằm trục lợi.
Về phía doanh nghiệp, vì mục tiêu lợi nhuận, để tránh việc xét duyệt hồ sơ và công bố sản phẩm bị kéo dài dẫn đến không thể sản xuất, đưa sản phẩm ra thị trường, nhiều đơn vị, cá nhân khi làm hồ sơ đã chủ động đề nghị đưa tiền từ 5 đến 10 triệu đồng mỗi hồ sơ ngoài lệ phí quy định để rút ngắn thời gian thẩm định, hợp thức hóa hồ sơ không đủ điều kiện để được cấp giấy tiếp nhận, giấy xác nhận, giấy chứng nhận GMP.
Quy trình nhận hối lộ
Lợi dụng các quy định pháp luật, từ năm 2018 đến năm 2025, một số chuyên viên đã báo cáo nội dung các doanh nghiệp đưa tiền để “bôi trơn” trong các hoạt động: thẩm định cấp Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm; thẩm định Giấy xác nhận nội dung quảng cáo; thẩm định, hậu kiểm, cấp Giấy chứng nhận GMP cho lãnh đạo cấp phòng, trung tâm để báo cáo xin ý kiến chỉ đạo của Phó cục trưởng và Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm đồng ý cho phép nhân viên nhận tiền để hướng dẫn, giúp đỡ khi tiếp nhận, thẩm xét hồ sơ cho các doanh nghiệp, cá nhân.
Kết quả điều tra
Kết quả điều tra xác định, từ năm 2018 đến năm 2024, ông Nguyễn Thanh Phong cùng 34 bị cáo nguyên là lãnh đạo, cán bộ, chuyên viên của Cục An toàn thực phẩm đã có hành vi nhận hối lộ hơn 107 tỷ đồng của 21 bị cáo là các cá nhân, doanh nghiệp. Trong đó, tổng số tiền nhận hối lộ trong hoạt động cấp giấy tiếp nhận là gần 94 tỷ đồng, cấp giấy xác nhận là hơn 12 tỷ đồng và giấy chứng nhận GMP là hơn 1 tỷ đồng. Ông Nguyễn Thanh Phong bị cáo buộc nhận hối lộ nhiều nhất, gần 44 tỷ đồng, còn bị cáo Trần Thị Nga nhận hơn 8 tỷ đồng.
