Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh sự cần thiết phải có quy định rõ ràng về cơ chế bảo vệ các nhà khoa học dám nghĩ dám làm, dám chịu trách nhiệm. Ông cho rằng đây là yếu tố then chốt để thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển khoa học công nghệ tại Việt Nam.
Yêu cầu xây dựng cơ chế đặc thù
Phát biểu tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã chỉ đạo các cơ quan liên quan nghiên cứu, xây dựng cơ chế đặc thù nhằm bảo vệ những nhà khoa học có tinh thần đổi mới, sẵn sàng thử nghiệm và chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu. Ông nhấn mạnh rằng, nếu không có sự bảo vệ pháp lý vững chắc, các nhà khoa học sẽ khó có thể mạnh dạn đề xuất và thực hiện những ý tưởng đột phá.
Theo Chủ tịch Quốc hội, hiện nay nhiều nhà khoa học vẫn còn e ngại khi đưa ra các sáng kiến mới do lo sợ rủi ro pháp lý. Điều này vô hình trung kìm hãm sự phát triển của khoa học công nghệ, ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh quốc gia. Do đó, cần có những quy định cụ thể để tạo hành lang pháp lý an toàn cho hoạt động nghiên cứu khoa học.
Đề xuất các giải pháp cụ thể
Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan chức năng khẩn trương rà soát hệ thống pháp luật hiện hành, xác định những điểm còn bất cập và đề xuất sửa đổi, bổ sung. Ông đặc biệt lưu ý đến việc xây dựng cơ chế miễn trừ trách nhiệm trong một số trường hợp cụ thể, khi nhà khoa học thực hiện nghiên cứu theo đúng quy trình nhưng gặp thất bại hoặc rủi ro ngoài ý muốn.
Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội cũng nhấn mạnh vai trò của việc tăng cường đầu tư ngân sách cho nghiên cứu khoa học, đồng thời cải thiện chế độ đãi ngộ để thu hút nhân tài. Ông cho rằng, bên cạnh cơ chế bảo vệ, cần có chính sách khen thưởng xứng đáng cho những nhà khoa học có đóng góp xuất sắc, tạo động lực cho sự sáng tạo không ngừng.
Kỳ vọng vào đột phá khoa học công nghệ
Chủ tịch Quốc hội bày tỏ kỳ vọng rằng, với những cơ chế bảo vệ phù hợp, các nhà khoa học Việt Nam sẽ tự tin hơn trong nghiên cứu, từ đó tạo ra những đột phá mới. Ông tin tưởng rằng, khoa học công nghệ sẽ trở thành động lực chính cho sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong thời gian tới.
Phát biểu của Chủ tịch Quốc hội nhận được sự đồng tình cao từ các đại biểu tham dự. Nhiều ý kiến cho rằng, việc hoàn thiện cơ chế bảo vệ nhà khoa học là bước đi cần thiết và cấp bách, góp phần thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia.
