Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 29/5 thông báo dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran, đồng thời nêu ra một loạt điều kiện then chốt mà Tehran phải đáp ứng.
Trong bài viết trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump khẳng định Iran phải cam kết không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân, đồng thời yêu cầu eo biển Hormuz được mở cửa ngay lập tức, không thu phí và đảm bảo tự do hàng hải theo cả hai chiều.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng nhấn mạnh việc vô hiệu hóa toàn bộ thủy lôi tại khu vực, cho biết Mỹ đã kích nổ nhiều quả thủy lôi bằng tàu quét mìn dưới nước, và Iran phải hoàn tất việc loại bỏ số còn lại.
Lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với Iran có hiệu lực từ ngày 13/4, bất chấp việc Washington gia hạn lệnh ngừng bắn. Đáp lại, Iran thắt chặt các hạn chế tại eo biển Hormuz, khiến lưu lượng giao thông gần như bằng không. Tehran cũng có kế hoạch thu phí qua eo biển để bù đắp thiệt hại từ các lệnh trừng phạt.
Về vấn đề hạt nhân, ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ phối hợp với Iran và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế để khai quật và tiêu hủy kho uranium làm giàu của Iran, vốn được chôn sâu dưới lòng đất sau cuộc không kích của máy bay ném bom B-2 cách đây 11 tháng. Ông nhấn mạnh Mỹ cùng Trung Quốc là những quốc gia duy nhất có khả năng thực hiện việc này.
Theo ước tính của IAEA, Iran hiện có hơn 400kg uranium làm giàu đến 60%, gần với ngưỡng 90% cần thiết để chế tạo vũ khí hạt nhân. Washington coi đây là “lằn ranh đỏ” và yêu cầu Iran từ bỏ quyền kiểm soát số uranium này. Iran bác bỏ cáo buộc phát triển vũ khí hạt nhân, khẳng định chương trình nguyên tử của họ là vì mục đích hòa bình.
Ông Trump cho biết sẽ tiếp tục họp tại Phòng Tình huống để đưa ra quyết định cuối cùng, đồng thời khẳng định các tàu bị mắc kẹt tại eo biển Hormuz có thể bắt đầu hành trình trở về nhà.
