Tên lửa Cheongung của Hàn Quốc chứng minh hiệu quả vượt trội tại Trung Đông
Các báo cáo quân sự mới nhất tiết lộ, hệ thống tên lửa đất đối không tầm trung Cheongung, còn được biết đến với tên gọi M-SAM Block II, của Hàn Quốc đã đạt được thành tích ấn tượng với tỷ lệ đánh chặn lên tới 96% đối với các tên lửa của Iran bắn vào lãnh thổ Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE). Đây là minh chứng rõ ràng cho khả năng phòng thủ tên lửa đẳng cấp mà Seoul đang sở hữu.
Giá thành cạnh tranh khiến thị trường Trung Đông "sốt sắng"
Điều đáng chú ý, tên lửa đánh chặn tiêu chuẩn NATO này sở hữu khả năng tương đương với hệ thống Patriot PAC-3 do Mỹ sản xuất, nhưng mức giá lại chỉ bằng khoảng 1/4. Sự chênh lệch về chi phí này đã tạo nên làn sóng tranh giành mạnh mẽ từ các quốc gia Ả Rập trong khu vực. Bộ trưởng Tài chính Hàn Quốc Koo Yun-cheol thẳng thắn chia sẻ với Bloomberg News: "Các nước Trung Đông đang xếp hàng để mua tên lửa của Hàn Quốc ngay lúc này. Họ yêu cầu vũ khí từ Hàn Quốc vì độ chính xác cao - thực tế là có thể đánh chặn tên lửa đạn đạo với tỷ lệ thành công trên 90%".
Mặc dù các hệ thống phòng thủ tên lửa Patriot và THAAD của Mỹ vẫn đang được triển khai rộng rãi tại Trung Đông để đối phó với mối đe dọa từ tên lửa và máy bay không người lái (UAV) của Iran, xu hướng thị trường đang dần chuyển dịch sang các giải pháp của Hàn Quốc với ưu thế về giá cả phải chăng và tốc độ phản ứng nhanh chóng. Động thái này cũng phản ánh một xu hướng rộng lớn hơn nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào vũ khí Mỹ truyền thống.
UAE dẫn đầu, Ả Rập Xê Út và Iraq nối gót
UAE chính là quốc gia tiên phong trong việc nhập khẩu và đưa vào vận hành hệ thống phòng không Cheongung. Vào năm 2022, nước này đã ký kết một thỏa thuận trị giá lên tới 3,5 tỉ USD với các tập đoàn công nghệ quốc phòng hàng đầu Hàn Quốc bao gồm LIG Nex1, Hanwha Systems và Hanwha Aerospace để mua 10 tổ hợp phòng không. Không dừng lại ở đó, năm 2024 chứng kiến sự tham gia của Ả Rập Xê Út và Iraq, khi mỗi quốc gia này cũng lần lượt ký kết các thỏa thuận mua sắm hệ thống phòng không tối tân này.
Cuộc đối đầu tên lửa với Iran đã đánh dấu cột mốc lịch sử: lần đầu tiên một hệ thống phòng không do Hàn Quốc sản xuất được sử dụng trong chiến đấu thực tế ở nước ngoài. Kể từ sự kiện này, chính quyền Abu Dhabi đã tích cực thúc đẩy việc đẩy nhanh tiến độ giao hàng các hệ thống phòng không còn lại và đồng thời đưa ra yêu cầu bổ sung thêm 30 tên lửa đánh chặn nữa. Tuy nhiên, phía Seoul đã ra tín hiệu rõ ràng rằng họ không thể dễ dàng đáp ứng yêu cầu tăng tốc này do bị giới hạn bởi các cam kết sản xuất hiện tại.
Thiết kế ưu việt và khả năng sản xuất linh hoạt
Hệ thống Cheongung-II được thiết kế với tiêu chí hoạt động nhanh chóng và đơn giản hóa tối đa. Cấu trúc hệ thống xoay quanh bốn xe phóng, mỗi xe mang theo tám ống phóng, được hỗ trợ bởi một radar đa chức năng và một trạm điều khiển tác chiến hiện đại. Hệ thống này có tầm bắn tối đa khoảng 40km và khả năng đánh chặn các mục tiêu ở độ cao dưới 15-20km - đây chính là khoảng tầm hoạt động điển hình của các tên lửa đạn đạo và UAV mà Iran thường triển khai.
Về mặt chi phí, theo các báo cáo, mỗi quả tên lửa đánh chặn Cheongung có giá khoảng 1,5 tỉ won, tương đương 1 triệu USD. Trong khi đó, tên lửa Patriot PAC-3 do tập đoàn Lockheed Martin của Mỹ sản xuất được bán với mức giá lên tới 4 triệu USD cho mỗi chiếc, gấp bốn lần so với đối thủ Hàn Quốc.
Nhà phân tích Eon Hwang của Nomura cho biết, nhà máy LIG Nex1 của Hàn Quốc đang không ngừng tăng cường năng lực sản xuất và có khả năng tăng sản lượng đáng kể trong vòng 9 đến 12 tháng bằng cách vận hành hai ca làm việc. Ngược lại, thời gian giao hàng cho hệ thống Patriot PAC-3 có thể kéo dài từ 4 đến 6 năm. Lockheed Martin tiết lộ kế hoạch tăng sản lượng lên hơn 2.000 chiếc mỗi năm vào năm 2030, với sản lượng dự kiến của năm nay đạt khoảng 650 chiếc.
Hiệu quả đặc biệt và bối cảnh xuất khẩu bùng nổ
Hệ thống tên lửa đánh chặn của Hàn Quốc tỏ ra đặc biệt hiệu quả trong việc đối phó với các hệ thống của Iran, phần lớn là do Tehran và Bình Nhưỡng đã có lịch sử chia sẻ công nghệ tên lửa từ những năm 1980. Một ví dụ điển hình là tên lửa đạn đạo Shahab-3 của Iran, vốn được phát triển dựa trên nền tảng tên lửa Nodong của Triều Tiên.
Theo số liệu từ Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc, kim ngạch xuất khẩu vũ khí sang thị trường Trung Đông đã tăng mạnh từ mức khoảng 240 triệu USD vào năm 2019 lên xấp xỉ 740 triệu USD trong năm 2024, tăng hơn gấp ba lần chỉ trong vòng 5 năm. Báo cáo từ Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm cũng xác nhận, Hàn Quốc hiện đã vươn lên trở thành nhà xuất khẩu vũ khí lớn thứ chín trên toàn cầu, nắm giữ thị phần 3%.
Đáng chú ý, khoảng 60% tổng kim ngạch xuất khẩu vũ khí của Seoul trong giai đoạn từ năm 2021 đến năm 2025 là hướng đến Ba Lan - quốc gia đã và đang tăng cường mạnh mẽ ngân sách quân sự để đối phó với cuộc chiến của Nga tại Ukraine. Sự kết hợp giữa hiệu quả chiến đấu đã được chứng minh, giá thành cạnh tranh và khả năng giao hàng nhanh chóng đang đưa ngành công nghiệp quốc phòng Hàn Quốc lên một vị thế mới trên bản đồ vũ khí toàn cầu.
