Máy bay ném bom chiến lược tầm xa liên lục địa Tupolev Tu-160 của Nga, biệt danh "Thiên nga trắng", đã thực hiện một sứ mệnh kéo dài 16 giờ trên Biển Barents và Biển Na Uy, Bộ Quốc phòng Nga thông báo trên Telegram đầu tuần này. Trong chuyến bay thường lệ, các máy bay Tu-160 được hộ tống bởi tiêm kích đánh chặn MiG-31, bay qua Biển Barents trước khi tiến vào không phận quốc tế phía trên biển Na Uy.
Đối đầu giữa Tu-160 và F-35 NATO
Đáng chú ý, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng ở Bắc Cực, những máy bay ném bom siêu thanh hạng nặng lớn nhất thế giới đã chạm trán và bị theo dõi bởi các máy bay chiến đấu F-35 Lightning II của NATO. Phía Nga xác nhận rằng máy bay của họ đã gặp phải "các máy bay chiến đấu từ các quốc gia nước ngoài". Video do Bộ Quốc phòng Nga công bố cho thấy rõ một chiếc F-35 bay song song bên cạnh các máy bay ném bom Tu-160.
Các máy bay F-35 của Na Uy đóng tại Căn cứ Không quân Evenes thường xuyên thực hiện nhiệm vụ Cảnh báo Phản ứng Nhanh (QRA). Khi máy bay quân sự Nga từ bán đảo Kola tiếp cận không phận phía Bắc NATO mà không báo trước, các máy bay F-35 có thể được huy động và cất cánh trong vòng 15 phút để nhận diện và giám sát. Đây là một phần trong hoạt động thường xuyên của NATO nhằm theo dõi động thái của bất kỳ đối thủ nào tại khu vực nhạy cảm này.
Khả năng tầm xa và chiến thuật của Tu-160
Chuyến bay của Tu-160 kéo dài 16 giờ nhờ tiếp nhiên liệu trên không, thể hiện khả năng hoạt động tầm xa ấn tượng của "Thiên nga trắng". Đây là loại máy bay ném bom chiến lược hiện đại nhất của Nga, có khả năng mang theo nhiều loại vũ khí, bao gồm tên lửa hành trình tầm xa. Bộ Quốc phòng Nga không tiết lộ căn cứ xuất phát cụ thể, nhưng video cho thấy chúng hạ cánh trong bóng tối, ngụ ý có thể không quay về Căn cứ Không quân Olenya trên bán đảo Kola – nơi đang diễn ra hiện tượng Mặt Trời lúc nửa đêm vào thời điểm này trong năm. Địa điểm chính cho các máy bay MiG-31 hộ tống nằm tại Căn cứ Không quân Monchegorsk ở phía Nam bán đảo Kola.
Bối cảnh căng thẳng Bắc Cực
Sự kiện diễn ra ngay sau khi NATO kết thúc cuộc tập trận không quân lớn nhất trong năm mang tên Ramstein Flag 2026, với khoảng 150 máy bay tham gia tại khu vực Bắc Âu, chủ yếu trên không phận phía Bắc Na Uy, Thụy Điển và Phần Lan. Đây không phải lần đầu tiên xảy ra các cuộc chạm trán tương tự. Đầu tháng 3, một cặp máy bay ném bom chiến lược Tu-95MS từ Olenya đã bay dọc theo sườn phía Bắc của NATO trong không phận quốc tế ngoài khơi phía Bắc Na Uy và cũng bị F-35 của Không quân Hoàng gia Na Uy theo dõi.
Những hoạt động này phản ánh sự gia tăng tần suất tuần tra của Nga tại khu vực Bắc Cực, nơi có ý nghĩa chiến lược quan trọng về tài nguyên, tuyến đường hàng hải và an ninh quốc phòng. Việc Tu-160 – biểu tượng của sức mạnh không quân chiến lược Nga – gặp phải F-35, máy bay thế hệ thứ 5 tiên tiến nhất của phương Tây, thể hiện sự cạnh tranh gay gắt giữa Nga và NATO tại vùng trời Bắc Cực. F-35 với công nghệ tàng hình, radar mạnh mẽ và khả năng liên kết dữ liệu cao, đóng vai trò quan trọng trong việc giám sát và răn đe. Trong khi đó, Tu-160 với tốc độ siêu thanh, tầm bay xa và khả năng mang vũ khí hạt nhân, khẳng định vị thế của Nga trong việc duy trì sự hiện diện tại khu vực then chốt này.
Những cuộc đụng độ như vậy không chỉ là hoạt động quân sự thông thường, mà còn góp phần làm gia tăng căng thẳng tại Bắc Cực, một khu vực đang trở thành điểm nóng mới trong cạnh tranh chiến lược toàn cầu.
