Hội thảo khoa học quốc gia về đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã diễn ra tại Hải Phòng. Sự kiện do Ban Chính sách, chiến lược Trung ương chủ trì, phối hợp cùng Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Hội đồng Lý luận Trung ương, Thành ủy Hải Phòng, Tạp chí Cộng sản, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật và Hội khoa học kinh tế Việt Nam.
Chủ trì hội thảo
Các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị chủ trì gồm: Nguyễn Thanh Nghị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương; Đoàn Minh Huấn, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; và Lê Ngọc Châu, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Hải Phòng.
Nội dung chính
Hội thảo diễn ra hai phiên: tham luận và thảo luận, với gần 300 đại biểu từ các ban, bộ, ngành Trung ương, địa phương, viện nghiên cứu, đại học, chuyên gia, nhà khoa học và tổ chức quốc tế tại Việt Nam. Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị phát biểu khai mạc, nhấn mạnh bốn nội dung trọng tâm:
- Đánh giá toàn diện mô hình phát triển Việt Nam qua các thời kỳ, nhận diện thành tựu, hạn chế, điểm nghẽn và nguyên nhân, đặc biệt là rào cản thể chế, công nghệ, dữ liệu và nguồn nhân lực. Phân tích khoảng cách giữa kết quả đạt được và mục tiêu trong các văn kiện của Đảng và Nhà nước trên các lĩnh vực kinh tế, xã hội, văn hóa, môi trường, quốc phòng, an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế.
- Phân tích bối cảnh quốc tế và xu hướng mới, như cạnh tranh công nghệ, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, yêu cầu tăng trưởng hai con số nhanh, bền vững và mục tiêu đến năm 2045. Xác định cơ hội, dư địa, thách thức và yêu cầu đổi mới mô hình phát triển trong giai đoạn mới.
- Đề xuất quan điểm, triết lý, cấu trúc các trụ cột của mô hình phát triển mới, làm rõ vai trò trung tâm của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong tạo động lực tăng trưởng mới, nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh và tự chủ chiến lược quốc gia.
- Làm rõ những đột phá về thay đổi cấu trúc mô hình phát triển để bảo đảm phát triển nhanh, bền vững, bao trùm, tự lực, tự cường, tự chủ chiến lược; phát triển hôm nay không làm tổn hại đến nền tảng phát triển của ngày mai, không suy giảm nguồn lực cho thế hệ tương lai; phát triển phải bảo đảm mọi người dân thụ hưởng; phát triển kinh tế đồng bộ với văn hóa, xã hội, gắn với bảo vệ môi trường, quốc phòng, an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế. Thay đổi căn bản cách thức tổ chức, vận hành nguồn lực phát triển đất nước.
Kết quả và đề xuất
Hội thảo nhận được hơn 80 tham luận, 2 báo cáo trung tâm, 7 báo cáo chuyên đề và 11 ý kiến thảo luận. Đồng chí Đoàn Minh Huấn đánh giá các tham luận tiếp cận từ nhiều góc độ khác nhau, như lý luận phát triển và quản trị, mô hình tăng trưởng, quản trị công, cạnh tranh quốc gia, quản trị số, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, quản trị nhân lực, phát triển bền vững, tự chủ chiến lược và vị thế Việt Nam trong trật tự phát triển mới. Kết quả hội thảo bước đầu định hình khung nhận thức hệ thống về mô hình phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giữ vai trò nền tảng, động lực, trung tâm và chi phối hiện đại hóa quản trị quốc gia.
Hội thảo cũng gợi mở nhiều vấn đề cần nghiên cứu sâu hơn, như làm thế nào để khoa học công nghệ chuyển hóa thành năng suất quốc gia, phát triển thị trường khoa học công nghệ và dữ liệu, thúc đẩy thể chế thử nghiệm có kiểm soát cho lĩnh vực mới, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong kỷ nguyên AI, và tránh bất bình đẳng số mới, không để Việt Nam rơi vào ngoại vi số. Đồng chí Đoàn Minh Huấn đề nghị các cơ quan đồng tổ chức tiếp tục chắt lọc, hệ thống hóa, hoàn thiện luận cứ, lý luận và thực tiễn, chuyển hóa kết quả hội thảo thành các báo cáo, tư vấn, kiến nghị chính sách phục vụ xây dựng đề án, góp phần định hình mô hình phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
