Andrew Bosworth - giám đốc công nghệ, người đang khai phá sức mạnh của trí tuệ nhân tạo tại Meta - nhận một nhiệm vụ mới: chuyển đổi lực lượng lao động của công ty sang trí tuệ nhân tạo (AI). Trong nhiều tuần liên tục, Meta gặp phải tin đồn đang lên kế hoạch sa thải hàng loạt nhân viên khi công ty đổ hàng chục tỷ USD vào trí tuệ nhân tạo. Sau đó, nhân viên được thông báo rằng các thao tác gõ phím và nhấp chuột của họ sẽ được ghi lại để giúp huấn luyện các tác nhân AI sử dụng máy tính. Điều này đã khiến nhiều người phản đối việc thu thập dữ liệu, và một số người khác thì bắt đầu một bản kiến nghị yêu cầu Meta ngừng việc này.
Giám đốc công nghệ Andrew Bosworth đã lên tiếng, nhưng không đưa ra bất kỳ lời xin lỗi nào. Ông từ chối với những người không muốn tham gia, và khuyên họ không nên kiểm tra email cá nhân trên thiết bị của công ty khi lo lắng về quyền riêng tư. Là một trong những cánh tay phải đắc lực của CEO Mark Zuckerberg trong hơn 20 năm, tính thẳng thắn và phong cách làm việc quyết đoán của Bosworth đã biến ông thành tâm điểm của những tranh cãi, và đôi khi trở thành một tấm khiên bảo vệ hữu ích cho người sếp tỷ phú của mình.
Khi Zuckerberg tin chắc rằng một "vũ trụ ảo" (metaverse) chính là tương lai của Facebook, ông đã giao cho Bosworth phụ trách sáng kiến này, vốn được nhiều người coi là một thảm họa tốn kém. Sau khi Meta tuyên bố đang phát triển công nghệ chiến trường cho binh lính Mỹ, Bosworth đã gia nhập Lực lượng Dự bị Quân đội, một động thái mà ông thừa nhận đã khiến một số đồng nghiệp không hài lòng.
Vì vậy, khi Zuckerberg muốn chuyển đổi Meta, với lực lượng lao động toàn cầu hơn 70.000 người, thành một công ty ưu tiên trí tuệ nhân tạo có thể đổi mới nhanh chóng như các công ty khởi nghiệp năng động, ông đã chọn Bosworth để dẫn dắt nỗ lực khổng lồ này, trong một vai trò có thể được coi là táo bạo nhất của ông từ trước đến nay. Bosworth - người có thể kiếm được gần 1 tỷ USD nếu giúp tăng vốn hóa thị trường của công ty lên 500% trong vòng 5 năm tới - đã nhiệt tình đón nhận cơ hội này.
Trong một bản thông báo nội bộ mới toàn công ty, Bosworth nói với nhân viên rằng Meta đang hướng tới tầm nhìn nơi các nhân viên sẽ chủ yếu thực hiện công việc hướng dẫn, xem xét và giúp AI cải thiện. Ông đã tiên phong thực hiện một trong những thay đổi quan trọng là thành lập các nhóm lớn gần như không có người quản lý. “Chúng tôi đã thấy một số công việc trước đây mất hàng giờ giờ chỉ mất vài phút và chẳng mấy chốc chúng tôi sẽ không cần phải tham gia vào một số công việc nữa”, Bosworth viết. Những cuộc thảo luận về việc loại bỏ con người khỏi các quy trình khiến nhiều nhân viên tự hỏi sẽ cần bao nhiêu người để vận hành công ty khi quá trình chuyển đổi hoàn tất. Mới đây, Meta đã sa thải 8.000 người và điều chuyển 7.000 người khác sang các công việc mới liên quan đến trí tuệ nhân tạo.
Những ngày đầu của Facebook
Bosworth, 44 tuổi, lớn lên tại trang trại ngựa của gia đình ở Saratoga, California, một khu dân cư giàu có ở Thung lũng Silicon, và được tiếp xúc mật thiết với nông nghiệp cũng như chương trình thanh thiếu niên 4-H của tiểu bang. Ông học lập trình từ năm 10 tuổi, theo học Đại học Harvard và trở thành trợ giảng trong một khóa học khoa học máy tính. Một trong những sinh viên được phân vào lớp của ông là Zuckerberg, và môn học đó chính là Nhập môn Trí tuệ Nhân tạo. Sau đó, Facebook được ra mắt hai tuần sau kỳ thi cuối kỳ của khóa học. Nhận xét về thời điểm này trong một bài viết giới thiệu cựu sinh viên trên trang web của Harvard, Bosworth đã nói đùa rằng Zuckerberg rõ ràng là không học hành gì cả.
Không giống như một số nhân viên đầu tiên khác của Facebook, Bosworth đã ở lại và hoàn thành bằng Đại học tại Harvard. Sau đó, ông làm việc một thời gian ngắn tại Microsoft với tư cách là kỹ sư thiết kế phần mềm trước khi gia nhập Facebook vào năm 2006. Vào thời điểm đó, công ty có chưa đến 100 nhân viên. Chỉ vài tháng sau khi đến, Bosworth đã đóng vai trò trung tâm trong một trong những tranh cãi đầu tiên của Facebook: Ông là kỹ sư chủ chốt trong việc phát triển News Feed, tính năng cuộn bài đăng sau này trở thành hình thức định hình của các trang mạng xã hội. Việc giới thiệu tính năng này đã gây ra sự phản đối mạnh mẽ từ người dùng vì họ cảm thấy quyền riêng tư của mình bị xâm phạm, nhưng đồng thời cũng giúp tăng vọt mức độ tương tác.
Vài năm sau, khi Zuckerberg tìm cách chuyển đổi người dùng Facebook trên máy tính để bàn sang ứng dụng di động mới, ông đã giao cho Bosworth nhiệm vụ tìm ra cách thực hiện điều tương tự đối với mảng quảng cáo. Alex Himel, một trong những cấp dưới trực tiếp của Bosworth và hiện là phó chủ tịch phụ trách thiết bị đeo của Meta, nhớ lại rằng vào thời điểm đó Bosworth biết rất ít về quảng cáo kỹ thuật số. Nhưng ông đã tìm cách thực hiện khảo sát quy mô lớn và cố gắng lên kế hoạch thực hiện. Kể từ đó, mảng kinh doanh quảng cáo của Meta đã phát triển thành một đế chế trị giá 200 tỷ USD mỗi năm và dự kiến sẽ vượt qua Google trong năm nay để trở thành nhà cung cấp quảng cáo kỹ thuật số lớn nhất thế giới.
Tính cách nóng nảy
Qua nhiều năm, Bosworth đã tạo dựng được danh tiếng là một người thẳng thắn, bộc trực và hay gây tranh cãi. Nếu Zuckerberg nổi tiếng là người kiểm soát chặt chẽ trong giao tiếp với cả công chúng và nhân viên của mình, thì Bosworth lại là người trái ngược hoàn toàn. Mặc dù những nhân viên từng làm việc dưới quyền ông cho biết họ đánh giá cao việc luôn biết rõ vị trí của mình trước cấp trên, nhưng tính cách thẳng thắn của Bosworth cũng đã khiến ông gặp rắc rối.
Năm 2016, khi công ty đang bị giám sát chặt chẽ về tư duy tăng trưởng, ông đã đăng một bản ghi nhớ nội bộ có tiêu đề "Mặt trái", trong đó ông bảo vệ việc theo đuổi mục tiêu không ngừng nghỉ của công ty, ngay cả khi điều đó khiến Facebook trở thành công cụ hữu ích hơn cho những kẻ bắt nạt trên mạng hoặc khủng bố. Bản ghi nhớ này đã gây ra phản ứng dữ dội sau khi nó được khơi lại và rò rỉ ra báo chí gần hai năm sau đó. Bosworth đã đưa ra một tuyên bố công khai trên X, nói rằng bài đăng đó nhằm mục đích gây tranh cãi, rằng đó là một trong những điều không được lòng người nhất mà ông từng viết và cuộc tranh luận sau đó đã giúp định hình các công cụ mạng xã hội theo hướng tốt hơn.
Sự cố trong Metaverse
Năm 2017, Bosworth rời bộ phận quảng cáo và trở thành người đứng đầu các nỗ lực về thực tế tăng cường và thực tế ảo của Facebook - một bộ phận sẽ đóng vai trò trung tâm khi Facebook đổi tên thành Meta vào năm 2021. Là một phần của chiến lược thương hiệu mới, Zuckerberg đã bổ nhiệm Bosworth làm giám đốc công nghệ và công bố kế hoạch tập trung vào việc xây dựng “Metaverse”. Đó là một sự thăng tiến lớn, nhưng sự chuyển hướng chiến lược đã không diễn ra như kế hoạch.
Gần một năm sau khi đổi thương hiệu, ứng dụng thực tế ảo dành cho người tiêu dùng có tên Horizon Worlds của Meta gặp nhiều lỗi và khó khăn trong việc thu hút và giữ chân người dùng. Năm năm trôi qua, metaverse vẫn chưa thực sự phát triển mạnh, và Meta đã bắt đầu chuyển hướng nguồn lực và sự tập trung khỏi lĩnh vực này. Công ty thông báo cắt giảm nhân sự trong bộ phận này và chuyển một phần chi tiêu sang các lĩnh vực khác đang có đà phát triển tốt hơn, chẳng hạn như kính thông minh AI.
Trả lời buổi hỏi đáp trực tuyến vào tháng 3 năm nay, Bosworth đã bảo vệ tham vọng về metaverse của công ty, khẳng định rằng thực tế ảo chưa chết và công ty vẫn đang tiếp tục đầu tư vào lĩnh vực này. Nhưng hiện tại, sự tập trung dần được chuyển qua lĩnh vực khác mà Zuckerberg giao cho ông: thuyết phục nhân viên công ty sử dụng trí tuệ nhân tạo nhiều hơn trong công việc, và có thể giao hoàn toàn nhiệm vụ cho AI.
Bosworth có nhiệm vụ mới là giám sát "kỹ thuật trí tuệ nhân tạo ứng dụng" hoàn toàn mới, có vai trò thúc đẩy mạnh mẽ nỗ lực của các nhà nghiên cứu đang làm việc để phát triển các mô hình có thể cạnh tranh với OpenAI và Anthropic. Đúng như thường lệ, Bosworth vẫn dành thời gian đăng bài về quá trình chuyển đổi trí tuệ nhân tạo mà ông đang góp phần tạo ra—và tham gia tranh luận sôi nổi trong phần bình luận khi ông có những quan điểm gây tranh cãi.
