Mô hình công ty khởi nghiệp nhỏ đã trở nên phổ biến tại Thung lũng Silicon (Mỹ) và nhiều nơi khác, khi các công cụ AI tiên tiến nhanh chóng được coi là cộng sự đáng hoan nghênh, dù có thể khiến nhiều nhân viên tại các công ty hiện có bị sa thải.
Xu hướng công ty một người tại Trung Quốc
Ngày càng nhiều người trẻ ở Trung Quốc lựa chọn mô hình này, khi các thành phố cam kết đầu tư hàng triệu USD vào tài trợ và trợ cấp thuê mặt bằng cho các dự án như thế, phù hợp với mục tiêu chính trị của Bắc Kinh về "tự lực công nghệ", theo AFP ngày 22.4.
Cô Karen Dai, người sáng lập công ty một người SoloNest có trụ sở tại Thượng Hải, nơi tổ chức các sự kiện cuối tuần dành cho những doanh nhân lập công ty một mình, cho biết: "Công ty một người là sản phẩm của thời đại AI". Trước đây, việc tự mình điều hành một doanh nghiệp rất khó khăn, nhưng sự hỗ trợ của AI đã "hạ thấp rào cản gia nhập".
Vào một ngày chủ nhật ở Thượng Hải, khoảng 20 người ở độ tuổi 20 và 30 đã tập trung tại một phòng hội nghị để tham dự buổi trao đổi ý tưởng kéo dài 3 giờ đồng hồ lần thứ 134 do cô Dai tổ chức về chủ đề tự kinh doanh.
Một người tham dự tên Wang Tianyi hiện kiếm được tới 40.000 nhân dân tệ (hơn 154 triệu đồng) mỗi tháng bằng cách tạo ra các mẫu quảng cáo với sự hỗ trợ của AI cho doanh nghiệp. Chàng trai 26 tuổi này đã bỏ công việc quản lý sản phẩm tại một công ty internet vào năm ngoái và dự đoán rằng việc tự kinh doanh sẽ trở thành một xu hướng lớn. "Nhờ sự hỗ trợ công nghệ từ AI, các công ty một người có lợi thế về hiệu quả", Wang nói với AFP.
Ranh giới vô hình tuổi 35
Trên mạng xã hội Trung Quốc, trong nhiều năm qua đã có lời than phiền về cái gọi là "lời nguyền tuổi 35", sự phân biệt đối xử về tuổi tác phổ biến trong lĩnh vực công nghệ, chính quyền và các lĩnh vực cạnh tranh khác. "Ở tuổi 35, dường như có một ranh giới vô hình. Mọi người có thể phải đối mặt với một số thách thức trong công việc. Công ty có thể đánh giá lại xem ai còn phù hợp để ở lại", cô Dai (38 tuổi) nói.
Nhưng những người trẻ tuổi, đã chứng kiến một thập niên tăng trưởng kinh tế nhanh chóng ở Trung Quốc, có khát vọng phát triển, theo cô Dai, tác giả cuốn sách "Công ty một người". "Khi đến 30 tuổi hoặc thậm chí trẻ hơn, bạn sẽ tự hỏi: khi tôi đạt đến ranh giới vô hình 35 tuổi, tôi nên chuẩn bị những gì?", cô Dai nói.
Cô Wei Xin (34 tuổi) cư trú tại Thượng Hải, biết rằng công việc của cô với tư cách là người xem xét tài liệu tại một công ty tư vấn nước ngoài sẽ bị thay thế bởi AI trước khi điều đó thực sự xảy ra. Do đó, cô đã đăng ký một khóa học về mô hình AI đa phương thức Gemini của Google và thử tạo ra một phiên bản kỹ thuật số do AI tạo ra của chính mình, trước khi chuyển sang sáng tạo nội dung trên mạng xã hội. "Có một chút lo lắng về AI. Nếu tôi không sử dụng, không tiếp cận nó, tôi có thể sớm bị loại bỏ", cô Wei, người đã trở về Trung Quốc vào năm ngoái sau khi lấy bằng cấp tại Mỹ, chia sẻ.
Chính sách khuyến khích từ chính quyền
Nhiều thành phố của Trung Quốc đang triển khai các chính sách hỗ trợ các công ty một người sử dụng AI, và sử dụng chữ viết tắt tiếng Anh "OPC" cho công ty một người. Đây là một cách dùng tiếng Anh khá hiếm trong chính sách chính thức ở Trung Quốc, theo AFP.
Vào tháng 11.2025, thành phố Tô Châu đã cam kết đào tạo "hơn 10.000 nhân tài OPC" vào năm 2028 và rót khoảng 700 triệu nhân dân tệ vào các lĩnh vực như robot AI, chăm sóc sức khỏe và giao thông thông minh. Thành phố Thành Đô trong tháng trước cũng đã hứa trợ cấp lên đến 20.000 nhân dân tệ cho sinh viên tốt nghiệp để thành lập các công ty một người sử dụng AI.
Những biện pháp như thế là "phần thưởng để giúp các công ty khởi nghiệp này phát triển và thành công", theo ông Kyle Chan, chuyên gia về phát triển công nghệ của Trung Quốc tại Viện Brookings (Mỹ). Tài trợ cho các OPC là một cách mới, tiết kiệm chi phí để giải quyết vấn nạn thất nghiệp cao trong giới trẻ ở Trung Quốc, theo AFP. "Chi phí để chính quyền địa phương thực hiện việc này cho một OPC là rất thấp", ông Chan nhận định.
