Nhà văn bị New York Times cắt hợp tác vì dùng AI viết bài phê bình sách
Theo thông tin từ tờ The Guardian, tờ New York Times đã chính thức chấm dứt quan hệ cộng tác với nhà văn kiêm nhà báo Alex Preston sau khi phát hiện ông sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để viết bài phê bình sách, dẫn đến việc sao chép nội dung từ một bài báo khác.
Phát hiện từ độc giả và cuộc điều tra
Alex Preston đã viết sáu bài phê bình cho New York Times từ năm 2021 đến năm 2026, trở thành một cây bút quen thuộc trong mục đánh giá sách của tờ báo này. Tuy nhiên, một độc giả gần đây đã phát hiện ra bài đánh giá cuốn sách Watching Over Her của Preston có nhiều điểm tương đồng đáng ngờ với bài bình luận cùng chủ đề do Christobel Kent viết trên tờ The Guardian.
Ngay sau đó, New York Times tiến hành điều tra và Preston thừa nhận đã sử dụng AI để hỗ trợ viết bài. Ông cũng thừa nhận thiếu cẩn trọng khi không phát hiện ra AI đã sao chép nhiều nội dung từ bài viết của The Guardian mà không ghi nguồn.
Phản ứng từ New York Times và lời thừa nhận của tác giả
Vào ngày 30/3, New York Times đã gửi email thông báo cho The Guardian về vụ việc, kèm theo ý kiến của biên tập viên. Trong email, tờ báo viết: “Một độc giả gần đây đã cảnh báo chúng tôi rằng một bài đánh giá sách có ngôn ngữ và chi tiết tương tự như bài bình luận trên The Guardian. Preston thừa nhận đã sử dụng AI và công cụ này đã dẫn thông tin từ The Guardian. Ông ấy không phát hiện ra nên không loại bỏ chúng. Việc sử dụng AI và nội dung không ghi nguồn là vi phạm tiêu chuẩn của New York Times.”
Một người phát ngôn của New York Times xác nhận Preston không còn viết bài cho tờ báo nữa. Trong khi đó, Preston khẳng định ông chỉ dùng AI cho bài đánh giá cuốn Watching Over Her và chưa từng áp dụng công nghệ này cho bất kỳ bài báo nào khác.
Lời xin lỗi công khai và hậu quả
Trong tuyên bố gửi The Guardian ngày 31/3, Preston bày tỏ sự xấu hổ và hối hận: “Tôi đã phạm một sai lầm nghiêm trọng khi dùng AI cho bài đánh giá này, cũng như không xác định và loại bỏ những đoạn văn trùng lặp. Tôi rất xấu hổ về những gì đã xảy ra và thực sự xin lỗi. Tôi đã nhận trách nhiệm ngay lập tức và xin lỗi New York Times, Christobel Kent và The Guardian.”
Alex Preston là một nhà văn có tiếng, từng viết bài cho nhiều tờ báo lớn như Observer, Financial Times, The Guardian và Economist. Ông là tác giả của sáu cuốn sách, với tác phẩm mới nhất A Stranger in Corfu được xuất bản vào tháng 2/2026. Sự việc này không chỉ làm tổn hại đến uy tín cá nhân của Preston mà còn làm dấy lên lo ngại về việc sử dụng AI trong lĩnh vực báo chí và phê bình văn học.
Bối cảnh rộng hơn về AI và ngành xuất bản
Vụ việc xảy ra trong bối cảnh nhiều tác giả và tổ chức văn học đang lên tiếng phản đối việc sử dụng AI trong ngành xuất bản. Gần đây, khoảng 10.000 nhà văn, bao gồm những tên tuổi lớn như Kazuo Ishiguro và Philippa Gregory, đã hành động để phản đối các công ty AI sử dụng tác phẩm của họ mà không xin phép.
Ngoài ra, các chuyên gia như Noah Harari tại Diễn đàn kinh tế Davos 2026 cũng cảnh báo về những rủi ro khi AI phát triển ý chí sinh tồn và khả năng nói dối. Thế giới văn học quốc tế còn đối mặt với nhiều vụ lừa đảo liên quan đến AI, ảnh hưởng đến cả tác giả nổi tiếng và tổ chức uy tín.
Sự cố với Alex Preston cho thấy sự cần thiết của việc thiết lập các quy định rõ ràng và đạo đức trong việc ứng dụng AI vào sáng tạo nội dung, đặc biệt trong lĩnh vực báo chí và phê bình văn học, nơi tính nguyên bản và trung thực luôn được đề cao.
