Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tham dự và phát biểu tại Diễn đàn Đổi mới sáng tạo Việt Nam-Ấn Độ với chủ đề: Hợp tác phát triển nguồn nhân lực, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tại diễn đàn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá cao sự phối hợp của các cơ quan hai nước trong việc tổ chức sự kiện, cho rằng chủ đề này trúng và đúng, phản ánh xu thế phát triển của thời đại cũng như nhu cầu hợp tác ngày càng sâu sắc giữa Việt Nam và Ấn Độ.
Những đột phá công nghệ và xu thế mới
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh những đột phá nhanh chóng trong trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, dữ liệu lớn, công nghệ sinh học, công nghệ lượng tử và năng lượng sạch đang làm thay đổi căn bản phương thức sản xuất, mô hình tăng trưởng và cấu trúc kinh tế toàn cầu. Các xu thế kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, cùng với yêu cầu bảo đảm an ninh công nghệ, an ninh dữ liệu và ổn định chuỗi cung ứng đang định hình kỷ nguyên phát triển mới: kỷ nguyên đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh đó, quốc gia nào làm chủ được tri thức, khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo sẽ bứt phá để tạo thành sức mạnh cho phát triển.
Chiến lược quốc gia về khoa học công nghệ
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết Việt Nam đã ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, cùng với Chiến lược quốc gia về khởi nghiệp sáng tạo. Theo đó, Việt Nam xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực trung tâm để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao năng lực tự chủ chiến lược. Việt Nam tập trung hoàn thiện thể chế theo hướng thông thoáng, linh hoạt để giải phóng các nguồn lực; khuyến khích phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; phát triển nguồn lực chất lượng cao; xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mở, lấy doanh nghiệp làm trung tâm; ưu tiên phát triển các công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, công nghệ số và năng lượng sạch, hướng tới xây dựng nền kinh tế dựa trên dữ liệu.
Ấn tượng về thành tựu của Ấn Độ
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ ấn tượng trước những thành tựu to lớn của Ấn Độ trong phát triển công nghệ thông tin. Ông cho rằng Ấn Độ không chỉ là một nền văn minh lớn, mà còn trở thành một trung tâm tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo có vai trò ngày càng quan trọng trên thế giới. Việt Nam và Ấn Độ là hai dân tộc có quan hệ hữu nghị truyền thống lâu đời, được hun đúc bởi chiều sâu lịch sử, văn hóa, tinh thần độc lập, tự cường và khát vọng phát triển. Nền tảng tin cậy chính trị vững chắc là cơ sở quan trọng để hai nước tiến xa hơn trong hợp tác, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ cao và công nghệ chiến lược.
Tầm nhìn phát triển chung
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ hai nước chia sẻ nhiều điểm tương đồng về tầm nhìn phát triển dài hạn. Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045; Ấn Độ triển khai tầm nhìn Viksit Bharat 2047 trở thành quốc gia phát triển. Những định hướng này tạo ra động lực mạnh mẽ để hai nước tăng cường hợp tác trong giai đoạn mới. Ấn Độ là một trong những nền kinh tế lớn của thế giới, có thế mạnh vượt trội về công nghệ, phần mềm, trí tuệ nhân tạo và dịch vụ số. Việt Nam là một nền kinh tế năng động, có vị trí địa chiến lược quan trọng, tốc độ chuyển đổi số nhanh và hệ sinh thái khởi nghiệp đang phát triển mạnh mẽ. Hai nền kinh tế có tính bổ trợ cao.
Định hướng hợp tác chiến lược
Khẳng định quan hệ hai nước đang bước vào một giai đoạn phát triển mới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị diễn đàn tập trung trao đổi, xác định rõ các lĩnh vực ưu tiên hợp tác, tập trung vào những công nghệ chiến lược định hình thế kỷ 21, bao gồm trí tuệ nhân tạo, vi mạch bán dẫn, công nghệ số, công nghệ sinh học, năng lượng sạch và sản xuất thông minh. Hai bên cần xây dựng các không gian hợp tác mới về khoa học, công nghệ thông qua các dự án quy mô lớn và cơ chế hợp tác dài hạn, trong đó thúc đẩy hình thành Đối tác số Việt Nam-Ấn Độ; đẩy mạnh mô hình đồng nghiên cứu, đồng phát triển, đồng sản xuất, hướng tới tạo ra các sản phẩm công nghệ mang thương hiệu chung, có khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Mô hình ba nhà và hợp tác công tư
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị hai bên hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các chủ thể trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, đặc biệt là mô hình ba nhà: Nhà nước - Nhà khoa học - Doanh nghiệp; đồng thời thúc đẩy hợp tác công-tư, xây dựng cơ chế chia sẻ rủi ro, khuyến khích doanh nghiệp tăng cường đầu tư cho nghiên cứu và phát triển, hướng tới thiết lập các quỹ đồng đầu tư đổi mới sáng tạo song phương. Doanh nghiệp hai nước cần đóng vai trò tiên phong, mạnh dạn đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ mới, đẩy mạnh hợp tác nghiên cứu và phát triển, đồng thời tham gia xây dựng các dự án hợp tác mang tính biểu tượng, qua đó đưa quan hệ Việt Nam-Ấn Độ đi vào chiều sâu thông qua liên kết sản xuất, chuyển giao công nghệ và tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.
Kết nối nhân lực và đào tạo
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị thúc đẩy kết nối thực chất giữa các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp hai nước, hướng tới hình thành một hành lang nhân lực công nghệ Việt Nam-Ấn Độ. Trọng tâm là xây dựng các trung tâm R&D liên kết, các phòng thí nghiệm chung, triển khai các chương trình đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, khoa học dữ liệu và an ninh mạng. Ông cũng nhấn mạnh việc gắn hợp tác khoa học-công nghệ với mục tiêu phát triển bền vững, bao trùm và lấy con người làm trung tâm, bảo đảm các thành quả của đổi mới sáng tạo được lan tỏa rộng rãi, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân, thu hẹp khoảng cách phát triển và tăng cường khả năng ứng phó với các thách thức toàn cầu.
Khẳng định hợp tác là trụ cột quan trọng
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định, với nền tảng chính trị tin cậy, sự bổ trợ giữa hai nền kinh tế và tiềm năng to lớn của nguồn nhân lực, hợp tác khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số sẽ trở thành một trụ cột quan trọng, đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh và củng cố tự chủ chiến lược của mỗi quốc gia. Nhân dịp này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Điện tử và Công nghệ thông tin Ấn Độ đã chứng kiến lễ trao các văn kiện thỏa thuận hợp tác giữa hai nước.
