Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Cục A05, Bộ Công an) vừa đưa ra khuyến cáo chi tiết về nguyên tắc “5 luôn, 5 không” nhằm giúp người dân nâng cao ý thức và có biện pháp bảo vệ dữ liệu cá nhân hiệu quả trước tình trạng lộ lọt thông tin ngày càng phức tạp.
Nguyên tắc “5 luôn” trong bảo vệ dữ liệu
Theo Cục A05, người dân cần thực hiện 5 hành động sau một cách thường xuyên và liên tục để bảo vệ thông tin cá nhân:
- Luôn cảnh giác: Không chia sẻ thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, mã OTP, số CMND/CCCD, địa chỉ nhà riêng… với bất kỳ ai qua điện thoại, email, tin nhắn hoặc mạng xã hội khi chưa xác thực được danh tính đối tượng.
- Luôn cập nhật: Thường xuyên cập nhật hệ điều hành, phần mềm diệt virus, các ứng dụng trên thiết bị di động và máy tính để vá các lỗ hổng bảo mật.
- Luôn sử dụng mật khẩu mạnh: Đặt mật khẩu phức tạp, có độ dài tối thiểu 8-12 ký tự, bao gồm chữ hoa, chữ thường, số và ký tự đặc biệt. Không dùng chung mật khẩu cho nhiều tài khoản khác nhau.
- Luôn xác thực hai lớp: Kích hoạt tính năng xác thực hai lớp (2FA) cho tất cả các tài khoản quan trọng như email, mạng xã hội, ngân hàng điện tử.
- Luôn kiểm tra: Thường xuyên kiểm tra, rà soát các tài khoản trực tuyến, sao kê ngân hàng, các thiết bị kết nối Internet để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.
Nguyên tắc “5 không” cần tuyệt đối tuân thủ
Bên cạnh những việc nên làm, Cục A05 cũng nhấn mạnh 5 điều người dân tuyệt đối không được thực hiện:
- Không cung cấp thông tin cá nhân: Không cung cấp số điện thoại, email, địa chỉ, số tài khoản ngân hàng, mã OTP, ảnh chụp CMND/CCCD cho bất kỳ ai khi chưa xác minh rõ ràng mục đích và tính hợp pháp.
- Không truy cập đường link lạ: Không nhấp vào các đường link không rõ nguồn gốc trong email, tin nhắn, quảng cáo trên mạng xã hội, đặc biệt là các link giả mạo ngân hàng, cơ quan nhà nước.
- Không tải ứng dụng không chính thống: Chỉ tải ứng dụng từ các cửa hàng chính thống như Google Play, App Store hoặc trang web chính thức của nhà phát triển. Tránh cài đặt các ứng dụng không rõ nguồn gốc, có thể chứa mã độc.
- Không đăng nhập trên thiết bị lạ: Hạn chế đăng nhập tài khoản cá nhân trên máy tính công cộng, Wi-Fi miễn phí không an toàn. Nếu bắt buộc, cần xóa lịch sử và đăng xuất hoàn toàn sau khi sử dụng.
- Không chia sẻ thông tin nhạy cảm lên mạng xã hội: Tránh đăng tải công khai thông tin như ảnh vé máy bay, hộ chiếu, thẻ lên máy bay, sổ hộ khẩu, ảnh chụp thẻ tín dụng… vì kẻ gian có thể lợi dụng để lừa đảo hoặc đánh cắp danh tính.
Cục A05 cũng lưu ý, bên cạnh việc tuân thủ “5 luôn, 5 không”, người dân cần thường xuyên cập nhật thông tin về các phương thức, thủ đoạn lừa đảo mới trên các phương tiện thông tin đại chúng và kênh chính thống của Bộ Công an. Khi phát hiện dấu hiệu bị lộ lọt dữ liệu hoặc trở thành nạn nhân của lừa đảo trực tuyến, người dân cần nhanh chóng báo cáo cho cơ quan công an nơi gần nhất hoặc liên hệ đường dây nóng của Cục A05 để được hỗ trợ kịp thời.
Việc bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ là trách nhiệm của mỗi người mà còn góp phần xây dựng một môi trường mạng an toàn, lành mạnh cho toàn xã hội. Với những khuyến cáo cụ thể từ Cục A05, hy vọng người dân sẽ nâng cao ý thức và có hành động thiết thực để tự bảo vệ mình trước các nguy cơ mất an toàn thông tin.
