Ngành game Việt Nam đang sở hữu nhiều con số ấn tượng, nhưng vẫn cần một sự bứt phá để thế giới nhớ tới tên mình. Theo số liệu từ Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (PTTH&TTĐT, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công bố trước thềm sự kiện GameVerse vào tháng 1, doanh thu ngành game Việt Nam hiện đạt khoảng 650 triệu USD. Ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng PTTH&TTĐT, nhận định con số này hoàn toàn có thể chạm mốc 1 tỷ USD vào năm 2030.
Ấn tượng về số liệu nhưng thiếu nhận diện thương hiệu
Tại sự kiện U/Day Hanoi 2026, Unity dẫn báo cáo cho biết các studio trong nước đã phát hành hơn 27.000 tựa game mới và đạt tổng cộng 4,9 tỷ lượt tải, đưa Việt Nam lên vị trí thứ hai thế giới về lượt tải game di động. Tuy nhiên, ông Minseok Song, Giám đốc bộ phận Giải trí khu vực Hàn Quốc và Đông Nam Á tại Unity, nhận xét: "Người chơi yêu thích các tựa game này nhưng thường không biết rằng đó là sản phẩm của Việt Nam". Theo ông Song, khoảng cách lớn nhất hiện nay không nằm ở năng lực sản xuất mà ở nhận diện thương hiệu. Khoảng 95% lượt tải của các studio Việt đến từ thị trường quốc tế, cho thấy khả năng tiếp cận toàn cầu đã có, nhưng dấu ấn thương hiệu vẫn còn mờ nhạt.
Tích lũy kinh nghiệm để tạo đột phá
Trong buổi phỏng vấn với báo chí, ông Song chia sẻ kỳ vọng các studio phát triển game Việt Nam sẽ đi theo hành trình tương tự Hàn Quốc hay Phần Lan. "Mọi thứ thường bắt đầu từ một vài câu chuyện thành công, sau đó danh tiếng của cả ngành sẽ được nâng lên cùng", ông Minseok Song nhận định. Để có được sự nhận diện, ông Song cho rằng cần một sự đột phá. Việc các studio làm việc với đối tác quốc tế, tích lũy kinh nghiệm giá trị sẽ dẫn đến giai đoạn những kiến thức đó tạo nên ý tưởng đủ sức bứt phá trên thị trường quốc tế.
Bên cạnh đó, đại diện Unity cũng nhấn mạnh một nền tảng không thể thiếu: Bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Trong bối cảnh Chính phủ Việt Nam đang đẩy mạnh cuộc chiến chống vi phạm bản quyền, ông Song đánh giá đây là bước đi đúng hướng. "Khi ngành công nghiệp phát triển, giá trị của tài sản trí tuệ cũng sẽ ngày càng gia tăng, và bảo vệ nội dung cũng chính là bảo vệ đổi mới sáng tạo", ông Song nhận định.
Chuyển dịch từ số lượng sang chất lượng người chơi
Ngành game Việt Nam đang tự điều chỉnh theo hướng ưu tiên những giá trị dài lâu. Doanh thu từ mua hàng trong ứng dụng tăng 83% trong năm 2025, và 73% studio đã chuyển sang mô hình kết hợp giữa quảng cáo và IAP thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào quảng cáo như trước. Bà Ashley Navon, Phó Chủ tịch phụ trách Quan hệ Đối tác Toàn cầu tại Unity, cho rằng các studio cần thay đổi câu hỏi đặt ra. Thay vì nghĩ về số lượng người chơi, các studio cần đặt vấn đề giữ chân, tương tác và phát triển cùng nhóm người dùng nào. Tăng trưởng bền vững không nằm ở việc thu hút số lượng người chơi lớn nhất, mà ở việc tìm đúng người chơi và tạo ra trải nghiệm khiến họ muốn quay lại. Bà Navon cũng lưu ý: "Người dùng không phản đối quảng cáo; điều họ phản đối là những hình thức kiếm tiền tạo cảm giác không liên quan hoặc không phù hợp với trải nghiệm trò chơi".
AI trở thành lợi thế bình đẳng hóa cho studio nhỏ
Nếu tư duy là điều kiện cần, thì công nghệ, đặc biệt là AI, đang trở thành điều kiện đủ để các studio quy mô nhỏ cạnh tranh sòng phẳng hơn trên thị trường quốc tế. "Những đội ngũ chỉ 5 người hiện nay có thể làm việc với năng suất tương đương gấp 3 lần, tức là 5 người bây giờ có thể tạo ra khối lượng công việc tương đương với 15 người trước đây", ông Minseok Song nhấn mạnh. Công cụ Unity AI, được tích hợp trực tiếp vào Unity Editor, giúp các studio tạo mẫu nhanh hơn, thử nghiệm nhiều ý tưởng hơn và phát hiện vấn đề sớm hơn mà không đòi hỏi đường cong học tập dốc.
Bà Navon cũng nhìn nhận AI và dữ liệu đang thay đổi căn bản cách các studio tìm kiếm và giữ chân người chơi. Theo bà, những studio biết kết hợp tư duy sáng tạo với phân tích được hỗ trợ bởi AI sẽ có lợi thế lớn nhất. Đây cũng là lý do bà xem AI như cơ hội đặc biệt dành cho các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, nơi công nghệ có thể giúp rút ngắn khoảng cách với các đội ngũ lớn hơn, ngân sách dày hơn. "Theo tôi, đó chính là cách để ngành game thực sự bứt phá và trở thành một trụ cột quan trọng của nền kinh tế sáng tạo trong tương lai", bà Ashley Navon kết luận.
