Bộ VHTTDL tăng cường kiểm tra, nghiêm cấm hành vi hát nhép trên sân khấu
Tại buổi họp báo thường kỳ quý I của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL), ông Trần Hướng Dương, Phó Cục trưởng Cục Nghệ thuật Biểu diễn, đã công bố thông tin quan trọng về việc chấn chỉnh tình trạng biểu diễn và tổ chức biểu diễn không trung thực. Theo đó, hoạt động này được triển khai đồng bộ từ cấp Trung ương đến các địa phương trên toàn quốc, nhằm đảm bảo tính minh bạch và chất lượng trong lĩnh vực nghệ thuật.
Công văn 745 và các biện pháp siết chặt quản lý
Vào tháng 2/2026, Bộ VHTTDL đã chính thức ban hành Công văn số 745/BVHTTDL-NTBD, tập trung vào việc chấn chỉnh các hành vi không trung thực trong biểu diễn. Ông Trần Hướng Dương nhấn mạnh rằng công văn này yêu cầu các tỉnh, thành phố phải đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra chuyên ngành và kiểm tra đột xuất đối với các chương trình, sự kiện nghệ thuật biểu diễn. Mục tiêu là kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm những vi phạm, đặc biệt chú ý đến các chương trình tại nhà hát, sân khấu trong nhà.
Các hành vi bị nhắm đến bao gồm:
- Lạm dụng phương tiện kỹ thuật trong biểu diễn.
- Biểu diễn không đúng với nội dung, hình thức đã đăng ký, thẩm định và được chấp thuận.
- Sử dụng âm thanh từ bản ghi âm thay cho biểu diễn trực tiếp trên sân khấu, hay còn gọi là "hát nhép".
Ông Dương khẳng định: "Việc sử dụng âm thanh ghi âm thay cho biểu diễn trực tiếp được xác định là hành vi có dấu hiệu lừa dối khán giả, xâm phạm quyền hưởng thụ văn hóa của công chúng. Đồng thời, nó gây tác động tiêu cực đến môi trường nghệ thuật và chuẩn mực đạo đức xã hội." Lãnh đạo Cục Nghệ thuật Biểu diễn cũng cho biết thêm: "Việc lạm dụng kỹ thuật này làm suy giảm chất lượng nghệ thuật và cần được chấn chỉnh quyết liệt."
Mở rộng phạm vi và các giải pháp trong tương lai
Việc siết chặt kỷ cương trong hoạt động biểu diễn không chỉ giới hạn ở các đơn vị công lập, mà cần mở rộng đến cả các nghệ sĩ hoạt động tự do. Ông Trần Hướng Dương nhận định rằng vấn nạn "hát nhép" cần được nhìn nhận trong tổng thể hoạt động biểu diễn, và Bộ VHTTDL cùng Cục Nghệ thuật Biểu diễn đang nghiên cứu, đánh giá thực tiễn để đưa ra hướng dẫn phù hợp.
Mục tiêu của các hướng dẫn này là:
- Nâng cao chất lượng nghệ thuật biểu diễn.
- Bảo vệ quyền lợi chính đáng của khán giả.
- Tạo điều kiện thuận lợi cho nghệ sĩ biểu diễn trong những hoàn cảnh đặc thù.
Trong thời gian sắp tới, Cục Nghệ thuật Biểu diễn sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan để tổ chức hội thảo chuyên đề, đồng thời tăng cường vai trò của các hội nghề nghiệp như Hội Nhạc sĩ Việt Nam và Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam. Mục đích là định hướng đạo đức và chuyên môn biểu diễn cho lực lượng nghệ sĩ ngoài công lập, góp phần xây dựng môi trường nghệ thuật lành mạnh.
Động thái từ TP.HCM và tác động đến thị trường âm nhạc
Trước đó, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh đã ban hành văn bản về việc tăng cường kỷ cương, đảm bảo tính chuẩn mực và trung thực trong hoạt động biểu diễn nghệ thuật trên địa bàn. Cơ quan này yêu cầu các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân phải chấp hành nghiêm túc quy định pháp luật khi tổ chức và thực hiện các vở diễn, chương trình biểu diễn.
Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM nhấn mạnh: "Điều này xâm phạm quyền thụ hưởng giá trị văn hóa tốt đẹp của công chúng, tác động tiêu cực đến đạo đức cộng đồng và tâm lý xã hội đối với hoạt động biểu diễn nghệ thuật." Động thái nghiêm cấm hát nhép đang tạo ra làn sóng tranh luận sôi nổi trong giới biểu diễn, không chỉ như một biện pháp chấn chỉnh mà còn là yêu cầu cấp thiết buộc thị trường âm nhạc phải tự điều chỉnh, hướng tới những giá trị thật.
Trong bối cảnh khán giả ngày càng quan tâm đến chất lượng biểu diễn, việc nói không với hát nhép được xem là bước đi cần thiết để tôn vinh năng lực thật sự của ca sĩ. Những giọng ca có khả năng hát live tốt sẽ có cơ hội khẳng định vị thế của mình, trong khi những nghệ sĩ yếu về chuyên môn buộc phải cải thiện kỹ năng hoặc chấp nhận bị đào thải khỏi sân khấu. Theo chuyên gia Lê Chi, đây là xu hướng tích cực nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của nền nghệ thuật Việt Nam.
