TPHCM và Hà Nội chuẩn bị cho mùa tuyển sinh lớp 10 đầy thách thức
Năm học 2026-2027 đang đến gần, mang theo những thay đổi và áp lực lớn trong công tác tuyển sinh lớp 10 tại hai thành phố lớn nhất cả nước là Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội. Đây được xem là mùa tuyển sinh có quy mô chưa từng có, đặc biệt sau quá trình sáp nhập và mở rộng địa giới hành chính.
TPHCM: Mục tiêu giảm số học sinh trượt công lập
Tại Thành phố Hồ Chí Minh, dự báo cho thấy một con số đáng chú ý: nếu tất cả học sinh lớp 9 đều tham gia dự thi, sẽ có khoảng 65.000 em không đỗ vào lớp 10 trường công lập. Con số này phản ánh sự căng thẳng trong hệ thống giáo dục công lập, vốn đang phải đối mặt với áp lực gia tăng dân số và nhu cầu học tập.
Ngành Giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh đã đề ra mục tiêu cụ thể nhằm giảm thiểu tình trạng này. Theo đó, thành phố phấn đấu duy trì tỷ lệ tuyển sinh ít nhất là 70%, qua đó kéo giảm số học sinh không vào được trường công lập xuống còn khoảng 51.000 em. Đây là một nỗ lực đáng ghi nhận trong bối cảnh nguồn lực còn nhiều hạn chế.
Kỳ tuyển sinh lớp 10 tại thành phố năm nay sẽ được thực hiện theo hai phương thức chính: xét tuyển và thi tuyển. Phương thức xét tuyển được áp dụng cho một số địa bàn đặc thù, bao gồm xã đảo Thạnh An và đặc khu Côn Đảo, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh ở những khu vực này.
Học sinh tham gia dự thi sẽ được đăng ký 3 nguyện vọng ưu tiên, bao gồm nguyện vọng 1, 2 và 3, để xét tuyển vào các trường Trung học Phổ thông công lập. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc đăng ký nguyện vọng này không áp dụng đối với các trường chuyên, vốn có quy trình tuyển sinh riêng biệt và khắt khe hơn.
Hà Nội: Đột phá với chính sách mới
Trong khi đó, tại Thủ đô Hà Nội, kỳ tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 cũng ghi nhận những điểm mới đáng chú ý, mang tính đột phá so với các năm trước. Một trong những thay đổi quan trọng nhất là việc học sinh được phép đăng ký tối đa 3 nguyện vọng vào 3 trường Trung học Phổ thông công lập bất kỳ, không còn bị ràng buộc bởi khu vực sinh sống như trước đây.
Điều này mở ra cơ hội lựa chọn rộng rãi hơn cho các em học sinh, giúp họ có thể theo đuổi nguyện vọng học tập tại những ngôi trường phù hợp với năng lực và sở thích. Tuy nhiên, quy định cũng nêu rõ: học sinh không được phép thay đổi thứ tự nguyện vọng sau khi đã hoàn tất đăng ký, đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng từ phía phụ huynh và học sinh.
Một điểm mới khác không kém phần quan trọng là lần đầu tiên Hà Nội cho phép học sinh có tạm trú tại thành phố được tham gia thi tuyển vào lớp 10 công lập. Thay vì yêu cầu phải có hộ khẩu thường trú như trước đây, con em của các lao động ngoại tỉnh chỉ cần có giấy tạm trú hợp lệ tại Hà Nội là đủ điều kiện dự thi. Chính sách này thể hiện sự cởi mở và công bằng trong tiếp cận giáo dục, góp phần giảm bớt gánh nặng hành chính cho nhiều gia đình.
Năm nay, Hà Nội có khoảng 147.000 học sinh tốt nghiệp Trung học Cơ sở. Theo ước tính của Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố, trong số này, khoảng 88.000 em sẽ có suất học tại các trường Trung học Phổ thông công lập, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, hoặc trường nghề. Số còn lại, khoảng 59.000 em, sẽ theo học tại các trường tư thục.
Hiện tại, Hà Nội có tổng cộng 124 trường Trung học Phổ thông công lập. Tuy nhiên, theo dự thảo Quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, thành phố sẽ cần phải xây dựng thêm ít nhất 91 trường trong giai đoạn từ năm 2031 đến năm 2045 để đảm bảo đủ chỗ học cho học sinh. Con số này cho thấy nhu cầu mở rộng cơ sở vật chất giáo dục là rất cấp thiết trong tương lai gần.
Đề thi thử: Chuẩn bị kỹ lưỡng cho kỳ thi quan trọng
Để chuẩn bị cho kỳ thi tuyển sinh lớp 10, nhiều trường học đã tổ chức các kỳ thi thử nhằm giúp học sinh làm quen với cấu trúc và áp lực thi cử. Một ví dụ điển hình là đề thi thử môn Toán của Trường Trung học Cơ sở Kim Giang tại Hà Nội cho năm 2026.
Đề thi này bao gồm 5 câu hỏi với tổng thời gian làm bài là 120 phút, được thiết kế để đánh giá toàn diện kiến thức và kỹ năng của học sinh. Việc tham gia các kỳ thi thử như vậy không chỉ giúp các em củng cố kiến thức mà còn rèn luyện tâm lý, sẵn sàng cho kỳ thi chính thức đầy cam go.
Nhìn chung, mùa tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 tại cả TPHCM và Hà Nội hứa hẹn sẽ là một thách thức lớn, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ phía ngành giáo dục, các trường học, cũng như từ chính các em học sinh và phụ huynh. Những thay đổi trong chính sách tuyển sinh, cùng với các biện pháp hỗ trợ, hy vọng sẽ giúp giảm bớt áp lực và tạo điều kiện tốt nhất cho thế hệ tương lai.
