Theo thống kê, Hà Nội hiện đang triển khai khoảng 1.420 dự án với tổng diện tích gần 14.500ha. Tuy nhiên, vẫn còn khoảng 5.800ha chưa hoàn thành giải phóng mặt bằng. Nhiều dự án bị chậm tiến độ do nút thắt lớn nhất là giải phóng mặt bằng, với nhiều nguyên nhân. Trong số đó, có 27 công trình, dự án lớn, trọng điểm cần tập trung tháo gỡ để phát triển Thủ đô.
Trước thực tế trên, xác định việc đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, khơi thông nguồn lực đất đai là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách, Thành ủy Hà Nội đã lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, khơi thông các điểm nghẽn, đặc biệt là giải phóng mặt bằng, đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án. Thành ủy Hà Nội đã ban hành các nghị quyết, chỉ thị nhằm tạo chuyển biến rõ nét trong đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo công tác dân vận gắn với giải phóng mặt bằng.
Đổi mới tư duy trong công tác dân vận
Việc triển khai Chỉ thị số 10-CT/TU ngày 25/3/2026 của Ban Thường vụ Thành ủy về nâng cao chất lượng, hiệu quả phong trào thi đua “dân vận khéo” trong tình hình mới tiếp tục đánh dấu tư duy đổi mới trong nhận thức và hành động của hệ thống chính trị thành phố. Công tác dân vận đã vận dụng bài học kinh nghiệm qua thực tế và đi thẳng vào giải quyết cụ thể những vấn đề nổi cộm của Thủ đô, nhất là lĩnh vực nhạy cảm như triển khai các dự án hạ tầng giao thông, thu hồi đất, bồi thường, tái định cư.
Nhiều dự án trọng điểm như tuyến vành đai 1 (đoạn Hoàng Cầu-Voi Phục); tuyến vành đai 4-Vùng Thủ đô; bốn cầu vượt sông Hồng (cầu Hồng Hà, cầu Mễ Sở, cầu Vân Phúc, cầu Ngọc Hồi)… đã đạt tiến độ tích cực nhờ làm tốt công tác dân vận. Điểm chung của kết quả này là sự vào cuộc đồng bộ của hệ thống chính trị, đặc biệt là vai trò trách nhiệm, trực tiếp chỉ đạo của người đứng đầu thành phố, bí thư, chủ tịch ủy ban nhân dân các xã, phường có dự án đi qua. Cán bộ đến cơ sở, đối thoại, lắng nghe, giải quyết kịp thời những kiến nghị của người dân và tháo gỡ từng vướng mắc cụ thể cho người dân.
Thực tiễn tại các phường, xã
Tại các phường Long Biên, Hồng Hà, Bồ Đề, công tác dân vận được triển khai chủ động, bài bản, gắn với các dự án trọng điểm như cầu Trần Hưng Đạo và cầu Tứ Liên. Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, dân vận từ sớm, từ cơ sở, đến nay người dân cơ bản đồng thuận với chủ trương của thành phố. Việc triển khai Chỉ thị số 10-CT/TU ngày 25/3/2026 của Ban Thường vụ Thành ủy về nâng cao chất lượng, hiệu quả phong trào thi đua “dân vận khéo” trong tình hình mới tiếp tục đánh dấu tư duy đổi mới trong nhận thức và hành động của hệ thống chính trị thành phố.
Tại phường Bồ Đề, năm 2026, có 31 dự án triển khai, nhiều dự án quan trọng về hạ tầng đô thị. Cấp ủy, chính quyền xác định phương châm “dân vận đi trước một bước”. Chính quyền địa phương thành lập các tổ tuyên truyền, vận động bám sát địa bàn, phân công cán bộ gặp gỡ từng hộ dân để giải thích chủ trương, chính sách, phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Đảng ủy phường đã thành lập ban tuyên truyền, vận động do chủ tịch ủy ban nhân dân phường trực tiếp làm trưởng ban, thường xuyên đối thoại, xử lý kịp thời các kiến nghị, vướng mắc phát sinh của người dân trong quá trình triển khai thực hiện. Chính cách làm gần dân, trọng dân, hiểu dân, trách nhiệm với dân, giải quyết ngay từ cơ sở đã tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân.
Bài học từ tỉnh Thanh Hóa
Tỉnh Thanh Hóa cũng là địa phương có nhiều bài học thực tiễn trong công tác dân vận khéo phục vụ giải phóng mặt bằng. Điển hình như trong triển khai dự án đường dây 500kV mạch 3, Thanh Hóa là một trong những địa phương hoàn thành bàn giao mặt bằng sớm, góp phần quan trọng bảo đảm tiến độ công trình trọng điểm quốc gia. Kinh nghiệm của Thanh Hóa cho thấy, muốn nhân dân đồng thuận thì trước hết cán bộ phải gần dân, hiểu dân và trách nhiệm với dân.
Từ tỉnh đến cơ sở đều phân công công việc theo hướng rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian; thành lập các tổ tuyên truyền, vận động bám địa bàn, “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, nắm từng hoàn cảnh, tâm tư của người dân. Trong đó, đội ngũ cán bộ trực tiếp làm công tác dân vận phải vững chuyên môn, linh hoạt trong xử lý, kiên trì, mềm dẻo nhưng kiên quyết, giải quyết thấu tình, đạt lý, xử lý hài hòa lợi ích của Nhà nước và quyền lợi chính đáng của người dân. Từng nút thắt được tháo gỡ ngay từ cơ sở, là nền tảng vững chắc củng cố niềm tin, tạo sự đồng thuận của nhân dân.
Chìa khóa tháo gỡ điểm nghẽn
Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đề ra yêu cầu phát triển nhanh, bền vững, khơi thông và sử dụng hiệu quả nguồn lực cho phát triển đất nước. Trong đó, mọi chủ trương, chính sách muốn thành công phải xuất phát từ lợi ích chính đáng của nhân dân, lấy sự đồng thuận của nhân dân làm nền tảng. Đây cũng chính là chìa khóa tháo gỡ những điểm nghẽn trong giải phóng mặt bằng hiện nay, giải pháp thiết thực để thực hiện chủ trương chống lãng phí, sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.
