Định giá đất vẫn là nút thắt lớn nhất đối với các doanh nghiệp bất động sản, khiến hàng loạt dự án bị đình trệ và ảnh hưởng đến sự phục hồi của thị trường. Theo các chuyên gia, việc xác định giá đất chưa phù hợp với thực tế đang tạo ra nhiều rào cản cho doanh nghiệp.
Thực trạng định giá đất hiện nay
Theo báo cáo của Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA), hiện có hơn 70% dự án bất động sản tại TP.HCM đang gặp vướng mắc về định giá đất. Cụ thể, việc xác định giá đất theo khung giá của nhà nước thường thấp hơn nhiều so với giá thị trường, dẫn đến chênh lệch lớn trong tính tiền sử dụng đất và nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, cho biết: “Định giá đất là vấn đề nan giải nhất hiện nay. Nhiều dự án phải tạm dừng vì không thể xác định được giá đất cụ thể, gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp và nền kinh tế.”
Nguyên nhân của nút thắt
Nguyên nhân chính là do khung giá đất do nhà nước ban hành thường lạc hậu, không cập nhật kịp biến động thị trường. Bên cạnh đó, quy trình định giá đất còn phức tạp, nhiều thủ tục hành chính, gây mất thời gian và chi phí cho doanh nghiệp.
Thống kê từ Bộ Tài nguyên và Môi trường cho thấy, có tới 40% các vụ khiếu kiện liên quan đến đất đai xuất phát từ bất đồng về giá đất. Điều này cho thấy sự bất cập trong công tác định giá hiện nay.
Tác động đến thị trường bất động sản
Nút thắt định giá đất không chỉ ảnh hưởng đến doanh nghiệp mà còn tác động tiêu cực đến toàn thị trường. Nhiều dự án bị chậm tiến độ, nguồn cung nhà ở giảm sút, giá nhà tăng cao do chi phí đầu vào tăng.
Ông Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhận định: “Nếu không tháo gỡ được nút thắt định giá đất, thị trường bất động sản sẽ khó phục hồi. Doanh nghiệp không thể triển khai dự án mới, người dân khó tiếp cận nhà ở.”
Giải pháp tháo gỡ
Các chuyên gia đề xuất cần sửa đổi Luật Đất đai theo hướng xác định giá đất sát với thị trường, đơn giản hóa thủ tục hành chính. Ngoài ra, cần thành lập hội đồng định giá đất độc lập để tăng tính minh bạch.
Bộ Tài nguyên và Môi trường đang xây dựng dự thảo Nghị định về định giá đất, dự kiến sẽ trình Chính phủ trong quý II/2025. Nếu được thông qua, kỳ vọng sẽ tháo gỡ được những vướng mắc hiện tại.
