Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ bán hơn 8 tỷ USD vàng giữa căng thẳng Trung Đông
Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ đã thực hiện một động thái đáng chú ý khi bán và hoán đổi khoảng 60 tấn vàng, tương đương trị giá hơn 8 tỷ USD, chỉ trong vòng hai tuần sau khi cuộc xung đột tại Trung Đông bùng nổ. Theo dữ liệu mới nhất được công bố, dự trữ vàng của nước này đã giảm 6 tấn trong tuần kết thúc ngày 13/3 và giảm thêm 52,4 tấn trong tuần kết thúc ngày 20/3, qua đó tạo thêm áp lực lên giá vàng toàn cầu.
Bối cảnh và động cơ của việc bán vàng
Động thái này diễn ra trong bối cảnh chiến lược kiềm chế lạm phát của Thổ Nhĩ Kỳ đang chịu nhiều sức ép. Chính sách này phụ thuộc lớn vào việc giữ đồng lira ổn định hoặc giảm giá một cách có kiểm soát, thông qua các biện pháp can thiệp bằng ngoại tệ mạnh, chủ yếu do các ngân hàng quốc doanh thực hiện. Tuy nhiên, chi phí nhập khẩu năng lượng tăng và nhu cầu USD gia tăng kể từ khi xung đột Trung Đông nổ ra đã khiến cách tiếp cận này trở nên khó duy trì hơn.
Theo các nguồn tin, một phần vàng đã được bán trực tiếp, trong khi phần lớn được sử dụng trong các giao dịch hoán đổi để huy động ngoại tệ hoặc đồng lira. Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ từ chối bình luận về việc này, nhưng các chuyên gia cho rằng đây là nỗ lực nhằm đáp ứng nhu cầu thanh khoản và ổn định thị trường trong nước.
Phân tích từ các chuyên gia
Bà Iris Cibre, nhà sáng lập Phoenix Consultancy tại Istanbul, ước tính tổng lượng vàng bán ra khoảng 58,4 tấn, trong đó hơn một nửa được thực hiện thông qua các giao dịch hoán đổi vàng lấy ngoại tệ ở nước ngoài. Con số này vượt tổng lượng vốn rút khỏi các quỹ ETF vàng, với khoảng 43 tấn trong cùng giai đoạn, cho thấy quy mô đáng kể của động thái này.
Ông Daniel Ghali, chiến lược gia hàng hóa tại TD Securities, nhận định cú sốc kinh tế từ cuộc chiến Trung Đông có thể làm suy yếu nhu cầu vàng của một số ngân hàng trung ương, đồng thời buộc những nước khác phải bán dự trữ vàng để đáp ứng các nghĩa vụ bằng USD. Ông nói: "Việc bán 'đứt' vàng là điều có thể xảy ra, đồng thời chúng tôi cho rằng tốc độ tích lũy vàng của các ngân hàng trung ương sẽ giảm đáng kể trong thời gian tới."
Xu hướng và tác động toàn cầu
Trên thế giới, không hiếm trường hợp các ngân hàng trung ương vừa bán vàng giao ngay, vừa đồng thời ký thỏa thuận mua lại trong tương lai thông qua các giao dịch hoán đổi. Về bản chất, các nước thường sử dụng vàng làm tài sản thế chấp để vay USD với chi phí thấp. Điều này cho thấy động thái của Thổ Nhĩ Kỳ có thể phản ánh một xu hướng rộng hơn trong bối cảnh kinh tế toàn cầu bất ổn.
Suốt thập kỷ qua, Thổ Nhĩ Kỳ vốn là một trong những bên mua vàng mạnh nhất thế giới, nhưng việc bán vàng hiện tại cho thấy sự thay đổi chiến lược đáng kể. Trước đó, ngân hàng trung ương nước này đã thảo luận về việc sử dụng dự trữ vàng thông qua các giao dịch tại London (Anh) nhằm bảo vệ đồng lira trước áp lực giảm sâu hơn do cuộc xung đột Trung Đông.
Tóm lại, việc Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ bán hơn 8 tỷ USD vàng không chỉ là một động thái tài chính quan trọng mà còn phản ánh những thách thức kinh tế sâu sắc mà nước này đang phải đối mặt giữa làn sóng căng thẳng địa chính trị leo thang.
