Thị trường vàng chao đảo: Giá sập mạnh, chuyên gia cảnh báo rủi ro cao
Từ đầu tháng 3 đến nay, thị trường vàng đã trải qua những cú sập giá khó lường. Vàng thế giới, từ vùng 5.200 - 5.400 USD/ounce đầu tháng, đã giảm mạnh, xuyên thủng các mốc 4.700 USD/ounce và 4.600 USD/ounce, chốt tuần này ở mức 4.490 USD/ounce. Diễn biến này kéo theo giá vàng trong nước cũng lao dốc theo.
Giá vàng SJC giảm gần 20 triệu đồng mỗi lượng
Tính từ mức đỉnh ghi nhận ngày 2/3, đến hôm nay 21/3, chỉ trong 19 ngày, giá mỗi lượng vàng miếng SJC đã giảm 19,9 triệu đồng. Cụ thể, từ mức mua vào và bán ra 187,9 - 190,9 triệu đồng, giá đã xuống còn 168 - 171 triệu đồng. Sự sụt giảm này diễn ra ngay sau khi Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) quyết định giữ nguyên lãi suất điều hành.
Tiến sĩ Đào Lê Trang Anh, giảng viên cao cấp ngành tài chính tại Đại học RMIT Việt Nam, phân tích rằng cú giảm mạnh của giá vàng có thể gây bất ngờ nếu nhìn dưới góc độ tài sản trú ẩn an toàn. Tuy nhiên, diễn biến này lại phù hợp với logic thị trường hiện tại. Trong ngắn hạn, giá vàng không hoàn toàn phản ứng theo lý thuyết trú ẩn, mà chịu chi phối mạnh bởi các biến số tài chính như lãi suất thực và sức mạnh đồng USD.
Nguyên nhân từ lãi suất và đồng USD
Hiện nay, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đẩy giá dầu và các sản phẩm năng lượng tăng cao, làm gia tăng áp lực lạm phát. Điều này khiến thị trường giảm kỳ vọng về việc các ngân hàng trung ương, đặc biệt là Fed, sớm giảm lãi suất, thậm chí chuyển sang kịch bản duy trì lãi suất cao lâu hơn. Khi lãi suất thực tăng lên, chi phí cơ hội nắm giữ vàng - một tài sản không sinh lãi - cũng tăng theo. Đồng thời, đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu hấp dẫn hơn đã kéo dòng tiền rời khỏi vàng.
Trong dài hạn, bà Trang Anh nhận định vai trò tài sản trú ẩn của vàng vẫn được duy trì. Các rủi ro địa chính trị toàn cầu chưa có dấu hiệu hạ nhiệt sẽ tiếp tục nâng đỡ nhu cầu nắm giữ vàng. Bà nhấn mạnh: "Về chu kỳ, khi áp lực lạm phát dần được kiểm soát, các ngân hàng trung ương sẽ buộc phải chuyển sang nới lỏng chính sách tiền tệ, kéo giảm lãi suất thực. Đây là yếu tố mang tính quyết định đối với xu hướng tăng của vàng trong dài hạn."
Chênh lệch giá lớn và dự báo phục hồi
Chuyên gia vàng Trần Duy Phương cho biết, việc giá vàng thế giới chốt tuần ở mức dưới 4.500 USD/ounce là tín hiệu khá xấu. Tuy nhiên, tuần này, vàng thế giới đã quá bán với mức giảm tổng trên 500 USD, nên trong tuần tới, khả năng cao giá vàng sẽ hồi phục và tích lũy. Ông dự báo mức phục hồi khoảng 50% so với mức giảm tuần này, kỳ vọng đưa giá vàng về lại mức 4.750 USD/ounce.
Các cơ sở cho dự báo này bao gồm việc giá dầu trong tuần tới có khả năng suy giảm do Mỹ tuyên bố sẽ giải phóng khoảng 172 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược. Hiện nay, giá vàng thường đi trái chiều với giá dầu. Ông Phương giải thích: "Tuần tới là tuần cuối tháng 3, cuối quý 1, các tổ chức thường tất toán các trạng thái hợp đồng vàng, bạc, chứng khoán, trái phiếu chính phủ… cho nên vị thế bán vàng sẽ được tất toán."
Cảnh báo rủi ro cho người mua
Giá vàng trong nước thường điều chỉnh theo xu hướng của giá vàng thế giới, nhưng với độ trễ đáng kể. Đặc biệt, giá vàng trong nước hiện vẫn chênh lệch rất cao so với giá vàng thế giới. Với mức giá chốt tuần 4.490 USD/ounce, giá mỗi lượng vàng miếng SJC đang chênh với giá thế giới tới 27,4 triệu đồng.
Ông Nguyễn Quang Huy, Giám đốc điều hành Khoa Tài chính - Ngân hàng tại Trường đại học Nguyễn Trãi, khuyên rằng hiện tại không phải thời điểm để hành động theo cảm xúc. Cách tiếp cận phù hợp không phải là "bắt đáy", mà là kiên nhẫn, phân bổ vốn hợp lý và giữ kỷ luật đầu tư.
Chuyên gia tài chính - ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu nhấn mạnh, sự biến động khó lường và chênh lệch giá vàng quá cao sẽ đẩy người mua vào rủi ro rất lớn. Ông cảnh báo người dân tuyệt đối không nên FOMO (tâm lý sợ bỏ lỡ) để mua vàng, đặc biệt là tránh vay mượn cho mục đích này. Trong bối cảnh thị trường bất ổn, việc thận trọng và tuân thủ nguyên tắc đầu tư là yếu tố then chốt để bảo vệ tài chính cá nhân.
