Ngành công nghiệp vật liệu Việt Nam đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải chuyển đổi theo hướng xanh, bền vững và tự chủ, nhằm thích ứng với xu thế phát triển kinh tế tuần hoàn và bảo vệ môi trường. Đây là định hướng quan trọng được các chuyên gia và nhà quản lý nhấn mạnh tại Hội thảo “Phát triển công nghiệp vật liệu theo hướng xanh, bền vững và tự chủ” do Bộ Xây dựng tổ chức mới đây.
Thực trạng ngành công nghiệp vật liệu
Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, ngành công nghiệp vật liệu Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận trong những năm qua. Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu, ngành vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế như công nghệ sản xuất lạc hậu, tiêu hao nhiều năng lượng và tài nguyên, phát thải lớn, gây ô nhiễm môi trường. Đặc biệt, việc phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu và công nghệ nước ngoài khiến ngành thiếu tính tự chủ và dễ bị tổn thương trước biến động thị trường.
Định hướng phát triển xanh và bền vững
Để khắc phục những hạn chế trên, các chuyên gia cho rằng ngành công nghiệp vật liệu cần tập trung vào ba trụ cột chính: phát triển xanh, bền vững và tự chủ. Cụ thể, cần đẩy mạnh nghiên cứu và ứng dụng công nghệ sản xuất tiên tiến, thân thiện với môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải khí nhà kính. Đồng thời, tăng cường sử dụng nguyên liệu tái chế, phát triển các sản phẩm vật liệu mới có tính năng vượt trội, đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế tuần hoàn.
Giải pháp thúc đẩy tự chủ
Để nâng cao tính tự chủ, ngành cần chủ động nguồn nguyên liệu trong nước, giảm dần phụ thuộc vào nhập khẩu. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh hợp tác quốc tế, chuyển giao công nghệ, đồng thời xây dựng đội ngũ nhân lực chất lượng cao. Nhà nước cũng cần có cơ chế, chính sách hỗ trợ phù hợp để khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ xanh, sản xuất sạch hơn.
Kết luận
Phát triển công nghiệp vật liệu theo hướng xanh, bền vững và tự chủ là xu hướng tất yếu, không chỉ giúp ngành nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn góp phần bảo vệ môi trường, thực hiện cam kết của Việt Nam về giảm phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Để hiện thực hóa mục tiêu này, cần có sự chung tay của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân.
