Tim Cook chính thức rời ghế CEO Apple sau 15 năm, John Ternus tiếp quản từ 1/9
Thông báo chính thức từ Apple vào ngày 20/4 đã gây chấn động giới công nghệ: Tim Cook sẽ rời vị trí CEO sau gần 15 năm lãnh đạo, nhường lại ghế nóng cho John Ternus, Phó chủ tịch cấp cao phụ trách kỹ thuật phần cứng. Quyết định này được Hội đồng quản trị thông qua với sự đồng thuận tuyệt đối, sau một quá trình hoạch định kế nhiệm dài hạn và cẩn trọng.
Thời điểm bất ngờ và quá trình chuyển giao quyền lực
Điều đáng chú ý là thông báo được đưa ra chỉ hơn một tháng sau khi Tim Cook lên truyền hình phủ nhận tin đồn rời Apple. Trong cuộc phỏng vấn với chương trình Good Morning America ngày 17/3, ông khẳng định: "Tôi không nói điều đó. Tôi yêu công việc này sâu sắc. 28 năm trước tôi bước vào Apple và yêu mỗi ngày kể từ đó". Sự thay đổi này diễn ra giữa lúc Apple đang trong giai đoạn xoay trục chiến lược quan trọng về trí tuệ nhân tạo (AI), khiến nhiều nhà phân tích bất ngờ.
Theo kế hoạch, Tim Cook sẽ tiếp tục đảm nhiệm vai trò CEO đến hết ngày 31/8. Từ ngày 1/9, ông chuyển sang vị trí Chủ tịch điều hành (Executive Chairman), trong khi John Ternus chính thức tiếp nhận vị trí CEO và tham gia Hội đồng quản trị. Arthur Levinson, người giữ vị trí Chủ tịch không điều hành suốt 15 năm qua, sẽ chuyển sang vai trò Giám đốc độc lập chủ chốt (Lead Independent Director).
John Ternus - người kế nhiệm được đánh giá cao
Phát biểu thay mặt Hội đồng quản trị, Arthur Levinson đánh giá Ternus là "người phù hợp nhất" để kế nhiệm Cook nhờ tình yêu với Apple, khả năng lãnh đạo xuất sắc và kiến thức kỹ thuật sâu rộng. John Ternus sinh tháng 5/1975, tốt nghiệp cử nhân Cơ khí Đại học Pennsylvania năm 1997. Trước khi đến Apple, ông từng làm kỹ sư cơ khí tại Virtual Research Systems, một công ty thiết kế thiết bị thực tế ảo (VR) - chi tiết đáng chú ý trong bối cảnh Apple đang đẩy mạnh sản phẩm Vision Pro.
Ông gia nhập Apple năm 2001 với vai trò thành viên nhóm thiết kế sản phẩm, tham gia dự án đầu tiên là màn hình Apple Cinema Display. Đến năm 2013, Ternus lên chức Phó chủ tịch kỹ thuật phần cứng, và năm 2021 chính thức đảm nhiệm vị trí Senior Vice President Hardware Engineering. Trong vai trò hiện tại, ông giám sát toàn bộ mảng phần cứng của Apple, bao gồm iPhone, iPad, Mac, Apple Watch, AirPods và Vision Pro.
Tái cơ cấu bộ máy kỹ thuật đồng loạt
Song song với thông báo chuyển giao CEO, Apple còn tiến hành tái cơ cấu bộ máy kỹ thuật một cách đồng loạt. Johny Srouji, người phụ trách mảng Hardware Technologies, được thăng lên chức danh mới Chief Hardware Officer có hiệu lực ngay lập tức. Srouji sẽ quản lý cả Hardware Engineering lẫn Hardware Technologies, đồng thời là người báo cáo trực tiếp của vị CEO mới.
Tom Marieb, Phó chủ tịch phụ trách Product Integrity, được đưa lên làm trưởng bộ phận Hardware Engineering và báo cáo cho Srouji. Như vậy, chỉ trong một ngày, Apple đã thực hiện dây chuyền kế nhiệm ba bậc cho các vị trí quan trọng nhất của công ty, thể hiện sự chuẩn bị kỹ lưỡng cho tương lai.
Di sản đồ sộ của Tim Cook và thách thức AI phía trước
Tim Cook gia nhập Apple năm 1998 với vai trò Phó chủ tịch phụ trách vận hành toàn cầu, trở thành CEO năm 2011 sau khi kế nhiệm Steve Jobs. Trong 15 năm lãnh đạo, ông đã đưa Apple lên những tầm cao mới:
- Vốn hóa Apple tăng từ khoảng 350 tỷ USD lên 4.000 tỷ USD, tương đương mức tăng hơn 1.000%.
- Doanh thu năm tài chính 2025 đạt 416 tỷ USD, gấp gần 4 lần so với 108 tỷ USD năm 2011.
- Ra mắt các dòng sản phẩm mới như Apple Watch, AirPods và Vision Pro.
- Phát triển loạt dịch vụ iCloud, Apple Pay, Apple TV+ và Apple Music, trong đó mảng Services đã trở thành mảng kinh doanh hơn 100 tỷ USD.
- Quyết định chiến lược chuyển toàn bộ Mac sang chip Apple Silicon tự thiết kế.
- Đưa vấn đề môi trường thành ưu tiên, giảm hơn 60% lượng khí thải carbon so với năm 2015.
Tuy nhiên, thời điểm rời nhiệm của Cook đặt ra thách thức lớn cho người kế nhiệm. Theo Dan Ives, nhà phân tích của Wedbush Securities, nhà đầu tư sẽ có phản ứng "lẫn lộn" với thông báo này. "Apple đang thực hiện cuộc chuyển đổi lớn về chiến lược AI và việc Cook rời đi lúc này là điều bất ngờ", Ives nhận định. Trước đó, Apple đã phải trì hoãn bản nâng cấp Siri và hợp tác với Google để dùng mô hình Gemini làm nền tảng cho trợ lý ảo mới.
Việc chọn Ternus, một kỹ sư phần cứng, thay vì người có nền tảng phần mềm, cũng gửi tín hiệu về định hướng của Apple. Adam Crisafulli, nhà phân tích của Vital Knowledge, nhận xét: "Điều này cho thấy Apple vẫn tự định vị mình là công ty ưu tiên phần cứng". Cổ phiếu Apple đã giảm dưới 1% trong phiên giao dịch ngoài giờ sau thông báo, phản ánh sự thận trọng của thị trường.
