Hôm nay 19.5, giá vàng miếng SJC tiếp tục giảm, được niêm yết mua vào - bán ra ở mức 161 - 163,5 triệu đồng/lượng, giảm 300.000 đồng/lượng so với phiên chốt ngày 18.5. Mức giá này đưa vàng xuống vùng thấp nhất trong vòng 4 tháng qua.
So với đỉnh cao nhất từ đầu năm đến nay được ghi nhận vào ngày 29.1 (bán ra 191,3 triệu đồng/lượng), mỗi lượng vàng miếng SJC đã giảm tới 27,8 triệu đồng. Đây là mức giảm đáng kể, cho thấy sự điều chỉnh mạnh của thị trường kim loại quý.
Giá bạc cũng lao dốc
Không chỉ vàng, giá bạc hôm nay cũng ghi nhận mức giảm so với phiên trước. Vào lúc hơn 14 giờ 30, cả Công ty cổ phần kim loại quý Ancarat Việt Nam và Công ty Vàng bạc đá quý Phú Quý đều bán ra mỗi kg bạc với giá 78,3 triệu đồng, giảm hơn 1 triệu đồng so với ngày 18.5.
Trong suốt phiên giao dịch từ sáng đến đầu giờ chiều, giá bạc dao động quanh mức 78 - 79 triệu đồng/kg. So với mức đỉnh gần 122 triệu đồng/kg vào ngày 29.1, giá bạc hiện đã giảm hơn 42 triệu đồng mỗi kg, một mức giảm rất sâu.
Giao dịch trầm lắng dù giá thấp
Điều đáng chú ý là dù giá vàng và bạc giảm mạnh, các doanh nghiệp kinh doanh vàng hiện hầu như không giới hạn số lượng mua bán vàng giao ngay, nhưng giao dịch lại rất đìu hiu. Nhiều thời điểm, các cửa hàng chỉ có 10 - 15 khách hàng giao dịch.
Với bạc, dù việc đặt mua mới vẫn phải chờ hẹn lịch trả hàng xa, nhưng không còn cảnh xếp hàng từ nửa đêm, tràn ra đường như trước đây. Thị trường kim loại quý đang chứng kiến sự suy giảm mạnh về nhu cầu.
Nguyên nhân từ tâm lý thị trường
TS kinh tế Lê Bá Chí Nhân phân tích rằng hiện tượng giá giảm nhưng người dân không mua không phải là điều lạ dưới góc nhìn kinh tế học hành vi và chu kỳ tài sản. Thị trường vàng miếng SJC tại Việt Nam là thị trường đặc thù, không vận hành thuần túy theo cung - cầu như thế giới.
Giá vàng miếng chịu sự chi phối bởi thương hiệu SJC, trong khi nguồn cung bị kiểm soát chặt chẽ bởi chính sách quản lý của Ngân hàng Nhà nước. Vì vậy, khi giá giảm, người dân không coi đây là cơ hội mua rẻ mà thường có tâm lý lo ngại: liệu đây có phải là điểm rơi hay chỉ là nhịp điều chỉnh trước khi giá còn giảm sâu hơn?
Tâm lý đám đông và sự thay đổi chiến lược
Tâm lý đám đông trên thị trường vàng Việt Nam luôn mang tính "đu đỉnh - bán đáy". Khi giá tăng mạnh, người dân xếp hàng vì sợ bỏ lỡ cơ hội (FOMO). Ngược lại, khi giá giảm sâu, tâm lý chuyển sang sợ rủi ro (FOLO). Các nhà đầu tư nhỏ lẻ lúc này không còn kỳ vọng vào lợi nhuận ngắn hạn mà chuyển sang trạng thái phòng thủ.
"Đáng chú ý, mặt bằng lãi suất tiền gửi hiện nay tuy đã giảm so với năm 2023 nhưng vẫn đủ hấp dẫn để người dân quay lại gửi tiết kiệm thay vì nắm giữ vàng vật chất không sinh lời. Dòng tiền đang có xu hướng quay lại ngân hàng, bất động sản giá thấp và chứng khoán, thay vì nằm chết trong két sắt", ông Nhân nhấn mạnh.
Một khía cạnh khác được vị chuyên gia đề cập là thực tế người dân đã "no vàng" sau giai đoạn mua đuổi đầu năm. Rất nhiều người mua ở vùng giá 185 - 190 triệu đồng/lượng và vẫn đang lỗ nặng. Khi tài sản đang âm, họ mất niềm tin vào việc tiếp tục mua trung bình giá. Nhìn chung, vàng và bạc "ế" không phải vì giá chưa đủ rẻ, mà vì tâm lý thị trường đã chuyển từ tham lam sang phòng thủ.
Vai trò của vàng bạc trong danh mục đầu tư
Ông Nguyễn Quang Huy, Giám đốc điều hành Khoa Tài chính - Ngân hàng (Trường đại học Nguyễn Trãi), phân tích rằng thời gian tới, thị trường vàng và bạc sẽ tiếp tục chịu tác động từ nhiều biến số lớn như định hướng lãi suất của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed), triển vọng kinh tế Mỹ, quan hệ thương mại Mỹ - Trung, cũng như các rủi ro địa chính trị toàn cầu.
Nếu lãi suất quốc tế duy trì ở mức cao trong thời gian dài, vàng sẽ chịu áp lực nhất định do dòng tiền có xu hướng dịch chuyển sang các tài sản có lợi suất ổn định hơn. Ngược lại, nếu kinh tế toàn cầu suy yếu mạnh hoặc bất ổn gia tăng, vàng vẫn sẽ phát huy vai trò trú ẩn truyền thống.
"Vàng, bạc vẫn nên có vị trí nhất định trong danh mục tài sản như một lớp đệm an toàn trước biến động toàn cầu với tỷ trọng hợp lý", ông Huy khuyến nghị.
Lời khuyên cho nhà đầu tư
TS Nguyễn Tuấn Anh, giảng viên ngành tài chính (Đại học RMIT Việt Nam), khuyến cáo hiện tại nếu có sẵn tiền trong tay, nhà đầu tư nên áp dụng chặt chẽ quy tắc phân bổ tài sản. Kim loại quý chỉ nên chiếm khoảng 10 - 15% tổng danh mục đầu tư. Nhà đầu tư hãy kiên nhẫn chờ đợi các nhịp điều chỉnh sâu của thị trường để giải ngân theo phương pháp trung bình giá.
Về việc nhiều nhà đầu tư băn khoăn nên dồn tiền gửi tiết kiệm hay mua vàng, bạc, ông Nhân nhấn mạnh đây không phải là những lựa chọn loại trừ nhau, mà là hai công cụ cho các mục tiêu khác nhau: tiết kiệm để giữ thanh khoản và an toàn ngắn hạn; vàng, bạc để phòng ngừa rủi ro tiền tệ trung và dài hạn.
Năm 2026 không nên hiểu là chọn tiết kiệm hay vàng, mà là tái cân bằng danh mục. Giai đoạn này, có thể ưu tiên tỷ trọng tiền gửi cao hơn để chờ tín hiệu rõ ràng từ chu kỳ lãi suất toàn cầu. Song song, vẫn nên duy trì một phần vàng, bạc như bảo hiểm tài sản.
