Ngày 26/5, hệ thống điện quốc gia đã xác lập kỷ lục mới về công suất và sản lượng tiêu thụ. Theo Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), khu vực đồng bằng Bắc bộ, Phú Thọ và từ Thanh Hóa đến thành phố Huế đang trải qua đợt nắng nóng gay gắt với nhiệt độ phổ biến 38-40 độ C, có nơi trên 40 độ C. Hiệu ứng tích tụ nhiệt kéo dài đã đẩy nhu cầu tiêu thụ điện tăng mạnh.
Kỷ lục công suất và sản lượng
Vào lúc 13 giờ 40 phút ngày 26/5, hệ thống điện quốc gia ghi nhận công suất cực đại 58.103 MW, tăng 5,7% so với kỷ lục năm 2025. Sản lượng tiêu thụ trong ngày đạt 1,212 tỉ kWh, cao hơn 9,1% so với kỷ lục năm ngoái. So với cùng kỳ năm 2025, sản lượng quốc gia tăng 15,7% và công suất cực đại tăng 15,4%.
Riêng hệ thống điện miền Bắc cũng lập kỷ lục mới: công suất cực đại 29.716 MW lúc 13 giờ 20 phút, tăng 5,4% so với kỷ lục năm 2025; sản lượng đạt 629 triệu kWh, cao hơn 5,4% so với năm trước. So với cùng kỳ năm 2025, sản lượng miền Bắc tăng 25,4% và công suất cực đại tăng 26,4%.
Sự cố và khắc phục
Vào lúc 18 giờ 55 phút tối cùng ngày, theo NSMO, đã xảy ra sự cố thiết bị cục bộ trên lưới 110kV, gây gián đoạn cấp điện tại một số khu vực ở Bắc Ninh và Hải Dương. Các đơn vị đã phối hợp khôi phục toàn bộ phụ tải vào lúc 19 giờ 10 phút.
Áp lực lên hệ thống điện
NSMO nhận định, thời tiết cực đoan không chỉ ảnh hưởng đến đời sống và sản xuất nông nghiệp mà còn gây sức ép lớn lên vận hành hệ thống điện. Phụ tải liên tục lập kỷ lục mới, trong khi khô hạn kéo dài làm giảm lượng nước về hồ thủy điện, ảnh hưởng đến khả năng phát điện. Theo quy luật thực nghiệm, nếu nền kinh tế tăng trưởng trên 10%, nhu cầu phụ tải điện sẽ tăng tương ứng. Điều này đòi hỏi giải quyết đồng bộ ba trụ cột: phát triển nguồn và lưới điện truyền tải; nâng cao năng lực điều độ, dự báo; đẩy nhanh số hóa và tự động hóa.
Khi nắng nóng kéo dài, đỉnh phụ tải thường dịch chuyển sang khung giờ tối (20-23 giờ), thậm chí vượt cao điểm ban ngày. Đây là thời điểm hệ thống chịu áp lực lớn do không còn nguồn điện mặt trời hỗ trợ, nhiều thủy điện nhỏ thiếu nước. Ngoài ra, các tổ máy nhiệt điện than vận hành công suất cao trong thời gian dài cũng tiềm ẩn rủi ro suy giảm công suất.
Các biện pháp ứng phó
Để đảm bảo cung cấp điện an toàn, NSMO đã phối hợp sửa chữa, bảo dưỡng lưới điện, đặc biệt tại miền Bắc. Hồ chứa được vận hành linh hoạt, tích nước cho các thủy điện nhỏ để phát điện vào giờ cao điểm tối. Xấp xỉ 100% số nhà máy (301/301 nhà máy với công suất 3.000MW) đã điều chỉnh biểu đồ phát điện theo khung giờ mới.
Nhiệt điện than được huy động tối đa các tổ máy khả dụng, chủ động giảm công suất giờ thấp điểm để tăng cao điểm. NSMO cũng linh hoạt chuyển đổi giữa khí nội địa, LNG và dầu DO nhằm phát tối đa trong giờ cao điểm, bao gồm huy động các tổ máy chạy dầu chi phí cao như Ô Môn I (dầu FO), Thủ Đức và Cần Thơ (dầu DO).
Về phụ tải, NSMO tiếp tục đề xuất áp dụng khung giờ cao điểm, thấp điểm và bình thường mới trong tháng 6 nhằm điều tiết nhu cầu sử dụng điện vào giờ cao điểm buổi tối.
