Giá Mít Miền Tây Biến Động Dữ Dội, Nhà Vườn Chao Đảo
Thời gian gần đây, mít tại các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long đang vào vụ thu hoạch, nhưng giá cả liên tục lên xuống thất thường, có thời điểm chạm đáy chỉ vài nghìn đồng mỗi kg, khiến nông dân và thương lái không kịp trở tay.
Giá Nhảy Múa Từng Ngày
Trao đổi với phóng viên, anh N.V.T., một thương lái chuyên thu mua mít tại miền Tây cho biết, trong hai ngày 31/3 và 1/4, giá mít ruột đỏ loại 1 dao động từ 24.000 đến 25.000 đồng/kg, trong khi mít Thái loại 1 có giá 16.000 đồng/kg. Mức giá này tăng gần 10.000 đồng so với 10 ngày trước đó, nhưng chỉ sau đó, sáng ngày 2/4, giá lại quay đầu giảm từ 8.000 đến 10.000 đồng/kg.
Theo anh T., nguyên nhân chính của sự biến động này là do các phòng kiểm nghiệm (phòng test) đã hoạt động trở lại sau thời gian tạm ngưng để bảo trì. Trong chuỗi xuất khẩu, khâu kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật là bắt buộc trước khi hàng được thông quan. Khi các phòng test ngừng hoạt động, hàng loạt xe mít dù đã thu mua và đóng gói vẫn không thể xuất khẩu, buộc phải quay đầu tiêu thụ nội địa, dẫn đến giá giảm sâu.
Nhà Vườn Thiệt Hại Nặng Nề
Ông Võ Thành Long, một nông dân ở xã Tân Lược, tỉnh Vĩnh Long, mới bán nguyên vườn mít 7.000 m2, chia sẻ rằng khi chưa vào vụ, mít có giá khoảng 12.000-15.000 đồng/kg, nhưng những ngày cuối tháng 3 giảm chỉ còn 3.000-4.000 đồng/kg. Nhiều nhà vườn trồng mít Thái và mít ruột đỏ đều bán lỗ, vì giá phải từ 12.000-13.000 đồng/kg trở lên mới có lãi.
Ông Long cho biết: "Mít chủ yếu xuất khẩu đi Trung Quốc, khi gặp vấn đề ách tắc, nhà vườn chịu thiệt thòi nhất. Trước giờ chưa thấy có đợt giảm giá sâu như tuần trước. Trong khi giá phân, thuốc đều tăng, hy vọng giá sẽ tăng trở lại."
Xoay Xở Bằng Cách Tách Múi Bán Lẻ
Tại Đồng Tháp, địa phương có diện tích cây ăn trái hàng đầu miền Tây, không khí thu mua mít trở nên ảm đạm. Nhiều vựa thu mua thậm chí đóng cửa hoặc tạm ngừng hoạt động. Để cứu vãn tình hình, nhiều nhà vườn phải xẻ mít và tách múi để bán lẻ, dù công việc này đòi hỏi nhiều công sức và thời gian.
Chị Nguyễn Thị Chen ở xã Thạnh Phú, tỉnh Đồng Tháp chia sẻ: "Phải linh động vừa bán trái, vừa tách múi để duy trì thu nhập. Có lúc thương lái ngưng mua, nếu không tách múi coi như bỏ."
Nguyên Nhân Sâu Xa Và Giải Pháp
Theo các thương lái, ách tắc trong khâu kiểm nghiệm là nguyên nhân chính khiến giá mít giảm, vì hàng hóa không đủ điều kiện thông quan, buộc nhiều lô hàng phải bán tháo trong nước. Toàn tỉnh Đồng Tháp có gần 25.700 ha mít, nhưng sản xuất nhỏ lẻ, phân tán, và liên kết giữa nông dân, hợp tác xã, và doanh nghiệp chưa thật sự chặt chẽ.
Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Tháp xác định, về lâu dài, cần chuyển từ "sản xuất nông nghiệp" sang "kinh tế nông nghiệp", tổ chức lại ngành hàng cây ăn trái theo chuỗi giá trị, nâng cao chất lượng và ổn định đầu ra.
Bà Phạm Thị Minh Hiếu, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Cần Thơ, khuyến cáo: "Ngành nông nghiệp luôn khuyến cáo người dân không trồng theo thị trường tức thời. Thay vào đó, cần sản xuất theo quy hoạch từng vùng trồng phù hợp, quản lý tốt sinh vật gây hại, và tăng cường công tác kiểm tra để xuất khẩu."
Mít là cây trồng phát triển mạnh về diện tích tại miền Tây trong nhiều năm gần đây. Tại Cần Thơ, mít có diện tích lớn nhất với hơn 15.500 ha trong tổng số hơn 100.000 ha cây ăn trái. Tuy nhiên, giá cả và đầu ra vẫn tiềm ẩn rủi ro do phụ thuộc lớn vào một thị trường xuất khẩu.
