Hải Phòng đẩy mạnh nông nghiệp công nghệ cao, hình thành vùng sản xuất tập trung quy mô lớn
Trong bối cảnh hiện đại hóa nông nghiệp, phát triển nông nghiệp công nghệ cao được xác định là hướng đi tất yếu, không chỉ nâng cao giá trị gia tăng mà còn tạo nền tảng vững chắc cho sản xuất hàng hóa quy mô lớn và bền vững. Theo thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Hải Phòng, trong số 556 hợp tác xã nông nghiệp đang hoạt động trên địa bàn, nhiều đơn vị đã chủ động đổi mới phương thức canh tác, tham gia tích cực vào xây dựng sản phẩm OCOP, kết nối tiêu thụ, và từng bước tiếp cận chuỗi giá trị hiện đại.
Tích tụ đất đai và hình thành vùng sản xuất tập trung
Đáng chú ý, hơn 300 hộ dân và thành viên hợp tác xã đã tích tụ hơn 3.000 ha đất, hình thành các vùng sản xuất tập trung tại nhiều địa phương. Đây là tiền đề quan trọng để triển khai cơ giới hóa, ứng dụng công nghệ tiên tiến, từ đó nâng cao năng suất và chất lượng nông sản một cách đáng kể.
Điểm sáng từ mô hình nhà màng, nhà lưới
Một trong những điểm sáng nổi bật là sự phát triển mạnh mẽ của các mô hình nông nghiệp công nghệ cao trong nhà màng và nhà lưới. Hợp tác xã Tân Minh Đức tại xã Trường Tân là điển hình cho sự chuyển đổi thành công mô hình sản xuất. Từ quy mô ban đầu chỉ 5.000 m² sản xuất truyền thống, đến nay hợp tác xã đã tích tụ và mở rộng lên 65 ha, trong đó hơn 50 ha được đầu tư hệ thống nhà màng, nhà lưới hiện đại.
Hợp tác xã này chuyên canh các loại dưa lưới ruột xanh, ruột vàng và dưa chuột, áp dụng quy trình canh tác khép kín, đảm bảo tiêu chuẩn chất lượng và an toàn thực phẩm. Ông Hoàng Anh Thư, Phó Giám đốc Hợp tác xã Tân Minh Đức, chia sẻ: “Ứng dụng công nghệ không chỉ nâng cao năng suất, chất lượng nông sản mà còn thay đổi tư duy sản xuất của nông dân. Khi làm chủ được quy trình kỹ thuật, người dân sẽ chủ động hơn trong sản xuất và tiếp cận thị trường.”
Thực tế cho thấy, dưa lưới trồng trong nhà màng đạt năng suất từ 1,2 đến 1,5 tấn/sào/vụ, với giá bán ổn định và lợi nhuận cao gấp nhiều lần so với canh tác truyền thống. Sản phẩm được tiêu thụ qua các chuỗi siêu thị và cửa hàng thực phẩm sạch, góp phần xây dựng thương hiệu nông sản địa phương một cách hiệu quả.
Lan tỏa mô hình tại các địa phương khác
Không chỉ ở Trường Tân, nhiều địa phương khác như xã Vĩnh Lại cũng đang đẩy mạnh phát triển mô hình nhà màng, nhà lưới. Tại đây, hiện có 11 mô hình với tổng diện tích hơn 35.000 m², tập trung trồng các loại cây có giá trị kinh tế cao như dưa Hami và dưa chuột. Doanh thu đạt từ 2 đến 2,5 tỷ đồng/ha mỗi năm, vượt xa phương thức sản xuất truyền thống.
Ông Bùi Văn Phượng ở thôn Đỗ Xá cho biết: “Làm nhà màng chi phí ban đầu lớn nhưng sản xuất ổn định hơn, ít phụ thuộc vào thời tiết. Nhờ được tập huấn kỹ thuật thường xuyên nên mọi người nắm chắc quy trình, yên tâm đầu tư lâu dài.” Với diện tích khoảng 3.000 m² nhà màng, mỗi năm gia đình ông thu khoảng 12 tấn dưa, mang lại hiệu quả kinh tế cao và ổn định.
Định hướng và hỗ trợ từ chính quyền địa phương
Cùng với sự chủ động của người dân, chính quyền xã Vĩnh Lại đóng vai trò quan trọng trong định hướng và hỗ trợ phát triển. Theo Trưởng phòng Kinh tế xã Ngô Thị Hường, địa phương xác định phát triển nhà màng, nhà lưới không chỉ là mô hình kinh tế mà còn là giải pháp nâng cao chất lượng nông sản, đáp ứng yêu cầu thị trường, và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Về định hướng, đến năm 2030, xã Vĩnh Lại phấn đấu phát triển nông nghiệp theo hướng hàng hóa quy mô lớn, nâng cao giá trị gia tăng và thu nhập cho người dân, đồng thời thu hút doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia đầu tư sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông sản.
Mục tiêu và thách thức trong phát triển nông nghiệp công nghệ cao
Theo bà Lương Thị Kiểm, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Hải Phòng, năm 2025, giá trị sản xuất nông, lâm, thủy sản của thành phố trên một đơn vị diện tích đạt khoảng 152 triệu đồng/ha, trong khi các mô hình ứng dụng công nghệ cao có thể đạt từ 350 đến 400 triệu đồng/ha.
Tuy nhiên, quá trình phát triển nông nghiệp công nghệ cao vẫn còn không ít khó khăn. Việc tích tụ ruộng đất ở một số nơi còn chậm do thủ tục phức tạp và thời hạn thuê đất chưa phù hợp với đầu tư dài hạn. Tình trạng đất manh mún, không liền thửa khiến việc đầu tư hạ tầng đồng bộ gặp nhiều trở ngại. Bên cạnh đó, chi phí đầu tư ban đầu cho công nghệ cao còn lớn, trong khi rủi ro từ thiên tai, dịch bệnh và biến đổi khí hậu vẫn hiện hữu.
Giải pháp đồng bộ và chính sách hỗ trợ
Để tháo gỡ những nút thắt này, Hải Phòng đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như hoàn thiện cơ chế, chính sách về đất đai; hỗ trợ tín dụng; đầu tư hạ tầng sản xuất; đẩy mạnh chuyển giao khoa học-kỹ thuật; và nâng cao năng lực quản trị cho hợp tác xã. Địa phương rất chú trọng phát triển sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc, và chuyển đổi số trong nông nghiệp.
Trong giai đoạn tới, thành phố đặt mục tiêu hình thành các cụm nông nghiệp công nghệ cao, phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị, gắn với chế biến và tiêu thụ. Thành phố phấn đấu đến năm 2030 có hơn 80% diện tích vùng sản xuất hàng hóa được cấp mã số vùng trồng, hơn 60% sản lượng nông sản được tiêu thụ qua hợp đồng. Cùng với đó, giảm tổn thất sau thu hoạch, phát triển logistics nông sản và mở rộng thị trường xuất khẩu.
Nghị quyết hỗ trợ và khuyến khích phát triển
Hội đồng nhân dân thành phố Hải Phòng đã ban hành Nghị quyết số 51/2025/NQ-HĐND về cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển sản xuất hàng hóa tập trung giai đoạn 2026-2030. Nghị quyết được đánh giá là “cú huých” quan trọng đối với quá trình cơ cấu lại ngành nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững.
Một trong những nhóm chính sách nổi bật theo tinh thần nghị quyết là hỗ trợ sản xuất trồng trọt. Cụ thể, các tổ chức, cá nhân sản xuất đạt tiêu chuẩn hữu cơ, GlobalGAP, Halal sẽ được hỗ trợ 15 triệu đồng/ha; đối với tiêu chuẩn VietGAP được hỗ trợ 5 triệu đồng/ha. Những chính sách này hứa hẹn thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển của nông nghiệp công nghệ cao tại Hải Phòng trong thời gian tới.
