Trong 9 tháng đầu năm 2025, Trung Quốc đã chi tới 341 triệu USD để nhập khẩu gần như toàn bộ sản lượng tôm hùm của Việt Nam. Con số này chiếm tới 99% tổng kim ngạch xuất khẩu tôm hùm của nước ta, cho thấy sự phụ thuộc lớn vào thị trường tỷ dân.
Thị trường độc tôn
Theo số liệu từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu tôm hùm của Việt Nam trong 9 tháng qua đạt 345 triệu USD, tăng 45% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, riêng thị trường Trung Quốc chiếm 341 triệu USD, tương đương 99% thị phần. Các thị trường khác như Mỹ, EU, Nhật Bản chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ.
Nguyên nhân tăng trưởng
Sự tăng trưởng mạnh mẽ này đến từ nhu cầu tiêu thụ tôm hùm tại Trung Quốc tăng cao, đặc biệt là trong các dịp lễ tết. Bên cạnh đó, việc Trung Quốc siết chặt kiểm soát nhập khẩu thủy sản từ các nước khác cũng tạo cơ hội cho tôm hùm Việt Nam. Chất lượng tôm hùm Việt được đánh giá cao, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường Trung Quốc.
Rủi ro tiềm ẩn
Dù xuất khẩu thuận lợi, việc phụ thuộc quá lớn vào một thị trường duy nhất tiềm ẩn nhiều rủi ro. Nếu Trung Quốc thay đổi chính sách nhập khẩu hoặc có biến động kinh tế, ngành tôm hùm Việt Nam sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề. Các chuyên gia khuyến cáo doanh nghiệp cần đa dạng hóa thị trường, đẩy mạnh xuất khẩu sang các nước khác như Mỹ, EU, Nhật Bản để giảm thiểu rủi ro.
Giải pháp đa dạng hóa
Để giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, ngành thủy sản Việt Nam cần nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Đồng thời, cần đẩy mạnh xúc tiến thương mại, tìm kiếm đối tác mới tại các thị trường tiềm năng. Việc xây dựng thương hiệu tôm hùm Việt Nam trên thị trường quốc tế cũng là yếu tố quan trọng.
Nhìn chung, xuất khẩu tôm hùm Việt Nam đang có tín hiệu khả quan, nhưng cần có chiến lược phát triển bền vững để tránh phụ thuộc quá mức vào một thị trường duy nhất.
