Mâu thuẫn nhỏ leo thang thành án mạng trên biển Cà Mau
Trong số 10 án lệ mới được Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao thông qua, có bản án hình sự sơ thẩm số 02/2020/HS-ST ngày 8/01/2020 của Tòa án nhân dân tỉnh Cà Mau, tuyên phạt bị cáo Phạm Văn D. về tội “Giết người”. Vụ án bắt nguồn từ một mâu thuẫn tưởng chừng nhỏ nhặt: việc mượn dây sạc điện thoại giữa các ngư phủ trên ghe biển.
Diễn biến vụ việc từ xung đột đến thảm kịch
Vào đêm khuya ngày 14/3/2019, ghe biển BT 936..TS đang neo đậu tại vùng biển thuộc tỉnh Cà Mau để các ngư phủ nghỉ ngơi. Trên ghe có 12 người, bao gồm Phạm Văn D., Nguyễn Văn T., Huỳnh Văn T. và những người khác. Sự việc bắt đầu khi Nguyễn Văn T. lấy dây sạc điện thoại của Huỳnh Văn T. để sử dụng, nhưng Huỳnh Văn T. không đồng ý, dẫn đến cuộc cãi vã giữa hai người.
Cuộc tranh cãi leo thang khi Huỳnh Văn T. dùng tay đánh Nguyễn Văn T., và Nguyễn Văn T. phản ứng bằng cách dùng dao Thái Lan cán vàng đâm Huỳnh Văn T. hai nhát, gây trầy xước da. Sau đó, Huỳnh Văn T. trèo từ cabin tầng trên xuống cabin tầng dưới, nơi Phạm Văn D. đang ngủ, và kể lại việc bị Nguyễn Văn T. đâm dao.
Hai bên tiếp tục xô xát, và Huỳnh Văn T. đã nói với D.: “đập chết mẹ nó cho tao”. Nghe lời này, D. đồng ý, xuống hầm máy lấy một ống tuýp sắt dài 58cm, đường kính 3cm, rồi đi theo mạn phải ghe ra phía trước.
Tại đây, Huỳnh Văn T. cầm dao tiến về phía Nguyễn Văn T., và Nguyễn Văn T. cũng lấy dao để đối phó. Trong khi hai người này thủ thế đánh nhau, Phạm Văn D. từ mạn phải đến đứng sau lưng Nguyễn Văn T., dùng hai tay cầm ống tuýp sắt đánh trúng vùng gáy, khiến Nguyễn Văn T. rơi xuống biển.
Hành vi ngăn cản cứu hộ và hậu quả nghiêm trọng
Theo cáo buộc, khi các ngư phủ trên ghe thấy Nguyễn Văn T. trôi tự nhiên theo dòng nước và định nhảy xuống cứu, Phạm Văn D. đã đe dọa: “thằng nào nhảy xuống tao đánh chết mẹ hết”, khiến không ai dám hành động. Lưu Hồng V., tài công của ghe, đã soi đèn tìm kiếm nhưng do nước chảy xiết nên không thể tìm thấy Nguyễn Văn T., và anh đã báo cho chủ ghe là Đặng Văn N. trong đất liền, để trình báo sự việc lên Đồn biên phòng.
Chiếc ghe sau đó được đưa vào đất liền, và Phạm Văn D. được giao cho cơ quan chức năng xử lý. Viện Kiểm sát xác định rằng, dù đã thông báo truy tìm trên các phương tiện thông tin truyền thông và làm việc với gia đình nạn nhân, thi thể của Nguyễn Văn T. vẫn chưa được tìm thấy cho đến nay.
Với hành vi trên, Phạm Văn D. bị Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Cà Mau truy tố về tội “Giết người” theo điểm n khoản 1 Điều 123 của Bộ luật Hình sự.
Phán quyết của tòa án và bài học cảnh tỉnh
Trong quá trình xét xử, Tòa án nhân dân tỉnh Cà Mau đánh giá hành vi của bị cáo D. là rất nguy hiểm cho xã hội, thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng, gây tâm lý hoang mang, lo sợ trong quần chúng, và làm mất an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội tại địa phương.
Nguyên nhân dẫn đến hành vi phạm tội được xác định là do bản tính côn đồ, coi thường pháp luật, và muốn giải quyết mâu thuẫn bằng vũ lực. Tòa án nhấn mạnh rằng, khi Nguyễn Văn T. rơi xuống biển, bị cáo đã có hành vi đe dọa không cho các ngư phủ khác cứu giúp, cho thấy quyết tâm thực hiện tội phạm đến cùng và mong muốn nạn nhân phải chết.
Vì vậy, để đảm bảo tính răn đe, giáo dục cải tạo bị cáo và phòng ngừa chung cho xã hội, Tòa án đã tuyên phạt bị cáo Phạm Văn D. mức án 15 năm tù về tội “Giết người”, đồng thời buộc phải bồi thường cho đại diện hợp pháp của bị hại tổng số tiền 149 triệu đồng.
Nội dung án lệ cũng nêu rõ các tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự, trong đó hành vi đe dọa không cho cứu giúp bị hại được xem là cố tình thực hiện tội phạm đến cùng, áp dụng theo Khoản 1 Điều 52 của Bộ luật Hình sự. Vụ án này là một lời cảnh tỉnh mạnh mẽ về hậu quả khôn lường khi giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực, đặc biệt trong môi trường biển đảo xa xôi.
