Cách tính lương hưu theo Luật BHXH 2024: Phân biệt giữa lao động nữ và nam
Luật Bảo hiểm xã hội 2024 đã chính thức có hiệu lực, mang đến những quy định mới về cách tính lương hưu hằng tháng cho người lao động. Điểm đáng chú ý là có sự khác biệt rõ rệt trong công thức tính giữa lao động nữ và lao động nam, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi an sinh xã hội của hàng triệu người.
Quy định cụ thể về tỷ lệ hưởng lương hưu
Đối với lao động nữ, mức lương hưu hằng tháng được xác định bằng 45% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội theo Điều 72 của Luật, tương ứng với 15 năm đóng BHXH. Sau thời gian này, cứ mỗi năm đóng thêm thì tỷ lệ này tăng thêm 2%, với mức tối đa có thể đạt được là 75%.
Đối với lao động nam, công thức tính có phần khác biệt. Mức lương hưu hằng tháng bằng 45% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH quy định tại Điều 72, nhưng tương ứng với 20 năm đóng BHXH. Tương tự, sau 20 năm, mỗi năm đóng thêm sẽ tăng thêm 2% và mức tối đa cũng là 75%.
Trường hợp đặc biệt: Lao động nam có thời gian đóng BHXH từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm sẽ được hưởng mức lương hưu hằng tháng bằng 40% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH tương ứng 15 năm đóng. Sau đó, mỗi năm đóng thêm sẽ tính thêm 1%.
Công thức tính lương hưu chi tiết
Căn cứ vào Điều 66 và Điều 72 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, mức lương hưu hằng tháng đối với người đóng BHXH bắt buộc được tính theo công thức:
Mức lương hưu hằng tháng = (Tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng) x (Mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH)
Đối với người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định và có toàn bộ thời gian đóng BHXH theo chế độ này, việc tính bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH của số năm đóng trước khi nghỉ hưu được quy định như sau:
- Thời gian tham gia BHXH trước ngày 1/1/1995: Mức bình quân được tính dựa trên tiền lương tháng đóng BHXH của 5 năm cuối trước khi nghỉ hưu.
- Thời gian tham gia từ ngày 1/1/1995 đến 1/1/2000: Tính bình quân của tiền lương tháng đóng BHXH của 6 năm cuối.
- Thời gian tham gia từ ngày 1/1/2001 đến 31/12/2006: Tính bình quân của tiền lương tháng đóng BHXH của 8 năm cuối.
- Thời gian tham gia từ ngày 1/1/2007 đến 31/12/2015: Tính bình quân của tiền lương tháng đóng BHXH của 10 năm cuối.
Ví dụ minh họa cụ thể
Áp dụng các quy định trên, có thể thấy sự chênh lệch rõ rệt giữa lao động nữ và nam. Chẳng hạn, lao động nữ nghỉ hưu vào năm 2026, nếu đóng đủ 22 năm BHXH sẽ nhận được lương hưu với tỷ lệ 59% tiền lương tháng đóng BHXH. Trong khi đó, lao động nam với cùng thời gian đóng 22 năm chỉ nhận được tỷ lệ 49%.
Hướng dẫn tra cứu thông tin lương hưu trên ứng dụng VssID
Để thuận tiện cho người lao động trong việc theo dõi quyền lợi, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã phát triển ứng dụng VssID. Dưới đây là các bước chi tiết để tra cứu thông tin hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH:
- Bước 1: Đăng nhập vào ứng dụng VssIDMở ứng dụng VssID trên điện thoại, sau đó thực hiện đăng nhập vào hệ thống bằng tên đăng nhập và mật khẩu đã được cấp.
- Bước 2: Truy cập mục "Thông tin hưởng"Tại trang chủ Quản lý cá nhân, nhấn chọn mục "Thông tin hưởng" để xem các chế độ đang được hưởng.
- Bước 3: Kiểm tra chi tiết các thông tin hưởngSau khi nhấn vào "Thông tin hưởng", hệ thống sẽ hiển thị các mục bao gồm: Thông tin hưởng BHXH một lần; Thông tin hưởng chế độ ốm đau, thai sản; Thông tin hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng; Thông tin hưởng Bảo hiểm thất nghiệp.
- Bước 4: Xem thông tin lương hưu hàng thángNhấn chọn mục "Hàng tháng" để xem chi tiết thông tin hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH được cập nhật định kỳ.
Việc nắm rõ các quy định mới về cách tính lương hưu theo Luật BHXH 2024 không chỉ giúp người lao động chủ động trong kế hoạch tài chính sau khi nghỉ hưu, mà còn đảm bảo quyền lợi chính đáng của mình. Đặc biệt, sự khác biệt giữa lao động nữ và nam cần được hiểu rõ để có sự chuẩn bị phù hợp cho tương lai.
