Thủ tướng Anutin: Chiến thắng áp đảo nhưng thách thức vẫn chờ đợi phía trước
Trong cuộc vận động tranh cử cuối cùng trước thềm bầu cử, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đã bước lên sân khấu với tuyên bố mạnh mẽ. Ông khẳng định sẵn sàng cùng đội ngũ của mình điều hành đất nước nếu đảng Bhumjaithai chiến thắng. Thông điệp của ông nhấn mạnh rằng Thái Lan hiện cần những 'người chuyên nghiệp' dày dạn kinh nghiệm để lãnh đạo, chứ không phải là nơi thí điểm cho các mô hình chưa được kiểm chứng.
Cán cân quyền lực mới sau chiến thắng bất ngờ
Kết quả bầu cử đã vượt xa mọi dự đoán khi đảng Bhumjaithai giành được chiến thắng áp đảo. Theo số liệu sơ bộ từ Ủy ban Bầu cử Thái Lan, đảng này đã giành được 193 ghế trong Hạ viện 500 ghế, vượt xa đối thủ gần nhất là đảng Nhân dân với 116 ghế. Nhà phân tích chính trị Punchada Sirivunnabood cho rằng thành công này đến từ việc ông Anutin tận dụng hiệu quả làn sóng chủ nghĩa dân tộc, vốn bùng lên từ xung đột biên giới với Campuchia.
Cam kết 'bắt bệnh' cho nền kinh tế Thái Lan bằng đội ngũ chuyên nghiệp đã đáp ứng mong mỏi của cử tri về tăng trưởng kinh tế nhanh hơn. Với sự hậu thuẫn của đảng Klatham xếp thứ tư, Bhumjaithai sẽ có khoảng 251 ghế để thành lập chính phủ và tái bầu ông Anutin làm Thủ tướng. Tuy nhiên, thế đa số mong manh này là một thách thức không nhỏ, buộc ông phải tìm kiếm thêm đối tác liên minh để đảm bảo ổn định.
Con đường phía trước đầy chông gai
Giáo sư Thitinan Pongsudhirak từ Đại học Chulalongkorn nhận định rằng ông Anutin cần nhiều hơn đa số tối thiểu. Do đó, ông sẽ phải thu hút các đảng nhỏ tham gia liên minh. Câu hỏi lớn đặt ra là liệu ông có đưa đảng Dân chủ lâu đời và Pheu Thai của gia tộc Shinawatra vào liên minh hay không. Erik Kuhonta, phó giáo sư tại Đại học McGill, cho rằng Bhumjaithai có nhiều lựa chọn thuận lợi để hình thành một liên minh bảo thủ, giúp tăng ảnh hưởng đối với các đạo luật quan trọng.
Đối với giới đầu tư, một liên minh do Bhumjaithai lãnh đạo được coi là kịch bản ít gây xáo trộn nhất, giảm thiểu rủi ro từ những thay đổi chính sách đột ngột. Tuy nhiên, nhiều doanh nhân nước ngoài ngày càng thận trọng khi làm ăn ở Thái Lan, đặt thêm áp lực lên ông Anutin trong việc khôi phục niềm tin và thu hút vốn đầu tư.
'Bắt bệnh' cho nền kinh tế: Kế hoạch và thực tế
Về mặt kinh tế, Bhumjaithai tập trung vào các gói kích thích và biện pháp ngắn hạn thay vì những thay đổi cấu trúc sâu rộng. Một trong những đề xuất nổi bật là chính phủ sẽ hỗ trợ một phần chi phí sinh hoạt hàng ngày cho người dân, như thực phẩm và vận tải. Kế hoạch kích thích kinh tế ước tính tốn khoảng 148 tỷ baht mỗi năm, với sáng kiến đồng chi trả chiếm 44 tỷ baht.
Phần lớn ngân sách sẽ dành cho đảm bảo năng lượng giá rẻ, cùng với kêu gọi tăng chi tiêu công vào cơ sở hạ tầng, giao thông và y tế. Đảng này cũng đề ra sáng kiến thu hút 100.000 người chăm sóc cho dân số già hóa và thay thế nghĩa vụ quân sự truyền thống bằng lực lượng tình nguyện.
Tuy nhiên, triển vọng phục hồi kinh tế bền vững vẫn còn nhiều dấu hỏi. Thái Lan đang đối mặt với tăng trưởng chậm, năng lực cạnh tranh sụt giảm và dân số già hóa nhanh. Tăng trưởng trung bình chỉ đạt khoảng 1% mỗi năm kể từ đỉnh điểm đại dịch, tụt hậu so với các nước trong khu vực.
Những thách thức chính trị không kém phần quan trọng
Bên cạnh kinh tế, ông Anutin còn phải xử lý căng thẳng biên giới với Campuchia và thực hiện nhiệm vụ sửa đổi Hiến pháp năm 2017. Trong cuộc tổng tuyển cử vừa qua, hơn 60% cử tri đã ủng hộ trưng cầu ý dân về việc sửa đổi bản hiến pháp, vốn được thông qua dưới thời chính quyền quân sự.
Nhiều cử tri cho rằng hiến pháp hiện nay trao quá nhiều quyền lực cho các cơ quan không được bầu trực tiếp như Thượng viện, Tòa án Hiến pháp và Ủy ban Bầu cử. Những cơ quan này có quyền giải thể đảng phái, tước tư cách nghị sĩ, thậm chí phế truất thủ tướng, góp phần gây ra biến động chính trị trong những năm qua.
Tuy nhiên, nỗ lực sửa đổi hiến pháp chắc chắn sẽ vấp phải sự phản đối quyết liệt từ phe đối lập. Giáo sư Thitinan nhận định quá trình này sẽ gây nhiều tranh cãi với những cuộc đối đầu quyết liệt trong quốc hội. Chiến thắng áp đảo đã mở ra cánh cửa cho ông Anutin, nhưng con đường dẫn đến ổn định và tăng trưởng cho Thái Lan vẫn còn vô cùng chật hẹp và đầy thử thách.
