Tổng thống Trump cảnh báo xóa sổ Iran, đòi thu phí qua eo biển Hormuz
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tổ chức một cuộc họp báo quan trọng tại Nhà Trắng vào chiều ngày 6/4, tập trung vào diễn biến căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran. Trong bối cảnh xung đột leo thang, ông Trump đưa ra những tuyên bố cứng rắn, cảnh báo về khả năng xóa sổ Iran và đề xuất thu phí tại eo biển Hormuz.
Hạn chót ngừng bắn và mối đe dọa nghiêm trọng
Tổng thống Trump tuyên bố hạn chót để Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn là 20h00 ngày 7/4 theo giờ miền Đông nước Mỹ. Ông cảnh báo rằng nếu vượt quá thời hạn này, quân đội Mỹ sẽ phá hủy toàn bộ hệ thống cầu đường và nhà máy điện của Iran chỉ trong vòng 4 giờ, đưa quốc gia này trở về "thời kỳ đồ đá". Ông nhấn mạnh: "Toàn bộ đất nước đó có thể bị xóa sổ chỉ trong một đêm - và đêm đó có thể là tối mai".
Cuộc họp báo có sự tham gia của các quan chức cấp cao như Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Dan Caine và Giám đốc CIA John Ratcliffe, phản ánh mức độ nghiêm trọng của tình hình. Ông Trump cũng thừa nhận Mỹ đang xem xét việc thu phí tàu thuyền qua eo biển Hormuz, khẳng định "chiến lợi phẩm thuộc về người chiến thắng".
Đề xuất thu phí và điều kiện then chốt
Tổng thống Trump cho rằng Washington, thay vì Tehran, mới là bên nên áp đặt phí qua lại tại eo biển Hormuz - tuyến vận tải dầu mỏ huyết mạch của thế giới. Ông nói: "Vì sao chúng ta không thu phí? Tôi thà Mỹ làm điều đó còn hơn để họ áp đặt. Chúng ta là bên chiến thắng, còn họ đã thất bại về mặt quân sự".
Ông nhấn mạnh việc mở lại eo biển Hormuz phải là điều kiện cốt lõi trong bất kỳ thỏa thuận chấm dứt xung đột nào với Iran. "Chúng ta cần một thỏa thuận có thể chấp nhận được, và trong đó, tự do lưu thông dầu mỏ là yếu tố bắt buộc", ông Trump tuyên bố. Điều kiện then chốt khác bao gồm một bản thỏa thuận đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn do phía Mỹ đặt ra.
Phản ứng từ Iran và các bên liên quan
Về phía Iran, truyền thông nhà nước cho biết Tehran đã bác bỏ đề xuất ngừng bắn 45 ngày do một số quốc gia đưa ra, thay vào đó kêu gọi chấm dứt chiến tranh một cách lâu dài. Iran cũng tuyên bố cho phép các tàu của Iraq đi qua eo biển Hormuz, một động thái có thể giải phóng 3 triệu thùng dầu mỗi ngày ra thị trường quốc tế.
Trong khi đó, Israel tiếp tục leo thang căng thẳng với cuộc tấn công vào nhà máy hóa dầu lớn nhất Iran tại Asaluyeh, gây thiệt hại hàng chục tỷ USD. Các nỗ lực trung gian hòa giải, bao gồm từ Pakistan, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ, vẫn đang diễn ra nhưng gặp nhiều khó khăn.
Bối cảnh rộng lớn và tác động toàn cầu
Giáo sư Helen Thompson từ Đại học Cambridge cảnh báo rằng cuộc xung đột này đang làm lộ rõ những lỗ hổng trong hệ thống năng lượng thế giới. Bà nhấn mạnh rằng ngay cả khi tiếng súng tạm lắng, những giả định làm nền tảng cho thị trường toàn cầu suốt nhiều thập kỷ qua đã bị lung lay tận gốc.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cũng phát đi cảnh báo khẩn cấp về tình trạng tích trữ nhiên liệu, kêu gọi các quốc gia chấm dứt hành động này để tránh đe dọa sự ổn định kinh tế. Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho biết đang nỗ lực đàm phán với Iran trước thời hạn tối hậu thư của Mỹ, nhấn mạnh tầm quan trọng của eo biển Hormuz đối với nền kinh tế Nhật Bản.
Cuộc khủng hoảng này không chỉ là một thách thức an ninh khu vực mà còn có nguy cơ định hình lại địa chính trị năng lượng toàn cầu, với những hệ lụy sâu rộng cho thị trường dầu mỏ và khí đốt trên khắp thế giới.
