Cửa hàng thời trang nam Trung Quốc trốn thuế hơn 30 tỷ đồng qua hoạt động livestream
Tháng 11 năm 2024, Cơ quan thuế thành phố Lô Châu, tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc đã công bố kết quả điều tra một vụ trốn thuế điển hình trong lĩnh vực thương mại điện tử. Vụ việc này được phát hiện thông qua hệ thống phân tích dữ liệu thuế hiện đại, cho thấy sự chênh lệch lớn giữa chi phí quảng cáo và doanh thu khai báo.
Phát hiện bất thường từ dữ liệu thuế
Theo thông tin từ Cục Kiểm tra thuộc Cục Thuế Lô Châu, trong quá trình rà soát, cơ quan chức năng đã nhận thấy dấu hiệu bất thường trong hoạt động kinh doanh của một hộ kinh doanh mang tên “Cửa hàng thời trang nam A” do ông Dư Dương đăng ký. Dữ liệu cho thấy trong giai đoạn từ năm 2021 đến 2023, cửa hàng này đã chi hơn 6,2 triệu NDT, tương đương hơn 23 tỷ đồng, cho chi phí quảng bá trên một nền tảng thương mại điện tử. Tuy nhiên, tổng doanh thu mà chủ cửa hàng khai báo với cơ quan thuế trong cùng thời gian chỉ khoảng 1,6 triệu NDT, tức hơn 6,1 tỷ đồng.
Sự chênh lệch lớn này nhanh chóng gây nghi vấn và dẫn đến một cuộc điều tra sâu rộng. Theo phương pháp tính ngược dựa trên chi phí quảng cáo của nền tảng, cơ quan thuế ước tính doanh thu thực tế của cửa hàng phải vượt mức 100 triệu NDT. Từ manh mối ban đầu, lực lượng kiểm tra đã mở rộng điều tra và dần làm rõ toàn bộ phương thức vận hành phức tạp phía sau hoạt động kinh doanh này.
Chiến thuật gian lận tinh vi qua livestream
Kết quả điều tra cho thấy từ năm 2021, Dư Dương đã đăng ký hộ kinh doanh và bắt đầu bán quần áo trực tuyến qua hình thức livestream. Nguồn hàng được nhập từ các nhà sản xuất tại Quảng Châu và Vũ Hán. Sau khi khách hàng đặt mua trực tuyến, hàng hóa được các nhà sản xuất gửi thẳng đến người mua, tạo nên một mô hình giao dịch không cần kho hàng lớn tại địa phương.
Để tránh nguy cơ bị khóa tài khoản do vi phạm quy định nền tảng hoặc giới hạn vận hành, Dư Dương đã sử dụng danh nghĩa bản thân và người thân để đăng ký tổng cộng 6 hộ kinh doanh cá thể khác nhau, dù thực tế tất cả đều do ông kiểm soát. Việc chia nhỏ hoạt động kinh doanh này giúp phân tán doanh thu và khiến quy mô thật sự trở nên khó nhận diện đối với cơ quan chức năng.
Hệ thống sổ sách không minh bạch và giao dịch ngoài luồng
Quá trình kiểm tra cũng tiết lộ rằng chủ cửa hàng gần như không thiết lập hệ thống sổ sách kế toán theo quy định. Khi nhập hàng, ông không yêu cầu nhà cung cấp xuất hóa đơn mà thanh toán bằng hình thức chuyển khoản cá nhân. Ở chiều bán ra, phần lớn khách hàng cũng không yêu cầu hóa đơn, tạo nên một vòng giao dịch “ngoài sổ sách” khó xác minh.
Doanh thu còn được phân tán qua 6 hộ kinh doanh và 19 tài khoản ngân hàng khác nhau, làm tăng thêm tính phức tạp cho việc điều tra. Tận dụng việc doanh thu khó bị kiểm chứng, Dư Dương chỉ kê khai khoảng 3,9 triệu NDT, tương đương gần 15 tỷ đồng, doanh thu có xuất hóa đơn để nộp thuế. Trong khi đó, khoảng 340 triệu NDT, tức hơn 1.300 tỷ đồng, doanh thu không xuất hóa đơn đã không được khai báo.
Hậu quả pháp lý và bài học đắt giá
Hành vi khai báo sai này khiến số thuế thu nhập cá nhân và thuế giá trị gia tăng bị thiếu lên tới khoảng 8,05 triệu NDT, tương đương hơn 30 tỷ đồng. Sau khi cơ quan thuế đưa ra đầy đủ chứng cứ, Dư Dương đã hợp tác điều tra và cung cấp lại tài liệu kinh doanh thực tế.
Căn cứ Luật Quản lý thu thuế của Trung Quốc, hành vi che giấu sổ sách, khai thiếu doanh thu hoặc kê khai thuế giả nhằm giảm số thuế phải nộp được xác định là trốn thuế. Người vi phạm không chỉ phải nộp lại khoản thuế thiếu và tiền chậm nộp mà còn có thể bị phạt từ 50% đến gấp 5 lần số thuế trốn, thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
Sau đó, cơ quan thuế địa phương đã ra quyết định truy thu toàn bộ khoản thuế thiếu, tiền chậm nộp và tiền phạt đối với Dư Dương, với tổng số tiền lên tới 14,31 triệu NDT, tức hơn 54 tỷ đồng. Sau vụ việc, chủ cửa hàng cho biết đây là bài học đắt giá, đồng thời cam kết sẽ tăng cường tìm hiểu pháp luật Trung Quốc, tuân thủ quy định và chấm dứt tâm lý “đánh cược may rủi” trong hoạt động kinh doanh.
