Bộ Tài chính đề xuất linh hoạt ngưỡng miễn thuế hộ kinh doanh
Tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế giá trị gia tăng, Bộ Tài chính đã đưa ra đề xuất quan trọng: không ấn định cứng ngưỡng doanh thu miễn thuế đối với hộ kinh doanh, mà thay vào đó, giao quyền cho Chính phủ quy định linh hoạt. Theo kế hoạch, ngưỡng miễn thuế 500 triệu đồng/năm sẽ chính thức áp dụng từ ngày 1/1/2026. Tuy nhiên, cơ quan soạn thảo nhấn mạnh rằng cần tiếp tục điều chỉnh để phù hợp với biến động kinh tế, hướng tới một chính sách linh hoạt hơn và đảm bảo khả năng tuân thủ của người nộp thuế.
Phản ứng từ cộng đồng hộ kinh doanh
Trước đề xuất mới này, nhiều hộ kinh doanh đã bày tỏ sự đồng tình, đồng thời mong chờ ngưỡng miễn thuế được nâng lên mức cao hơn. Chị Nguyễn Thu Trang, một hộ kinh doanh tại Hà Nội, chia sẻ: "Cùng với việc nâng ngưỡng doanh thu tính thuế, các tiểu thương chúng tôi trao đổi với nhau đều kỳ vọng đồng thời nâng ngưỡng doanh thu không phải xuất hóa đơn điện tử, có thể lên đến 3-5 tỷ đồng/năm." Hiện nay, theo quy định, doanh thu từ 1 tỷ đồng đã phải xuất hóa đơn, tương đương với việc bán được chưa tới 3 triệu đồng mỗi ngày, điều này kéo theo nhiều chi phí và thời gian cho các hộ nhỏ lẻ.
Bên cạnh đó, nhiều ý kiến từ hộ kinh doanh cũng mong muốn có thêm lựa chọn cho nhóm doanh thu trên 3 tỷ đồng, được nộp thuế dựa trên tỷ lệ doanh thu thay vì bắt buộc theo phương pháp khấu trừ thuế giá trị gia tăng. Một số người lo ngại rằng, nếu nâng ngưỡng miễn thuế và ngưỡng bắt buộc xuất hóa đơn, cơ quan quản lý cần đồng thời điều chỉnh cách tính thuế đối với các nhóm còn lại theo hướng hợp lý hơn, nhằm đảm bảo môi trường cạnh tranh công bằng.
Quan điểm từ chuyên gia và doanh nghiệp
Bà Lê Yến, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty TNHH Tư vấn thuế Hà Nội HanoiTax, trao đổi với phóng viên về đề xuất của Bộ Tài chính: "Hướng đi này có tính linh hoạt hơn trong điều hành chính sách tài khóa, nhất là trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động. Nhà nước cần có dư địa để phản ứng chính sách kịp thời." Tuy nhiên, bà Yến cho rằng chưa nên vội vàng điều chỉnh ngay ngưỡng 500 triệu đồng/năm, bởi chính sách mới chỉ áp dụng từ năm 2026. Bà nhấn mạnh: "Khi ngưỡng mới vừa có hiệu lực, điều quan trọng nhất là cần thời gian đủ dài để đánh giá tác động, trước khi tiếp tục thay đổi. Việc điều chỉnh quá sớm có thể làm giảm tính ổn định của chính sách, khiến hộ kinh doanh khó xây dựng kế hoạch, còn cơ quan quản lý cũng khó đánh giá hiệu quả thật sự."
Bà Yến đề xuất, ngưỡng miễn thuế nên được giữ ổn định tối thiểu 2 năm, và luật nên thiết kế theo hướng cho phép Chính phủ định kỳ xem xét điều chỉnh trong khoảng từ 2-5 năm, dựa trên tình hình kinh tế - xã hội, diễn biến lạm phát và chỉ số giá tiêu dùng. Về dài hạn, bà cho rằng nên nghiên cứu ngưỡng miễn thuế theo nhóm ngành nghề, thay vì áp dụng một mức cào bằng, vì biên lợi nhuận của các ngành khác nhau và chưa phản ánh đúng bản chất thu nhập chịu thuế.
Đề xuất đồng bộ hóa các quy định
Luật sư Nguyễn Văn Được, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn thuế Trọng Tín, đưa ra quan điểm: "Để đảm bảo công bằng giữa các nhóm người nộp thuế, cần xây dựng một ngưỡng doanh thu không chịu thuế với hộ kinh doanh, tương đồng với mức giảm trừ gia cảnh của người làm công ăn lương (186 triệu đồng/năm). Mức đề xuất khoảng 1 tỷ đồng/năm, phù hợp với quy định hộ kinh doanh phải sử dụng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền kết nối với cơ quan thuế." Ông Được nhìn nhận rằng mức 1 tỷ đồng chưa thể đảm bảo công bằng tuyệt đối, nhưng sẽ góp phần thu hẹp chênh lệch giữa các nhóm đối tượng.
Bà Lê Yến cũng đồng tình rằng, ngưỡng thuế và ngưỡng hóa đơn nên được thiết kế đồng bộ, theo hướng đơn giản, dễ làm, dễ kiểm soát và không tạo áp lực quá lớn cho nhóm kinh doanh nhỏ nhất. Điều này sẽ giúp tạo ra một sân chơi công bằng, nơi người làm ăn chân chính có thể yên tâm kinh doanh mà không lo ngại về sự bất lợi so với các đối thủ lớn hơn.
