VAR đã tua ngược pha bóng từ gần như bên kia sân để tìm lại một va chạm xảy ra trước bàn thắng của Mostafa Zico, rồi hủy pha lập công của Ai Cập trước Argentina. Quyết định gây bão tại World Cup 2026 đặt ra câu hỏi: Công nghệ có thể đi ngược bao xa để thay đổi một bàn thắng?
Mostafa Zico đưa bóng vào lưới Argentina, cởi áo lao đi ăn mừng và tưởng rằng Ai Cập đã tiến thêm một bước đến cú sốc lớn tại World Cup 2026 trong trận đấu vào rạng sáng 8.7. Nhưng VAR kéo trận đấu trở lại một khoảnh khắc xảy ra từ trước đó rất xa.
VAR xem xét pha va chạm cách khung thành hơn 90m
Tổ trọng tài video rà soát pha va chạm giữa Marwan Attia và Lisandro Martinez ở phần sân bên kia, trước khi Ai Cập triển khai phản công, Mohamed Salah chuyền bóng và Zico dứt điểm thành bàn. Pha lập công bị hủy. Argentina sau đó ngược dòng thắng 3-2 để vào tứ kết, nhưng chính việc VAR tua ngược một chuỗi tình huống dài đã châm ngòi cho cuộc tranh cãi lớn: một bàn thắng có thể bị truy ngược đến đâu?
Theo Al Jazeera và FOX Sports, tâm điểm tranh cãi không chỉ nằm ở việc Marwan Attia có phạm lỗi với Lisandro Martinez hay không, mà còn ở khoảng cách và thời gian giữa pha va chạm với bàn thắng của Zico. Tình huống bị xem xét xảy ra cách khung thành rất xa. Sau đó, Ai Cập tiếp tục triển khai bóng, tổ chức phản công rồi mới đưa bóng vào lưới.
Chuyên gia chỉ trích quyết định của VAR
Chuyên gia Rob Green của FOX Sports phản ứng ngay trên sóng: “Chắc chắn tình huống này không thuộc phạm vi VAR cần xem xét. Nó xảy ra cách khung thành cả chiều dài sân”. Ông tiếp tục đặt vấn đề: “Một tình huống cách đó hơn 90 m, ai đó giẫm lên ngón chân người khác, không phải là lý do VAR được đưa vào bóng đá”.
Cựu trọng tài FIFA Mark Clattenburg cũng phản đối quyết định. Theo ông, pha va chạm mang tính chủ quan, không phải một lỗi rõ ràng và không đủ cơ sở để VAR đảo ngược quyết định ban đầu trên sân. “Đây không phải quyết định dành cho VAR”, ông Clattenburg nhận định.
Cựu trọng tài người Anh đặc biệt nhấn mạnh yếu tố thời gian và khoảng cách. Từ pha tranh chấp đến bàn thắng đã có nhiều đường chuyền, bóng di chuyển một quãng dài và tình huống có đủ thời gian để phát triển. Theo Clattenburg, VAR đã “soi xét quá sâu và tìm kiếm một điều gì đó xảy ra trong trận đấu để hủy bàn thắng của Ai Cập”.
HLV Ai Cập bức xúc: 'Có lẽ họ muốn giữ nhà vô địch'
HLV Hossam Hassan nói sau trận: “Chúng tôi đã bị đối xử bất công và đó là một sự bất công”. Nhà cầm quân Ai Cập thậm chí cho rằng: “Có lẽ họ muốn giữ nhà vô địch thế giới ở lại giải. Có lẽ họ muốn Messi tiếp tục cuộc đua”. Đây là cáo buộc từ phía HLV Ai Cập, không phải kết luận đã được xác minh.
Luật không quy định khoảng cách hay thời gian cho VAR
Tranh cãi không chỉ có 1 chiều. Chuyên gia trọng tài Joe Machnik cho rằng quyết định hủy bàn thắng phù hợp với quy trình VAR. Theo ông, luật không quy định pha phạm lỗi phải xảy ra trước bàn thắng bao nhiêu giây hay cách khung thành bao xa. Nếu đội ghi bàn giành quyền kiểm soát bóng từ một pha phạm lỗi và chuỗi tình huống ấy trực tiếp dẫn đến bàn thắng, VAR có cơ sở can thiệp.
Lập luận này cho thấy điểm phức tạp nhất của vụ việc. Vấn đề không đơn giản là VAR “đúng” hay “sai”, mà nằm ở cách xác định một giai đoạn tấn công bắt đầu và kết thúc. Nếu chuỗi kiểm soát bóng vẫn liên tục, công nghệ có thể truy ngược. Nhưng nếu đã có nhiều đường chuyền, bóng di chuyển hơn 90 m và tình huống phát triển qua nhiều nhịp, liệu một va chạm ở rất xa khung thành còn đủ liên hệ trực tiếp với bàn thắng?
Bóng đá mất cảm xúc vì VAR?
Bóng đá vốn được xây dựng trên dòng chảy liên tục. Một pha cướp bóng mở ra phản công, vài đường chuyền đưa bóng từ phần sân này sang phần sân kia, rồi bàn thắng xuất hiện. Khi công nghệ kéo trận đấu trở lại một khoảnh khắc đã trôi qua từ lâu, toàn bộ cảm xúc vừa bùng nổ lập tức bị đặt trong trạng thái chờ. Cầu thủ không biết có nên ăn mừng, khán giả không biết bàn thắng đã được công nhận hay chưa.
Công bằng mà nói, Ai Cập cũng không thể đổ toàn bộ thất bại cho VAR. Họ đã dẫn 2-0 nhưng vẫn để Argentina ghi 3 bàn trong 13 phút. Thủ môn Mostafa Shobeir thừa nhận toàn đội mắc sai lầm trong những phút cuối. Đó là phần trách nhiệm đội bóng châu Phi phải tự nhìn nhận.
Nhưng điều ấy không xóa đi câu hỏi lớn nhất sau trận đấu. Một trong những màn rượt đuổi kịch tính nhất World Cup 2026 lẽ ra có thể được nhớ bằng cuộc ngược dòng của Argentina, nước mắt của Messi và nỗi đau của Ai Cập. Thay vào đó, người ta tiếp tục tua lại từng khung hình, đo khoảng cách từ pha va chạm đến bàn thắng và tranh luận xem VAR có quyền đi ngược bao xa.
