Hơn 175.700 người hưởng lương hưu trong năm 2025, tăng 93% so với năm trước, theo dự thảo báo cáo Tổng kết thi hành Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024. Bộ Nội vụ cho biết số người nhận lương hưu tăng cao chủ yếu do phát sinh số người giải quyết hưởng chế độ hưu trí theo Nghị định số 177/2024/NĐ-CP và Nghị định số 178/2024/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 67/2025/NĐ-CP).
Chính sách nghỉ hưu trước tuổi đột phá
Đây là hai nghị định nổi bật về thực hiện chính sách nghỉ hưu trước tuổi trong năm 2025. Đặc biệt, Nghị định số 178/2024/NĐ-CP mang tính đột phá khi cho phép người lao động nghỉ hưu trước đến 10 tuổi mà không bị giảm trừ tỷ lệ hưởng lương hưu. Tính đến hết quý I/2026, số người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hàng tháng là hơn 3,5 triệu người, tăng 3,01% so với năm 2024. Dự kiến đến hết năm nay, con số này là hơn 3,54 triệu người.
Tham gia bảo hiểm xã hội tăng, rút một lần giảm mạnh
Tính đến hết tháng 3/2026, có 21,554 triệu người tham gia bảo hiểm xã hội, tăng 24.000 người so với năm trước. Trong đó, số người đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc là 19,016 triệu người; 2,538 triệu người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 đã bổ sung nhiều nhóm đối tượng tham gia bắt buộc. Tính đến hết tháng 2, số người tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc mới tăng gần 292.000 người, bao gồm: 6.090 chủ hộ kinh doanh; 60.304 người quản lý, đại diện không hưởng lương; 22.679 dân quân thường trực; 22.822 người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố; 150.000 người làm việc không trọn thời gian.
Số tiền thu bảo hiểm xã hội tương ứng là 110.888 tỷ đồng. Số tiền chậm đóng, trốn đóng tính lãi là 17.576 tỷ đồng, chiếm 3,7% so với số tiền phải thu. Đáng chú ý, số người nhận bảo hiểm xã hội một lần giảm mạnh. Nếu năm 2024 giảm 1,53% thì năm 2025 giảm tới 24,43%. Ba tháng đầu năm 2026, tỷ lệ này tiếp tục giảm mạnh hơn.
Chế độ thai sản và trợ cấp hưu trí xã hội phát huy hiệu quả
Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 bổ sung chế độ trợ cấp thai sản cho người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Từ ngày 1/7/2025 đến hết quý I/2026, cơ quan bảo hiểm xã hội đã giải quyết trợ cấp thai sản cho 5.193 người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện từ nguồn ngân sách nhà nước. Ngoài ra, lần đầu tiên đưa chính sách trợ cấp hưu trí xã hội vào luật, cả nước đang thực hiện trợ cấp này cho 2,5 triệu người, tương ứng ngân sách nhà nước chi gần 7.000 tỷ đồng. Bộ Nội vụ cho rằng kết quả này cho thấy chính sách đã đáp ứng nhu cầu thực tiễn, góp phần củng cố niềm tin và nâng cao tính hấp dẫn của bảo hiểm xã hội.
Ba điểm chính cần sửa đổi Luật Bảo hiểm xã hội 2024
Theo Bộ Nội vụ, sau gần một năm triển khai, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 đã đi vào cuộc sống với các chính sách ưu việt. Tuy nhiên, vẫn còn một số bất cập cần tháo gỡ sau sắp xếp hệ thống chính trị và thể chế hóa quan điểm của Đảng. Bộ Nội vụ đề xuất sửa đổi, bổ sung luật với ba nội dung cơ bản: liên quan đến sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, tổ chức chính quyền địa phương hai cấp; sửa đổi, bổ sung về chế độ, chính sách bảo hiểm xã hội; sửa liên quan đến khơi thông nguồn lực, nâng cao hiệu quả đầu tư quỹ bảo hiểm xã hội. Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật Bảo hiểm xã hội đang được lấy ý kiến, dự kiến trình Quốc hội xem xét trong năm nay.
