Bài học đắt giá từ quyết định tài chính sai lầm nhất đời
Ở tuổi 68, ông Nhật Anh (tên nhân vật đã thay đổi) nhìn lại cuộc đời mình với đầy những hối tiếc. Từng tự hào khi bỏ ra hơn 5,2 tỷ đồng mua nhà cho con trai, giờ đây ông mới nhận ra đó là quyết định tài chính sai lầm nhất, khiến tuổi già của vợ chồng ông rơi vào cảnh khó khăn, thiếu thốn.
Hành trình từ nông thôn và quan niệm "con cái là con đường duy nhất đổi đời"
Xuất thân từ nông thôn, vợ chồng ông Nhật Anh không có học vấn cao nhưng luôn chăm chỉ làm việc. Sau khi kết hôn, ông làm tại một khách sạn ở thị trấn huyện, còn vợ ông lên thành phố làm thuê. Từng đồng tiền tiết kiệm được đều được dành dụm cẩn thận, giúp cuộc sống gia đình dần khá hơn so với mặt bằng chung trong làng.
Quan niệm "con cái là con đường duy nhất để gia đình đổi đời" đã ăn sâu vào tư tưởng của họ. Toàn bộ tiền bạc, sức lực đều được dồn hết cho việc học hành của các con. Khi con gái bỏ học sớm để lập gia đình, mọi kỳ vọng được chuyển hết sang con trai.
Đổ tiền cho giáo dục với niềm tin "đắt là tốt"
Bất chấp lời khuyên can từ nhiều người, vợ chồng ông vẫn quyết định cho con trai học tại trường trung học tư thục tốt nhất thành phố với mức học phí rất cao. Họ tự an ủi bằng suy nghĩ rằng hơn nửa học sinh của trường mỗi năm đều đỗ đại học, thậm chí có người vào những trường hàng đầu.
Kết quả, con trai ông đỗ đại học hạng hai ở thủ phủ tỉnh - một thành công lớn trong mắt gia đình. Tuy nhiên, từ đây, chi phí gia đình bắt đầu phình to với tiền học, tiền sinh hoạt và chuẩn bị cho tương lai hôn nhân của con.
Quyết định mua nhà hơn 5,2 tỷ đồng - bước ngoặt định đoạt tuổi già
Khi con trai đi làm và chuẩn bị kết hôn, vấn đề nhà ở trở nên cấp thiết. Căn hộ ba phòng mà con trai thích có giá 1,5 triệu nhân dân tệ, tương đương khoảng 5,25 tỷ đồng. Nếu vay ngân hàng, mỗi tháng con trai phải trả hơn 5.000 tệ (khoảng 17-18 triệu đồng) trong khi tổng thu nhập của hai vợ chồng trẻ chỉ hơn 9.000 tệ/tháng (khoảng 31-32 triệu đồng).
Nhìn cảnh nhiều gia đình trẻ phải "còng lưng trả nợ", vợ chồng ông không nỡ lòng. Ban đầu, họ định hỗ trợ tiền đặt cọc, nhưng rồi suy nghĩ: "Hay là mua đứt luôn cho con, để nó nhẹ gánh mà phát triển sự nghiệp?"
Và thế là họ dốc toàn bộ những gì có thể:
- Toàn bộ tiền tiết kiệm hơn 600.000 tệ (khoảng 2,1 tỷ đồng)
- Bán căn nhà cũ ở huyện, thu về 500.000 tệ (khoảng 1,75 tỷ đồng)
- Vay thêm người thân, bạn bè gần 400.000 tệ (khoảng 1,4 tỷ đồng)
Cuối cùng, họ trả thẳng hơn 5,2 tỷ đồng để mua nhà cho con trai. Ngày ký giấy tờ, ông vô cùng tự hào, và cả làng đều khen ngợi họ "nuôi con mát tay".
Khi áp lực biến mất, động lực cũng dần biến mất
Hai năm đầu sau khi có nhà, con trai ông làm việc chăm chỉ. Nhưng rồi, khi không còn gánh nặng nhà cửa, con bắt đầu thay đổi. Con trai ông đặc biệt thích ô tô, cứ ba bốn năm lại đổi xe với chiếc sau đắt hơn chiếc trước. Chiếc xe hiện tại của con có giá hơn 300.000 tệ (khoảng trên 1 tỷ đồng).
Con dâu cũng chi mạnh cho quần áo, túi xách hàng hiệu, mỗi món vài chục triệu đồng. Gia đình ba người thường xuyên du lịch, ăn uống và hưởng thụ. Trong khi đó, vợ chồng ông ở tuổi ngoài 60 vẫn phải gánh khoản nợ hơn 400.000 tệ (khoảng 1,4 tỷ đồng) còn lại.
Hết nợ - nhưng cũng cạn sức
Bốn năm sau, khoản nợ cuối cùng được trả xong. Nhưng ngay sau đó, cả hai vợ chồng ông lần lượt mất việc vì tuổi cao và sức khỏe giảm sút. Lương hưu của ông chỉ khoảng 2.700-2.800 tệ/tháng (xấp xỉ 9,5-10 triệu đồng). Họ từng nghĩ như vậy là đủ sống, nhưng tuổi già không giống những phép tính trên giấy.
Chỉ trong một năm, hai vợ chồng lần lượt nhập viện. Tổng chi phí phẫu thuật lên tới hơn 120.000 tệ (khoảng 420 triệu đồng) - gần như cuốn sạch toàn bộ số tiền tiết kiệm cuối cùng, khoảng 100.000 tệ (350 triệu đồng).
Khi cần con... và con không có tiền
Vì lý do sức khỏe, vợ chồng ông muốn chuyển lên thành phố sống cho tiện việc chữa bệnh. Ông nghĩ rằng con trai không nợ nần, làm việc hơn 10 năm, bỏ ra 100.000-200.000 tệ (khoảng 350-700 triệu đồng) mua một căn hộ nhỏ cho bố mẹ chắc không khó.
Nhưng con trai ông đã trả lời: "Con không có nhiều tiền." Lúc đó, ông mới bàng hoàng nhận ra: người mà họ đã gánh hết áp lực tài chính thay suốt mấy chục năm... chưa từng học cách chịu trách nhiệm về tiền bạc.
Bài học tài chính cay đắng ở tuổi 68
Nhìn lại, ông Nhật Anh hiểu ra rằng: việc dồn hơn 5 tỷ đồng mua nhà cho con không chỉ khiến họ mất đi quỹ an toàn tuổi già, mà còn vô tình tước đi động lực phấn đấu và ý thức trách nhiệm của con.
Yêu thương con cái không sai, nhưng chu cấp vượt quá khả năng chịu đựng của bản thân là một cái bẫy tài chính mà nhiều bậc cha mẹ chỉ nhận ra khi đã quá muộn.
Phân tích: Nếu không mua nhà cho con, tuổi già của họ có thể đã khác thế nào?
Giả định: Không mua căn nhà hơn 5,2 tỷ đồng cho con trai
- Tài sản tích lũy: Thực tế đã xảy ra: Gần như bằng 0. Nếu không mua nhà: ~5 tỷ đồng
- Quỹ y tế tuổi già: Thực tế đã xảy ra: Cạn sau 1 đợt bệnh. Nếu không mua nhà: Dư sức chi trả
- Nhà ở khi về già: Thực tế đã xảy ra: Phải thuê, bị từ chối. Nếu không mua nhà: Có thể mua căn nhỏ gần bệnh viện
- Áp lực tài chính: Thực tế đã xảy ra: Cao, kéo dài đến 60+. Nếu không mua nhà: Thấp, có quyền nghỉ ngơi
- Tâm thế tuổi già: Thực tế đã xảy ra: Bị động - phụ thuộc. Nếu không mua nhà: Chủ động - tự quyết
Một quyết định tài chính cho con ở tuổi trung niên đã đánh đổi bằng cả sự an toàn của tuổi già. Câu chuyện của ông Nhật Anh là lời cảnh tỉnh cho nhiều bậc cha mẹ đang có ý định hy sinh quá mức vì con cái.